حفظ آسان قرآن

پاسخ : انواع حفظ قرآن

بيش از حجم محفوظات اهميت دارد.
پس بايد به تكرار - حتى اگر به طولانى شدن بسيار زمان حفظ قرآن بينجامد - ارج نهاد
زيرا تكرارپيوسته ى
محفوظات بر دوام و استحكام آن ها مى افزايد.
3 - تثبيت محفوظات 3
نـگهدارى هر پديده يى از ايجاد آن دشوارتر است .
اين قانون در[حفظ قرآن ] نيز جارى است .
پس از مـرحـلـه ى دشـوار حـفظ
بايد درانديشه ى مرحله ى دشوارتر تثبيت محفوظات بود.
تثبيت آيات درذهن به چند شكل زير انجام مى پذيرد: 1- تكرار 2- گوش سپردن به نوارهاى قرآنى 3- نوشتن آيات
در اين ميان
نيرومندترين و مؤثرترين ابزار تكرار است كه در بحث آينده از آن
سخن گفته خواهد شد.
شيوه ى تكرار تكرار خود به شكل هاى گوناگونى نيز تحقق مى يابد
براى مثال مى توان به سه شيوه ى زير
اشاره كرد: 1 - قرائت در نماز3
قـرائت قـرآن در نمازهاى واجب و مستحب
نوعى تكرار شمرده مى شود.
در نماز واجب بايد بعد از سـوره ى حـمـد يـك سـوره ى كـامل قرائت شود
ولى در نماز مستحبى بعد از حمد
هر مقدار آيه خوانده شود
كافى است و نماز صحيح است .
بااجراى اين روش
مى توان به تكرار محفوظات قرآنى پرداخت و آن هارا در ذهن متقن و مستحكم ساخت .
2 - تكرار انفرادى 3
حافظ قرآن بايد روزانه بخشى از وقت خويش رابه تكرارمحفوظات اختصاص دهد.
هركس با توجه بـه حـافظه و موقعيت خويش مى تواند زمان مورد نياز براى تكرار خود را در يابد
ولى تجربه
نشان مى دهد كه بايد هر 10 روز يا حداكثر 30 روز به تدريج همه ى محفوظات قرآنى تكرار شود.
از آن جا كه قرائت هر جزء به طورمتوسط نيم ساعت وقت مى خواهد
مى توان جدول زير را
به عنوان روش مطمئن
استقرار محفوظات در ذهن
به عاشقان قرآن ارائه داد: نوع حافظزمان لازم براى تكرار در روز كل قرآن يك
ساعت و نيم 20 جزء يك ساعت 10 جزء نيم ساعت 5 جزء يك ربع ((115))3
نـاگـفـته نماند
مهم تلاوت قرآن است نه مرور آن در ذهن .
افزون براين
بايد زمان تكرار در تمام روز تـقـسـيـم شود
براى مثال بهتر است حافظ كل قرآن زمان يك
ساعت و نيم تكرار را به 3 نيم سـاعـت تـقـسـيـم كند: نيم ساعت صبح
نيم ساعت ظهر و نيم ساعت پيش از

 

پاسخ : انواع حفظ قرآن

خواب شبانه .
البته مطلوب آن است كه حافظ به زمان هاى ياد شده بسنده نكند و از هر فرصتى براى تكرار و استحكام
محفوظاتش بهره گيرد.
خداوند مى فرمايد: [فاقرؤا ما تيسر من القرآن .
] ((116))3
هر قدر ممكن است قرآن تلاوت كنيد.
در پـايـان ايـن بخش
ذكر روش استاد طبلاوى در تكرار آيات
به عنوان يك الگو
سودمند به نظر مـى رسـد.
او روز جـمعه تكرار رامى آغازد و سوره هاى بقره
آل عمران و نساء را به پايان مى رساند.
روزيـكشنبه از ابتداى سوره ى يونس تا آخر نحل مى خواند و بر اساس تقسيم بندى خويش
تا پايان هفته يك
بار قرآن راختم مى كند.
اومى گويد::: Te
yan ::
--------------------


اختصاص داده ام و آن را به سرعتى بيش ((117))3
من براى مرور قرآن هر روز دو ساعت و نيم وقت از ترتيل تلاوت مى كنم
چرا كه تلاوت با تجويد زمان بيش
ترى مى طلبد.
سهم هر روز من اين است كه در هرنيم ساعت يك جزء بخوانم و اين دو ساعت ونيم را به اين طريق در روز تقسيم
كرده ام كه صـبح يك ساعت يعنى دو جزء
عصر يك ساعت يعنى دو جزء و هنگام خوابيدن نيز نيم ساعت يعنى يك
جزء كه روى هم رفته پنج جزء را قرائت مى كنم .
((118))3
3 - عرضه بر ديگران 3
يـكـى از راه هاى تكرار محفوظات قرآنى
عرضه بر ديگران است .
حافظ قرآن هنگام عرضه به نقاط ابـهـام و ضـعـف خـود پـى مـى برد ومحفوظاتش متقن ومستحكم مى گردد.
پيامبر اسلام (ص ) كـه فـصـيـح تـريـن مـردم اسـت و قـرآن را از جـبـرئيل دريافت مى كرد - در ماه رمضان
هر سال محفوظاتش رابر جبرئيل عرضه مى داشت .
((119))3
صحابه نيز محفوظات خويش را بر پيامبر عرضه مى كردند تا بردرستى اندوخته هاى قرآنى شان مهر تاييد
زنند و اطمينان يابند.
((120))3
حافظ قرآن مى تواند با شركت در محافل حفظ يا گزينش دوست به تكرار آيات بپردازد يا دست كم محفوظات خود
را بر يكى از بستگان و آشنايانش عرضه كند.
شيوه ى حفظ آيات همانند 3

 

پاسخ : انواع حفظ قرآن

در حـفظ قرآن
به ويژه دراثناى آن
با مسئله يى به نام حفظ [آيات همانند] روبه رو مى شويم .
براى حـفـظ ايـن آيـات
بايد آن ها را چندبرابر آيات ديگر تكرار كرد تا از دوام بيش ترى برخوردار
شوند
آيات همانند به شكل هاى مختلف ديده مى شوند.
گاه دو يا چند آيه
جز دريك يا دو حرف يا كلمه
باهم شبيه اند
مانند آيات 84 آل عمران و136 بقره : [قـل
امنا باللّه و ما انزل علينا و ما انزل على ابرهيم و اسمعيل واسحق و يعقوب والاسباط و ما اوتى موسى و
عيسى و النبيون من ربهم لانفرق بين احدمنهم و نحن له مسلمون .
] [قـولوا امناباللّه و ما انزل الينا و ما انزل الى ابراهيم و اسمعيل واسحق و يعقوب والاسباط و ما
اوتى موسى و عيسى و ما اوتى النبيون من ربهم لا نفرق بين احدمنهم و نحن له مسلمون .
] ايـن دو آيـه در كـلمات :[قل و قولوا]
[علينا و الينا] و [على ابراهيم و الى ابراهيم ] با يكديگر تفاوت
دارند.
افزون براين
در آيه ى دوم واژه ى [و ما اوتى ] دوبار تكرار شده است .
اين همانندى به شكلى ديگر در سوره ى انشراح ديده مى شود: [فان مع العسر يسرا.
] ان مع العسر يسرا.
] اين دو آيه تنها در فاى آغازين تفاوت دارند.
گاه اين شباهت تنها در پايان آيات است
مانند آيات 1 احزاب و30 دهر: [يا ايها النبى اتق اللّه و لا تطع
الكافرين و المنافقين ان اللّه كان عليما حكيما.
] [و ما تشاؤن الا ان يشاء اللّه ان اللّه كان عليما حكيما.
] زمانى نيز اين تشابه تنها در صدر آيات است
مانند آيات 10 و116 آل عمران : [ان الذين كفروا لن تغنى عنهم
اموالهم و لا اءولادهم من اللّه شيئا و اولئك هم وقود النار.
] [ان الـذيـن كـفـروا لـن تـغـنـى عـنـهـم امـوالـهـم و لا اءولادهـم مـن اللّه شـيـئاو اولئك
اءصحاب النارهم فيهاخالدون ] گـاه دو آيه با يكديگر همانند است
ولى كلمات متفاوت نيزدرآن ها به چشم
مى خورد
مانند آيات 100 و 149 آل عمران : [يا ايها الذين آمنوا ان تطيعوا فريقا من الذين اوتوا الكتاب
يردوكم بعد ايمانكم كافرين .
] [يا ايها الذين آمنوا ان تطيعوا الذين كفروا يردوكم على اعقابكم فتنقلبوا خاسرين .
] بـرخـى اوقـات تـنـها عبارت ميانى دو آيه با يكديگر شبيه است ودر صدر و پايان شان تفاوت ديده مى
شود
مانند آيات اول صف وجمعه : [سبح للّه ما فى السموات و ما فى الارض و هو العزيز الحكيم .
] [يسبح للّه ما فى السموات و ما فى الارض الملك القدوس العزيز الحكيم .
] بـى تـرديـد شـكل هاى همانندى بسيار است و بررسى همه ى آن هاما رااز هدف اصلى باز مى دارد.

 

حفظ آسان قرآن

فرآيند حفظ قرآن شامل 4 مرحله ي كلي مي باشد:
​

1- ابتدا چنانچه قرآن آموز در روانخواني قرآن كمي دچار مشكل است ( البته توصيه مي شود قبل از حفظ قرآن حتماً مراحل روخواني و سپس روانخواني طي شده باشد ) با استفاده از نوار ، يك بار كل صفحه را گوش مي دهد.
2- سپس در مرحله دوم قرآن آموز 3-5 بار آيه يا عبارتي كه قصد حفظ آن را دارد ، با استفاده از نوار و تكرار آن گوش مي دهد.
تبصره 1: همزمان با گوش دادن نوار آيات را از روي قرآن بخوانيد.
تبصره 2: چنانچه روانخواني قرآن آموز كامل است نيازي به طي دو مرحله ي اول ندارد.
3- قرآن آموز در اين مرحله از حفظ بايد آيه يا عبارت را 3-5 بار با استفاده از نگاه كردن به آن قرائت كند.
4- در مرحله آخر قرآن آموز بايد آيه يا عبارت محفوظه را از حفظ ( و بدون استفاده از قرآن ) 3-5 بار تكرار كند.
نكته مهم: پس از حفظ هر آيه و براي شروع حفظ آيه بعد لازم است قرآن آموز كل آيات محفوظه ي قبل ( از همين صفحه ) را از حفظ مرور كند.

 

پاسخ : حفظ آسان قرآن

نترسيد:​

​

قبل از اينكه موارد مورد نياز جهت حفظ و و سپس روش حفظ رو بگم بايد يه سري تذكراتي رو خدمتتون عرض كنم كه شايد تعجب كنيد كه اين تذكرات طويل تر و طولاني تر از روش هاي حفظه. خلاصه از همين الان گفته باشم كه نترسيد چون اين تذكرات بيشتر يه گپ دوستانست و وقتي برسيم به روش حفظ مي بينيد كه چقدر مختصر و كوتاهه.

تذكرات:​

1- روشي كه جهت حفظ قرآن خدمت دوستان ارائه خواهد شد بر مبناي حفظ جزء اول قرآن ( صفحه 3 به بعد) مي باشد. اما به عزيزاني كه در دوران ابتدائي تحصيلي به سر مي برند توصيه مي شود كه از جزء 30 قرآن شروع نمايند.​

2- در مرحله اول ، روش ارائه شده بصورت كاملا مختصر و مفيد است. لذا مطمئنا در طول پروسه حفظ سوالات متعددي براي شما پيش مي آيد كه انتظار مي رود با مطرح كردن آن سوالات توسط شما عزيزان، پاسخ هاي مقتضي خدمتتان ارائه گردد.​

3- روش ارائه شده بر مبناي حفظ تك تك آيات قرآن مي باشد ، نه بر مبناي حفظ موضوعي قرآن ( حفظ موضوعي يعني حفظ آيات مشهور قرآن. ان شاء الله پس از اينكه مراحل حفظ كاملا بازگو شد، چنانچه دوستاني علاقمند به حفظ موضوعي باشند توضيحات بيشتري داده خواهد شد.)​

4- نكته بسيار مهمي كه لازم مي دانم خدمت شما عرض كنم اينست كه در ابتداي فعاليت حفظ قرآن به هيچ وجه نبايد قرآن آموز فشار بيش از حد به خود وارد نمايد تا آيات مورد نظر را حفظ نمايد و نيز در تعداد آيات يا صفحات محفوظي نبايد افراطي صورت بگيرد و بيش از حد معمول حفظ گردد. لذا توصيه مي شود در اين مراحل ابتدائي حفظ قرآن فقط و فقط سعي كنيد از حفظ و خواندن قرآن لذت ببريد.​

5- حتما مي پرسيد كه در هفته يا در روز چند صفحه حفظ كنيم؟ بايد خدمت شما عرض كنم كه به طور مطلق نمي توان تعداد صفحه ي خاصي را جهت حفظ روزانه يا هفتگي پيشنهاد كرد، چون بستگي به چند مورد دارد: الف) سن شما ب)ميزان اوقات فراغت شما ج) ميزان محفوظات قبلي شما د) استعداد و توانايي و مهمتر از همه پشتكار شما​

ولي با تمام اين اوصاف توصيه مي شود دوستاني كه قبلا تجربه ي حفظ را ندارند با يك برنامه ي كاملا سبك و راحت كار خود را آغاز كنند ( مثلا با روزي نصف صفحه ).​

6- دوستان عزيز؛ استعداد در مقوله حفظ قرآن حرف اول را نمي زند. اگرچه مي تواند كارآمد باشد ولي عنصر بسيار مهمتري وجود دارد كه مي توان گفت در حفظ حرف اول را مي زند و آن هم پشتكار است. لذا فردي با استعداد متوسط ولي با پشتكار بالا به مراتب موفق تر از فردي با استعداد بالا ولي با پشتكار كم مي باشد.​

7- با توجه به اينكه در پروسه حفظ قرآن نظم نقش بسيار زيادي دارد ، به دوستان پيشنهاد مي شود برنامه ي روزانه اي براي خود تدوين كرده و حتي الامكان آنرا بصورت مكتوب در آورند.​

8- ممكن است در ابتدا، حفظ قرآن ( به خصوص براي دوستاني كه تجربه قبلي ندارند) كمي مشكل به نظر برسد اما پس از مدت كوتاهي كه كار حفظ را ادامه داديد، كار براي شما بسيار ساده و روان مي شود بطوري كه خودتان پيشرفتتان را ملاحظه كرده و روز به روز شاهد افزايش علاقه خود به حفظ خواهيد بود. لذا توصيه مي شود در ابتداي كار همت بيشتري به خرج دهيد و چنانچه با مشكلات يا سختي هايي روبرو شديد با ما در ميان بگذاريد.​

9- با روشي كه ارائه مي گردد شما مي توانيد روزانه با صرف يك ساعت الي يك ساعت و نيم ، نصف صفحه از قرآن كريم را حفظ نمائيد. ( ان شاءالله)​

10- بهترين موقع براي براي حفظ در طول روز پس از خواب مي باشد.​

11- هر حافظ قرآن دو وظيفه عمده دارد: 1- حفظ 2- مرور محفوظات. لذا پس از اتمام مراحل حفظ ان شاء الله توضيحاتي جهت مرور محفوظات داده مي شود تا محفوظات قبلي دوستان از نسيان و فراموشي مصون بماند.​

12- اميدوارم حفظ قرآن زمينه اي باشد براي انس هر چه بيشتر ما با قرآن و در نهايت موجبات عمل به قرآن را براي ما فراهم آورد ان شاء الله .​

​

​

 

پاسخ : حفظ آسان قرآن

موارد مورد نياز جهت حفظ​

1- يك جلد كلام الله مجيد با اين مشخصات: الف) خط عثمان طه ب) قطع وزيري ج) بدون ترجمه د) پانزده سطري ه) ترجيحا با رنگ زمينه كرم رنگ ( رنگ هاي كم رنگ)​

2- يك حلقه نوار ترتيل جزء اول قرآن، ترجيحا با صداي يكي از اساتيد مصري مثل استاد منشاوي يا استاد خليل الحصري ( دوستاني كه قبلا با صداي ديگر اساتيد عادت كرده اند مي توانند با همان نوار قبلي كار خود را ادامه دهند) .​

3- ترجيحا مكاني آرام و به دور از سرو صداي داداش كوچولوي شيطون​

باز هم فراموشي كار دستم داد: 4- دلي آكنده از اميد و توكل به خدا

 

بهترین روش حفظ قرآن و تثبیت آن در ذهن چیست؟

1 ​

[TABLE="width: 100%"]
[TR]
[TD="align: right"][/TD]
[/TR]
[TR]
[TD="class: rich-content, align: right"] [TABLE="class: contentpaneopen"]
[TR]
[TD="colspan: 2"] بهترین روش حفظ قرآن و تثبیت آن در ذهن چیست؟ بهترین مترجم قرآن چه کسی است و بهترین خط آن از کیست؟
پاسخ:
بهترین روشی که برای حفظ صحیح قرآن وجود دارد با رعایت نکات زیر تحقق می یابد:
نکات ضروری قبل از شروع به حفظ قرآن
1ـ نیّت، باید دوستی با خدا و آشنایی بیش تر با قرآن باشد و هنگام حفظ قرآن بهتر است با وضو و طهارت و رو به قبله باشیم.
2ـ حفظ اگر از کودکی و نوجوانی شروع شود، بسیار سریع تر به نتیجه خواهید رسید. از همان اول باید تصمیم بر این کار جدّی باشد و حفظ از اسامی سوره ها آغاز گردد.
3ـ برای حفظ باید نشاط و آمادگی داشت و در غیر این صورت، از حفظ قرآن پرهیز شود. باید ساعات مشخصی از روز را برای این کار در نظر گرفت و اگر یک روز از حفظ قرآن باز ماند روز بعد باید جبران شود. زمان حفظ بهتر است اول صبح و شب، قبل از استراحت باشد.
4ـ برای تمرکز حواس باید در مکان ثابت و ساده ای که دارای سکوت و آرامش و هوای سالم باشد، مشغول حفظ شد.
5ـ برای باید روش ترتیل را آموخت چون به کارگیری آهنگهای ترتیلی حفظ را راحت تر می گرداند.
6ـ هر چه تسلط به روان خوانی صحیح، تجوید و دستور زبان عربی بیش تر باشد، بهتر و زودتر می توان قرآن را حفظ کرد؛ هم چنین گوش فرا دادن به نوار ترتیل برای این کار بسیار مفید و مؤثر است.
7ـ خواندن دعاهای وارد شده و کمک خواستن از خدا، اثر زیادی در آسان شدن حفظ و فهم قرآن دارد.
8ـ باید برای این کار یکی از دوستان را انتخاب کنید تا بتوانید ساعاتی از روز را با هم سپری کرده و با یک دیگر تمرین نمایید.
حافظ قرآن باید از پیروی و تقلید از دیگران پرهیز کند؛ زیرا تجربه نشان داده است که عمرِ تقلید کوتاه است و نمی توان بر آن پایدار ماند. البته این به معنای کنار گذاشتن تجربه ی دیگران نیست؛ بلکه منظور یافتن راهی مناسب با قابلیت و استعداد خود است.


[h=2]نکات ضروری در هنگام حفظ[/h]1ـ حفظ قرآن را باید با روزی نیم ساعت و با آیات کوتاه شروع کرد و پس از گذشتِ حدود 20 روز مرور آن را افزایش داد.
2ـ حفظ قرآن نیازمند تکرار بسیار زیاد است؛ پس نباید تمرین مداوم را فراموش کرد و بهتر است که حفظ در زمان های مختلف انجام شود. (مثلاً نیم ساعت صبح و نیم ساعت شب قبل از استراحت).
3ـ حفظ قرآن با مباحثه ی دو نفری، بهتر و سریع تر انجام می پذیرد؛ به این شکل که ابتدا یک نفر آیه یا قسمتی از آن را بخواند و نفر دیگر قسمت بعد را بخواند.
4ـ برخی آیات قرآن، با یک بار و برخی با دو بار و برخی با چند مرتبه خواندن حفظ می شوند؛ از این رو نباید همه ی آیات را یکسان شمرد.
5ـ برای حفظ قرآن، نخست باید آیه ی اولِ هر سوره را حفظ کرد، سپس به سراغ آیه ی بعد رفت و آن را حفظ کرد، بعد از آن هر دو آیه را با هم حفظ خواند، آن گاه آیه ی سوم و سپس هر سه آیه را از حفظ خواند و به همین ترتیب، آیات بعدی را باید حفظ کرد تا یک صفحه تمام شود؛ آن گاه یکایک صفحه های بعد را باید مانند صفحه ی اول حفظ کرد تا یک سوره به اتمام برسد. توجه به این نکته لازم است که تا یک قسمت خوب حفظ نشده، نباید به سراغ قسمت دیگر رفت. شماره ی آیات نیز هم زمان با حفظ آیه باید حفظ شوند.
6ـ در حفظ آیاتی که شبیه هم هستند، باید دقت بیش تری شود و تکرار و تمرین زیادتر نمود.
7ـ در تمرین آیات حفظ شده خواندن باید به ترتیب و سلسله وار و جزء به جزء باشد؛ نه به صورت پراکنده و متفرق.
8ـ تحت فشار گذاشتن ذهن به این صورت که یک باره معلومات زیادی بر آن عرضه کنند، باعث ملامت و ناراحتی می شود و چه بسا در نهایت، منجر به کنار گذاشتن حفظ شود. این کار گرچه ممکن است برای مدتی کوتاه موفقیت آمیز باشد، ولی مضّر است و باید دانست کم و خوب حفظ کردن بهتر از زیاد و بی توجه حفظ کردن است.
شرایط عمومی حفظ کردن
1ـ در طول مدت حفظ باید از یک قرآن استفاده کرد، با اندازه ی متوسط و خطی زیبا (اگر خط عثمان طه باشد بهتر است).
2ـ قبل از حفظ، نام سوره ی مورد نظر را از میان که 114 سوره باید به خاطر سپرد سپس به حفظ سوره اقدام کرد.
3ـ سوره ی بقره به علت طولانی بودنش برای مبتدیان مناسب نیست، بلکه بهتر است از جزء 30 قرآن شروع شود.
4ـ تکرار آیات حفظ شده برای دیگران، جهت جلوگیری از اشتباهات احتمالی بسیار مفید است؛ زیرا صحیح خواندن، مقدّم بر حفظ است.
5ـ گوش دادن به نوار ترتیل قاریان معروف حافظ را در تسلط یافتن بر قواعد تجوید یاری کرده و در مسیر حفظ کمک می کند.
6ـ در تمرین و تکرار آیات، نباید از قرآن زیاد استفاده شود؛ بلکه بعد از چند بار خواندن یک آیه از روی قرآن، باید آیه از حفظ تکرار شود و هرگاه قسمتی از آن فراموش شد، باید از ذهن کمک گرفت و در صورتی که به یاد نیامد، به قرآن مراجعه شود.
7ـ بعد از حفظ یک سوره، مدت زمانی که صرف حفظ قرآن می شود، باید دو قسمت شود: یک قسمت برای حفظ آیات جدید و یک قسمت برای تکرار آیات حفظ شده.
8ـ یکی از روش های حفظ قرآن، نوشتن با دقت و سپردنِ به ذهن است و به همین دلیل امام صادق-علیه السلام- فرموده اند: «بنویسید! زیرا تا ننویسید حفظ نخواهید شد».

[h=2]مواردی که باید از آن ها دوری کرد[/h]1ـ نا امیدی: هیچ گاه نباید نا امید شد و باید دانست که با پشتکار و اراده ی قوی است که عده ای توانسته اند به مقام های بالا برسند و حافظ قرآن شوند.
2ـ نباید در حفظ قرآن عجله کرد؛ زیرا نگه داری محفوظات قرآنی، مشکل تر از حفظ قرآن است و این نیاز به پشتکار و استمرار دارد.
3ـ نباید در انتظار تشویق دیگران بود بلکه باید حفظ قرآن فقط برای رضای خدا و انس با قرآن باشد.
4ـ حافظ قرآن باید از پیروی و تقلید از دیگران پرهیز کند؛ زیرا تجربه نشان داده است که عمرِ تقلید کوتاه است و نمی توان بر آن پایدار ماند. البته این به معنای کنار گذاشتن تجربه ی دیگران نیست؛ بلکه منظور یافتن راهی مناسب با قابلیت و استعداد خود است.

[h=2]راه های باقی ماندن محفوظات و فراموش نکردن آنها
[/h]برای این امر، دو روش وجود دارد:
روش اول، روش فردی؛ به این صورت که هر هفته یک ختم قرآن شود و حافظین قرآن در قدیم این کار را می کردند تا محفوظات خود را فراموش نکنند. توضیح مطلب این که روز شنبه از اول قرآن تا سوره ی مائده؛ یک شنبه، از سوره ی مائده تا یونس؛ دوشنبه، از یونس تا اسراء؛ سه شنبه از اسراء تا شعراء؛ چهار شنبه از شعراء تا صافات؛ پنج شنبه از صافات تا ق و جمعه از سوره ی ق تا آخر قرآن.
روش دوم: روش جمعی؛ به این صورت که دو نفر حافظ قرآن هر روز در ساعاتی معین آن چه که از قرآن حفظ کرده اند را برای یک دیگر بخوانند و آن ها را تکرار کنند. در این روش، هم اشتباهات احتمالی برطرف می شود و هم آیات حفظ شده کاملا در ذهن باقی می مانند.
بهترین مترجم قرآن چه کسی است و خط آن کدام است؟
بهترین مترجم قرآن کسی است که دارای چهار شرط زیر باشد.
1ـ کاملا به نکات ظریف و دقیق هر دو (زبان اصلی و ترجمه) مسلط باشد.
2ـ به اسلوب ها و ویژگی های هر دو زبان آگاهی کامل داشته باشد.
3ـ ترجمه را به همه ی معانی اصلی و مقاصد مربوط به متن، به نحو مطمئنی ایفا نماید.
4ـ ترجمه را چنان نیکو ادا نماید که مستقل و بی نیاز از متن باشد؛ به گونه ای که اگر کسی فقط ترجمه را مطالعه کند، نیاز به مراجعه به متن پیدا نکند.
هر چه تسلط به روان خوانی صحیح، تجوید و دستور زبان عربی بیش تر باشد، بهتر و زودتر می توان قرآن را حفظ کرد؛ هم چنین گوش فرا دادن به نوار ترتیل برای این کار بسیار مفید و مؤثر است.


[h=2]ویژگی های بهترین ترجمه[/h]ترجمه ی مطلوب، ترجمه ای است که دو ویژگی ذیل را دارا باشد:
1ـ آیاتی که نیاز به تفسیر و توضیح دارند، به گونه ای ترجمه شوند که خواننده مقصود اصلی را دریابد و خود ترجمه، موجب پدید آمدن ابهام ها و اشکال هایی در ذهن خوانند نشود.
2ـ ترجمه به گونه ای نباشد که خواننده را از دست یابی به مضامین بلند آیات قرآنی محروم نماید.
با توجه به ملاک ها و معیارهای ذکر شده، به نظر می رسد ترجمه‌ی حضرت آیة الله مکارم شیرازی بهترین ترجمه باشد و بهترین خطاط قرآن نیز عثمان طه است.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
1. اهمیت و روش حفظ قرآن، الیاس کلانتری
2. راهنمای حفظ قرآن،الحافظ علاء البصری و صفا الدین البصری، ترجمه ی محمد مهدی رضایی.
3. درس هایی از قرآن، فاطمه جهانگیر.
4. تاریخ ترجمه از عربی به فارسی، آذر تاش آذر نوش.
[/TD]
[/TR]
[/TABLE]
منبع: سایت مؤسسه قرآن و نهج البلاغه قم
[/TD]
[/TR]
[/TABLE]

 

۲۰ نکته درباره روش حفظ قرآن

عبدالرحیم موگهى
۱- براى حفظ قرآن روش‏هاى گوناگونى بیان و تبیین شده که هر کدام در جاى خود، داراى ویژگى‏هایى است و هر کس نیز امکان دارد بر اساس استعداد، ذوق و سلیقه، شرایط شخصى و تجربه عملى خویش، داراى روش خاص و شخصى در حفظ قرآن باشد. ولى روش پیشنهادى ما در حفظ قرآن، بر مبناى حفظ «تفکیکى» آیات، صفحات، سوره‏ها و جزءهاى قرآن و سپس بر مبناى حفظِ «ترکیبى» و تکرار آن‏ها بر اساس قسمت‏هاى «سه» تایى - «سه» تایى است.
توضیح این روش بدین گونه است که باید هر صفحه از قرآن را، سه آیه - سه آیه، و هر سوره از قرآن را، سه صفحه - سه صفحه، و هر جزء از قرآن را، سه سوره سه سوره تقسیم کنید. مثلاً اگر یک صفحه از قرآن، مانند صفحه ۵۷۳ قرآن‏هایى که با رسم الخط «عثمان طه» است، داراى ۱۵ آیه، یعنى آیه ۱۴ تا ۲۸ سوره «جن» است، باید به پنج قسمتِ «۳ آیه»اى، و چنان چه یک سوره از قرآن، مانند سوره «یس» داراى حدود ۶ صفحه است، باید به دو قسمتِ «۳ صفحه»اى، و در صورتى که یک جزء از قرآن، مانند جزء «بیست و هشتم» داراى ۹ سوره است، باید به سه قسمتِ «۳ سوره»اى تقسیم نمایید. سپس باید آیه‏هاى هر قسمت را، یک بار به صورت جدا - جدا و یک آیه - یک آیه و با «تفکیک» از آیات قبلى و بعدى‏شان حفظ کنید تا آیات الهى به صورت «تک به تک» و «جزء به جزء» به حافظه‏تان سپرده شوند. و بار دیگر باید آن‏ها را به صورت ارتباط و پیوند و «ترکیب» با آیات قبلى و بعدى‏شان نیز تکرار و حفظ نمایید تا آیات به صورتِ مجموعه‏اى و کل به کل نیز به حافظه تان سپرده شوند.
تشریح عملى این روش بدین گونه است که با صداى آشکار، آیه اول از سوره مورد نظرتان را به صورت جدا و تفکیکى و بدون ارتباط با آیه دوم، بخوانید و تکرار نمایید تا حدى که این آیه را، به طور کامل و صحیح و روان و آسان، حفظ نمایید. سپس به سراغ آیه دوم بروید و آن را نیز، به صورت جدا و تفکیکى و بدون ارتباط با آیه اول و سوم، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که آیه دوم را هم، به طور کامل و صحیح و روان و آسان، حفظ کنید. آن گاه به سراغ آیه سوم بروید و آن را نیز، به صورت جدا و تفکیکى و بدون ارتباط با آیه دوم و چهارم، بخوانید و تکرار نمایید تا حدى که آیه سوم را هم، به طور کامل و صحیح و روان و آسان، حفظ نمایید.
در پایانِ نخستین قسمت سه آیه‏اى، دوباره، آیات اول تا سوم را، با یکدیگر و پشت سر هم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که مجموع هر سه آیه را، با هم و به طور کامل و صحیح و روان و آسان، حفظ شود.
علت این امر، آن است که اگر آیات قرآن را جدا - جدا و یکى - یکى و به صورت تفکیکى حفظ کنید، ولى با یکدیگر حفظ ننمایید، ممکن است نتوانید آیاتى را که جدا - جدا و یکى - یکى حفظ کرده‏اید، بار دیگر به صورت متصل و مرتبط با آیات قبلى و بعدى‏شان و به ترتیب یکدیگر، از حفظ بخوانید و بازگو کنید و یا نزد دیگران ارائه نمایید. این نکته‏اى مهم است که باید کاملاً آن را رعایت کنید.
اکنون به سراغ آیاتِ دومین قسمتِ سه آیه‏اى، یعنى آیات چهارم تا ششم، بروید و آن‏ها را، همانند آیات اول تا سوم، بخوانید و تکرار نمایید تا حدى که این سه آیه را هم، به طور جداگانه و بدون ارتباط با آیات قبلى و بعدى‏شان، حفظ نمایید. سپس مجموع هر سه آیه چهارم تا ششم را، با یکدیگر و پشت سر هم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که مجموع هر سه آیه را، با هم، حفظ کنید. در پایانِ دومین قسمتِ سه آیه‏اى، دوباره، آیات اول تا ششم را، با یکدیگر و پشت سر هم و به صورت ترکیبى، نیز بخوانید و تکرار کنید تا حدى که مجموع هر شش آیه را، با هم حفظ کنید.
اینک به سراغ آیاتِ سومین قسمت سه آیه‏اى، یعنى آیات هفتم تا نهم، بروید و آن‏ها را، همانند آیات اول تا سوم، بخوانید و تکرار نمایید تا حدى که این سه آیه هم، به طور جداگانه و بدون ارتباط با آیات قبلى و بعدى‏شان، حفظ شود. سپس مجموع هر سه آیه هفتم تا نهم را، با یکدیگر و پشت سر هم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که مجموع هر سه آیه را، با هم، حفظ نمایید. در پایان سومین قسمت سه آیه‏اى، دوباره، آیات چهارم تا نهم را - نه آیات اول تا نهم (دقت کنید) - با یکدیگر و پشت سرهم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که مجموع هر شش آیه را، با هم، حفظ کنید. حفظ آیات را، با همین روش و به صورت سه آیه - سه آیه، آن قدر ادامه دهید تا این که همه آیاتِ یک صفحه از قرآن را حفظ نمایید. در پایان، دوباره، کل آیاتِ این صفحه را، از اول تا آخر، بخوانید و تکرار کنید تا آیات آن صفحه، به صورت مجموعه‏اى و ترکیبى، نیز حفظ شود.
پس از حفظ کامل و صحیح یک صفحه از قرآن، اینک به سراغ صفحه دوم قرآن بروید و آیات صفحه را نیز، همانند صفحه اول و به همان صورتِ تفکیکى و ترکیب که گفته شد، حفظ کنید. پس از حفظ کامل و صحیح صفحه دوم به سراغ صفحه سوم قرآن بروید و آیات آن صفحه را نیز، همانند صفحه اول و دوم، حفظ نمایید. پس از حفظ کامل و صحیح صفحه سوم، دوباره، کل آیاتِ صفحه اول تا سوم را با یکدیگر و پشت سر هم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که مجموع هر سه صفحه را، با هم، حفظ نمایید.
اکنون به سراغ آیاتِ دومین قسمتِ سه صفحه‏اى، یعنى آیات صفحه چهارم تا ششم، بروید و آن‏ها را، همانند آیات صفحه اول تا سوم، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که آیات این سه صفحه را هم، به طور جداگانه و بدون ارتباط با آیات صفحات قبلى و بعدى‏شان، حفظ کنید. آن گاه، مجموع هر سه صفحه چهارم تا ششم را، با یکدیگر و پشت سرهم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار نمایید تا حدى که مجموع آیات هر سه صفحه، با هم حفظ گردد. در پایانِ دومین قسمتِ سه صفحه‏اى، دوباره، آیاتِ صفحه اول تا ششم را، با یکدیگر و پشت سر هم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار نمایید تا حدى که مجموع هر شش صفحه را، با هم، حفظ نمایید.
اینک به سراغ آیاتِ سومین قسمتِ سه صفحه‏اى، یعنى آیات صفحه هفتم تا نهم، بروید و آن‏ها را، همانند آیات صفحه اول تا سوم، بخوانید و تکرار نمایید تا حدى که آیات این سه صفحه را هم، به طور جداگانه و بدون ارتباط با آیات صفحات قبلى و بعدى‏شان، حفظ کنید. سپس مجموع آیات هر سه صفحه هفتم تا نهم را، با یکدیگر و پشت سر هم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که آیات مجموع هر سه صفحه، با هم، حفظ شود. در پایان سومین قسمتِ سه صفحه‏اى، دوباره، آیات صفحات چهارم تا نهم را - نه آیات صفحات اول تا نهم (دقت کنید) - با یکدیگر و پشت سر هم و به صورت ترکیبى، بخوانید و تکرار کنید تا حدى که مجموع هر شش صفحه را، با هم حفظ نمایید. حفظ آیاتِ صفحات را، با همین روش و به صورت سه صفحه - سه صفحه آن قدر ادامه دهید تا این که آیات همه صفحات یک سوره از قرآن را حفظ نمایید. در پایان، دوباره، کل آیات صفحات این سوره را، از اول تا آخر، بخوانید و تکرار کنید تا آیات آن سوره را به صورت مجموعه‏اى ترکیبى، حفظ کنید.
پس از حفظ کامل، صحیح، روان و آسان یک سوره از قرآن، اینک به سراغ سوره‏هاى بعدى قرآن بروید و آیات آن سوره‏ها را نیز، همانند سوره اول و به همان صورت تفکیکى و ترکیبى که گفته شد و براساس سه سوره - سه سوره، حفظ کنید و حفظ سوره‏ها را آن قدر ادامه دهید تا این که همه آیات یک جزء از قرآن را حفظ نمایید. در پایان، دوباره، کل آیات این جزء را، از اول تا آخر، بخوانید و تکرار کنید تا آیات آن جزء را، به صورت مجموعه‏اى و ترکیبى، نیز حفظ نمایید.
پس از حفظ کامل، صحیح، روان و آسان یک جزء از قرآن، اینک به سراغ جزءهاى بعدى قرآن بروید و آیات آن جزءها را نیز، همانند جزء اول و به همان صورت تفکیکى و ترکیبى که گفته شد و بر اساس سه جزء - سه جزء حفظ نمایید و حفظ جزءها را آن قدر ادامه دهید تا اینکه همه آیات سى جزء قرآن را، به طور کامل و صحیح و روان و آسان، حفظ کنید و با عنایات خداى سبحان و توجهات امام زمان (عج) «حافظ کل قرآن» شوید.
با توجه به آن چه گفته شد، در صورتى که بخواهید مثلاً صفحه ۳۷۳ را که طبق قرآن‏هاى با رسم الخط «عثمان طه» داراى ۱۵ آیه است، با این روش، حفظ نمایید، باید به ترتیب زیر عمل کنید:
یک. حفظ آیه اول‏
دو. حفظ آیه دوم‏
سه. حفظ آیه سوم‏
چهار. حفظ آیه اول تا سوم‏
پنج. حفظ آیه چهارم
شش. حفظ آیه پنجم‏
هفت. حفظ آیه ششم‏
هشت. حفظ آیه چهارم تا ششم‏
نه. حفظ آیه اول تا ششم‏
ده. حفظ آیه هفتم‏
یازده. حفظ آیه هشتم‏
دوازده. حفظ آیه نهم‏
سیزده. حفظ آیه هفتم تا نهم‏
چهارده. حفظ آیه چهارم تا نهم (نه آیه اول تا نهم)
پانزده. حفظ آیه دهم‏
شانزده. حفظ آیه یازدهم‏
هفده. حفظ آیه دوازدهم‏
هجده. حفظ آیه دهم تا دوازدهم‏
نوزده. حفظ آیه هفتم تا دوازدهم (نه آیه اول تا دوازدهم)
بیست. حفظ آیه سیزدهم‏
بیست و یک. حفظ آیه چهاردهم‏
بیست و دو. حفظ آیه پانزدهم‏
بیست و سه. حفظ آیه سیزدهم تا پانزدهم‏
بیست و چهار. حفظ آیه دهم تا پانزدهم (نه آیه اول تا پانزدهم)
چنانچه بخواهید مثلاً سوره «یس» را که طبق قرآن‏هاى با رسم الخط «عثمان طه»، داراى ۶ صفحه است، با این روش حفظ کنید، باید به ترتیب زیر عمل نمایید:
یک. حفظ صفحه اول‏
دو. حفظ صفحه دوم‏
سه. حفظ صفحه سوم‏
چهار. حفظ صفحه اول تا سوم‏
پنج. حفظ صفحه چهارم‏
شش. حفظ صفحه پنجم‏
هفت. حفظ صفحه ششم‏
هشت. حفظ صفحه چهارم تا ششم‏
نه. حفظ صفحه اول تا ششم‏
اگر بخواهید مثلاً جزء ۲۸ قرآن را که داراى ۹ سوره است، با این روش، حفظ نمایید، باید به ترتیب زیر عمل کنید:
یک. حفظ سوره اول‏
دو. حفظ سوره دوم‏
سه. حفظ سوره سوم‏
چهار. حفظ سوره اول تا سوم‏
پنج. حفظ سوره چهارم‏
شش. حفظ سوره پنجم‏
هفت. حفظ سوره ششم‏
هشت. حفظ سوره چهارم تا ششم‏
نه. حفظ سوره اول تا ششم‏
ده. حفظ سوره هفتم‏
یازده. حفظ سوره هشتم‏
دوازده. حفظ سوره نهم‏
سیزده. حفظ سوره هفتم تا نهم
چهارده. حفظ سوره چهارم تا نهم (نه سوره اول تا نهم)
براى خوددارى از تکرار زیاد و غیر ضرورىِ آیات، توجه داشته باشید که دیگر لازم نیست مثلاً مجموع دو آیه اول و دوم، یا دوم و سوم، یا سوم و چهارم، یا چهارم و پنجم، یا پنجم و ششم، یا مجموع سه آیه دوم تا چهارم، یا سوم تا پنجم، یا مجموع چهار آیه اول تا چهارم، یا دوم تا پنجم، یا سوم تا ششم، و یا مجموع پنج آیه اول تا پنجم، یا دوم تا ششم را نیز بخوانید و تکرار نمایید تا حفظتان شود. و یا دیگر لازم نیست مثلاً مجموع شش صفحه دوم تا هفتم، یا سوم تا هشتم، و یا مجموع هفت صفحه سوم تا نهم، یا چهارم تا دهم، یا پنجم تا یازدهم، یا ششم تا دوازدهم را نیز بخوانید و تکرار کنید تا حفظ نمایید؛ زیرا انجام دادن این امر، به صورت حالت تصاعدى در خواهد آمد و در نتیجه، وقت فراوانى از شما را خواهد گرفت و ممکن است خودِ تکرار زیاد و بدون ضرورتِ آیات، موجب خستگى و دلزدگى‏تان نیز بشود.
پس مبناى شما در مجموعه خوانىِ آیات قرآن با یکدیگر، حداکثر تا سه آیه، و در مجموعه خوانىِ صفحات قرآن با یکدیگر، حداکثر تا سه صفحه، و در مجموعه خوانىِ سوره‏هاى قرآن با یکدیگر، حداکثر، تا سه سوره، و در مجموعه خوانى جزءهاى قرآن با یکدیگر، حداکثر، تا سه جزء خواهد بود. و مبناى شما در حفظ خود آیات قرآن، آیه به آیه، و سپس صفحه به صفحه، و آن گاه سوره به سوره و پس از آن، جزء به جزء و به طور کامل و صحیح و روان و آسان خواهد بود؛ یعنى تا آیه یا صفحه یا سوره یا جزئى از قرآن را، به طور کامل و صحیح و روان و آسان حفظ نکرده‏اید، هرگز به سراغ حفظ آیه یا صفحه یا سوره و یا جزئى دیگر از قرآن نروید.
توجه داشته باشید که این روش را هم با «خواندن» از روى قرآن و هم با «گوش دادن» به نوارها یا سى دى‏هاى قرآنى مى‏توانید انجام دهید. اگر چه حفظ قرآن از راه «گوش دادن»، براى برخى‏ها، مانند خردسالان و کسانى که نمى‏توانند از راه «خواندن» به حفظ قرآن بپردازند، ممکن است که بهترین و تنهاترین راه باشد.
۲. اگر بلندى آیه‏اى از یک سطر بیشتر باشد، مبناى شما در روش حفظ خود این آیات، سطر به سطر و در مجموعه خوانىِ سطرها با یکدیگر، حداکثر تا سه سطر خواهد بود؛ یعنى چنانچه بلندى آیه‏اى، مانند آیه ۱۶۰ سوره «اعراف»، شش سطر باشد، آن را به دو قسمت سه سطرى تقسیم کنید. سپس هر کدام از سطرهاى اول و دوم و سوم آن آیه را، به صورت تفکیکى، مى‏خوانید و تکرار مى‏نمایید تا هر یک از سطرها را به طور جداگانه، حفظ کنید. آن گاه مجموع سطرهاى اول تا سوم را، به صورت ترکیبى، مى‏خوانید و تکرار مى‏نمایید تا مجموع هر سه سطر، با هم و به طور کامل و صحیح حفظ گردد. پس از آن، هر کدام از سطرهاى چهارم و پنجم و ششم آن آیه را، به صورت تفکیکى، مى‏خوانید و تکرار مى‏نمایید. تا هر یک از سطرها، به طور جداگانه، حفظ شود. سپس مجموع سطرهاى چهارم تا ششم را، به صورت ترکیبى، مى‏خوانید و تکرار مى‏کنید تا مجموع هر سه سطر، با هم و به طور کامل و صحیح و روان و آسان حفظ شود. در پایان، دوباره، سطرهاى اول تا ششم را از اول تا آخر و به صورت ترکیبى نیز، مى‏خوانید و تکرار مى‏نمایید تا مجموع هر شش سطر، با هم، یعنى کل آیه به طور کامل و صحیح و روان و آسان حفظ گردد. آن گاه به سراغ حفظ آیه بعدى بروید.
۳. اگر بلندى آیه‏اى، فقط یکى - دو - سه کلمه بیش از یک سطر باشد، آن آیه را نیز به طور کامل حفظ نمایید و در این گونه آیات، از روش سطر به سطر استفاده نکنید.
۴. اگر بلندى سوره‏اى، از یک صفحه کمتر باشد، مانند شمارى از سوره‏هاى کوتاه آخر قرآن، مبناى شما در حفظ آن‏ها باید همان سوره به سوره باشد؛ یعنى تا سوره‏اى را به طور کامل و صحیح و روان و آسان حفظ نکرده‏اید، هرگز به سراغ حفظ سوره‏اى دیگر نروید.
۵. حفظ کامل یک صفحه یا یک سوره و یا یک جزء از قرآن را در صورتى به خوبى انجام داده و محقق کرده‏اید که بتوانید تک تک آیات آن را با شماره خودشان و حتى بدون ترتیب نیز به یاد آورید و از حفظ بخوانید. مثلاً اگر از شما بپرسند که آیه ۱۸ سوره بلد چیست؟ فوراً بگویید: «اُولئِکَ أصحابُ المَیْمَنَه» و چنان چه از شما بپرسند که آیه ۴ سوره بلد چیست؟ فورا بگویید: «لَقَد خَلَقْنا الانسان فى کبد» و اگر از شما بپرسند که آیه ۱۰ سوره بلد چیست؟ فورا بگویید: «وَ هَدَیْناهُ النَّجدَینِ».
۶. مقدار تکرار هر آیه و سوره قرآن، براى حفظ آن، به شرایط انسان، روش حفظ وى، آسانى و دشوارىِ هر آیه و سوره، و کوتاهى و بلندىِ آن بستگى دارد. مثلا ممکن است شما آیه‏اى را با ۳ بار تکرار حفظ نمایید، ولى شخص دیگرى همان آیه را با ۵ بار تکرار حفظ کند. یا امکان دارد که شما سوره‏اى از قرآن را با روشى که در حفظ قرآن دارید، با ۸ بار تکرار حفظ نمایید، اما فردى دیگر با روش دیگرى که در حفظ قرآن دارد، همان سوره را با ۱۰ بار تکرار حفظ کند. و یا ممکن است شما آیه‏اى آسان و کوتاه را حتى با ۱ بار خواندن حفظ نمایید، اما آیه دشوار و بلند را با ۷ بار تکرار حفظ کنید. پس، مقدار تکرار هر آیه و سوره قرآن، به «شرایط حافظ قرآن»، «روش حفظ قرآن» و «شرایط آیه قرآن» بستگى دارد.
۷. حتماً دقت کنید که کلمات و آیات قرآن را، از همان آغاز خواندن و حفظ کردن و از نظر تلفظ و حرکت و اعراب، به شکل صحیح بخوانید و حفظ کنید؛ زیرا در صورتى که تلفظ و حرکت واعراب کلمه‏اى، به شکل غلط وارد حافظه شما شود، تلاشتان براى حفظ چنین کلمه‏اى دو برابر خواهد شد: یک بار باید شکل غلط این کلمه را از حافظه خود بیرون برید و بار دیگر باید شکل صحیح آن را به درون حافظه خویش بیرون بَرید و جایگزین شکل قبلى آن نمایید. یکى از بهترین راه‏هاى پیشگیرى از چنین مشکلى این است که دستگاه حاوى نوار قرآن را کنار خود بگذارید و قرآن را باز کنید و هنگامى که مى‏خواهید، براى نخستین بار، آیه‏اى را حفظ نمایید، دستگاه را روشن کنید و در حالى که خودتان آیه مورد نظر را از روى قرآن مى‏خوانید، به شکل خواندن و تلفظ همان آیه از طریق نوار نیز گوش فرا دهید تا از اشتباه خواندنِ تلفظها و حرکت‏ها و اعراب‏هاى کلمات و آیات قرآن، به دور باشید.
۸. بارها اتفاق افتاده است که برخى از حافظان قرآن نتوانسته‏اند آیه‏اى از قرآن را که قبلاً حفظ کرده‏اند، دوباره از حفظ بخوانند، ولى هنگامى که «کلمه اول + کلمه دوم» همان آیه را براى آنان خوانده‏اند، تمام آن آیه به یادشان آمده است و همه آیه را، از اول تا آخر و از حفظ، خوانده‏اند. پس، «کلمه اول» یا مجموع «کلمه اول + کلمه دوم» در هر آیه، «نقطه تمرکزِ» آن آیه براى حفظ کردنش است و باید آن را بیش از کلمات دیگرِ آن آیه، تکرار کنید و به حافظه خود بسپارید. مثلا در آیه سوره بینه: «إنَّ الَّذینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّالِحاتِ أُولائِکَ هُم خَیرُ البَرِیَّه»، باید دو کلمه «إنَّ الّذینَ» را بیشتر از کلمات بعدى آیه تکرار نمایید و به گنجینه حافظه خویش بسپارید.
۹. معمولاً انسان دوست دارد ثمره و نتیجه کار خویش را زودتر ببیند و گاه نیز از حوصله فراوانى برخوردار نیست. از این رو، شما حفظ تمام قرآن را هدف خود قرار ندهید، بلکه هدف خویش را مثلاً حفظ یک جزء قرآن در نظر بگیرید و از سوره‏هاى کوتاه و جزء سى ام قرآن آغاز کنید تا ثمره و نتیجه آن را زودتر مشاهده نمایید و دلگرم‏تر شوید. و نیز چنان چه حفظ قرآن را با سوره‏هاى بلند مانند سوره «بقره» و «آل عمران» و «مائده» آغاز کنید، ممکن است شوق و علاقه اولیه‏اى را که براى حفظ قرآن داشته‏اید، از دست بدهید؛ هر چند اگر بتوانید حفظ قرآن را از همان جزء اول و با سوره حمد آغاز نمایید، بهتر است.
۱۰. گفته شد که در ابتدا مى‏توانید سوره‏هاى کوتاه قرآن را حفظ کنید، و چون جزءهاى سى ام و بیست و نهم و بیست و هشتم قرآن به ترتیب و به طور نسبى در بردارنده سوره‏هاى کوتاهترى هستند، مى‏توانید این سه جزء را پیش از جزءهاى دیگر قرآن حفظ نمایید؛ اما پس از حفظ کردن آیات این سه جزء، شایسته است - اگر نگوییم بایسته است - جزءهاى دیگرِ قرآن را به ترتیب و از جزء اول و سپس جزء دوم تا جزء بیست و ششم و سپس جزء بیست و هفتم قرآن حفظ کنید. رعایت این ترتیب، براى آن است که ذهن و حافظه شما نیز از ترتیب ویژه‏اى برخوردار گردد، و از نظم خاصى پیروى نماید و هنگام بازگویى و ارائه آیاتِ حفظ شده، دچار تشویش و نابسامانى نشود. البته پیشنهاد مى‏شود براى کودکان و نوجوانان و مانند آنان، حفظ قرآن از جزء سى ام و طبق مراحل زیرین و به ترتیب سوره‏هایى که گفته شده است، صورت پذیرد:
مرحله اول: سوره‏هاى ۲ سطرى، یعنى سوره‏هاى عصر، کوثر و اخلاص.
مرحله دوم: سوره‏هاى ۳ سطرى، یعنى سوره‏هاى شرح، قدر، فیل، قریش، کافرون، نصر، مسد و فلق.
مرحله سوم: سوره‏هاى ۴ سطرى، یعنى سوره‏هاى تین، تکاثر، همزه، ماعون و ناس.
مرحله چهارم: سوره‏هاى ۵ سطرى، یعنى سوره‏هاى ضحى، زلزله و عادیات.
مرحله پنجم: سوره‏هاى ۶ سطرى، یعنى سوره‏هاى طارق و قارعه.
مرحله ششم: سوره‏هاى ۷ سطرى، یعنى سوره‏هاى شمس و علق.
مرحله هفتم: سوره‏هاى ۸ سطرى، یعنى سوره‏هاى اعلى و لیل.
مرحله هشتم: سوره‏هاى ۹ سطرى، یعنى سوره‏هاى انفطار و بلد.
مرحله نهم: سوره‏هاى ۱۰ سطرى، یعنى سوره بینه.
مرحله دهم: سوره‏هاى یک صفحه‏اى و کمتر از آن، یعنى سوره‏هاى عبس، تکویر، انشقاق، بروج و غاشیه.
مرحله یازدهم: سوره‏هاى بیشتر از یک صفحه، یعنى سوره‏هاى نبأ، نازعات، مطففین و فجر.
مرحله دوازدهم: این مرحله که مرحله پایانى براى کودکان و نوجوانان و مانند آنان است، حفظ دوباره سوره‏هاى جزء سى‏ام، است به همان ترتیبى که در قرآن آمده است، یعنى حفظ جزء سى ام را از سوره نبأ آغاز نمایند و با سوره ناس پایان دهند.
۱۱. در صورتى که وسایل سمعى و بصرى، مانند نوارهاى ویدئویى، قرآن را حفظ مى‏نمایید، حتماً به دهان قارى قرآن و چگونگى تلفظ و اداى کلمات و قرائت وى، خوب نگاه کنید.
۱۲. هر مقدار از آیات و سوره‏ها و جزءهاى قرآن را که حفظ کردید، در جایى آن را یادداشت کنید. و نوار پارچه‏اى را که در عطف و شیرازه برخى از قرآن‏ها وجود دارد، در همان صفحه مربوط قرار دهید تا برایتان مشخص باشد که چه مقدار از قرآن و تا کدام صفحه از آن را حفظ نموده‏اید و از دوباره کارى و تکرار غیر لازم آیات نیز به دور باشید.
۱۳. در صورتى که برایتان امکان دارد، سعى کنید، در هر جلسه حفظ قرآن، آیات را تا پایان هر صفحه یا تا پایان هر سوره حفظ نمایید و مثلاً حفظ آیات را تا نیمه صفحه و یا تا نیمه سوره باقى نگذارید.
۱۴. سعى کنید جاى هر آیه در صفحه قرآن را کاملاً به خاطر بسپارید تا آسانتر بتوانید آیه حفظ شده را به خاطر آورید و ارائه نمایید؛ مثلاً آیه ۲۰ سوره مرسلات، یعنى آیه «ألَم نَخلُقُکم مِن ماءٍ مَهینٍ» در اول صفحه، و آیه ۳۵ آن، یعنى آیه «هذا یَومٌ لایَنْطِقُونَ» در وسط صفحه، و آیه ۵۰ آن، یعنى آیه «فَبِأىِّ حَدیثٍ بَعدَهُ یُؤمِنُونَ» در آخر صفحه قرآن قرار دارد.
۱۵. چنانچه هنگام تمرین و تکرار محفوظات قرآنى خود، قسمتى را به یاد نیاوردید، فوراً به قرآن مراجعه نکنید؛ بلکه د ر ابتدا خوب فکر نمایید و ذهن و حافظه خویش را به کار اندازید. و در صورتى که آن قسمتِ فراموش شده را به یاد نیاوردید، آن گاه به قرآن مراجعه کنید. اگر این نکته را به خوبى رعایت نمایید، قسمت‏هاى فراموش شده دیگر، کمتر فراموشتان مى‏شوند و بیشتر در ذهن حافظه تان باقى مى‏مانند؛ زیرا دستگاه ذهن و سیستم حافظه انسان، آن چه را با تلاش و کاوش درونىِ خود به یاد مى‏آورد، بیشتر به یاد مى‏سپارد و دیرتر از یاد مى‏برد.
۱۶. هر اندازه که بین تکرار آیات حفظ شده، کمتر فاصله بیندازید، آن‏ها را بیشتر به ذهن و خاطرتان مى‏سپارید. مثلاً چنان چه سوره صف را حفظ نمودید و هر ۳ روز یک بار، آن را مرور و تکرار کردید، بیشتر در ذهن و خاطرتان باقى مى‏ماند تا هنگامى که همین سوره را ۵ روز یک بار، مرور و تکرار نمایید.
۱۷. در حفظ آیاتى که به یکدیگر شبیه هستند، هم دقت و هم تمرین بیشترى را لازم دارید. به طور مثال، اگر آیات دیگر را ۴ تا ۵ بار مرور و تکرار مى‏کنید، آیات مشابه را باید ۸ تا ۱۰ بار مرور و تکرار نمایید. یکى از راه‏هاى حفظ آیات مشابه، استفاده از «نشانه» است. مثلاً سوره «صف» با آیه «سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِى السَّمواتِ وَ ما فِى الارضِ...» آغاز مى‏گردد و سوره بعدى آن، یعنى سوره «جمعه»، با آیه «یُسَبِّحُ لِلَّهِ مَا فِى السَّمواتِ وَ ما فِى الارضِ...» شروع مى‏شود. براى این که «سَبَّحَ» با «یُسَبِّحُ» اشتباه نشود، مى‏توانید مثلاً این نشانه را براى خود قرار دهید که حرف اول نام سوره صف، یعنى حرف «ص» شبیه حرف اول کلمه «سَبَّحَ»، یعنى حرف «س» است، هر چند این دو حرف کاملاً مانند یکدیگر نیستند.
۱۸. همان گونه که گفته شد، هنگام حفظ قرآن، آیات را با صداى آشکار بخوانید تا پژواک آیه‏هاى قرآن، در گوش‏هایتان طنین انداز شود و حرکات و کلمات آن‏ها بر سیستم مغزى و دستگاه حافظه شما به خوبى نقش بندد؛ زیرا یکى از آثار و ویژگى‏هاى صوت، ایجاد نقش در اجسام و تأثیر در اطراف است. البته، آشکار خواندن آیات به معنى بلند خواندن آن‏ها و آزرده کردن اطرافیان نیست، بلکه به معنى آشکار ساختن جوهره صوت و دورى جُستن از لب‏خوانى است؛ هر چند در برخى از شرایط و مواردِ حفظ قرآن، لب‏خوانى شایسته و یا حتى بایسته است.
۱۹. یکى از راه‏هاى تمرکز حواس و حفظ آیات قرآن، این است که آیه مورد نظر براى حفظ را یک بار از روى قرآن و با دقت و توجه کامل بخوانید تا نخستین تصویر از آن آیه، در ذهن و حافظه تان جاى گیرد و نقش بندد. آن گاه، براى بار دوم، آیه مورد نظر را از روى قرآن بخوانید. و در اثناى آن، گاهى چشم‏هاى خود را ببندید و ادامه آیه را در ذهن و خاطرتان بیاورید و از حفظ بخوانید. سپس، هرگاه قسمتى از ادامه آیه را به یاد نیاوردید، چشم‏هاى خود را باز کنید و آن قسمت را از روى قرآن بخوانید. دوباره چشم‏هاى خود را ببندید و قمست دیگرى از ادامه آیه را در ذهن و خاطرتان بیاورید و از حفظ بخوانید. این کار را به همین صورت، آن قدر ادامه دهید تا تمام آیه مورد نظر را، حفظ نمایید.
۲۰. براى حفظ آیات طولانى، مى‏توانید آن آیات را بر اساس محل‏هاى وقف و درنگ آن‏ها، قسمت - قسمت کنید و سپس به حفظ هر قسمت از آن آیه بپردازید. براى آشنایى با محل‏هاى وقف آیات و علائم آن، مى‏توانید به صفحات پایانى برخى از قرآن‏ها یا کتاب‏هاى معتبر روخوانى و تجوید قرآن مراجعه نمایید، یا به نوارهاى مشهور تلاوت قرآن یا به تلاوت قاریان ممتاز قرآن گوش فرا دهید، یا آن‏ها را از استادان معروف قرآن بپرسید و یا زیر نظر آنان یاد بگیرید.
ماهنامه یاس شماره ۲۰

 

{اگه حوصله نداری لااقل یکی شو بخون} اثار حفظ قران

حفظ قرآن مانند تلاوت آن آثاري فراوان و ارزنده دارد. برخي از آثار حفظ آيات قرآن مجيد، عبارت است از:

1.پاداش اخروي
حافظان قرآن در بهشت جايگاهي والا دارند و پاداش آنان دو چندان خواهد بود. پيامبر اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ فرمودند: درجات بهشت به تعدد آيه‎هاي قرآن است. وقتي كه صاحب قرآن وارد بهشت شود، به وي مي‎گويند بخوان و بالا برو، كه هر آيه‎اي را درجه‎اي است. پس برتر از درجة حافظ قرآن درجه‎اي نيست.
همچنين در روايات بيان شده كه حافظان قرآن توان شفاعت كردن ديگران را نيز دارند.

2. هدايت انسان
تلاوت و انس با قرآن از سفارش‎هاي مكرر معصومان ـ عليهم السّلام ـ است و حفظ قرآن به طور طبيعي به انس با آيات الاهي مي‎انجامد؛ زيرا حافظ قرآن بايد براي تثبيت محفوظات قرآني‎اش دست كم روزي چند بار به قرائت قرآن بپردازد. معصومان ـ عليهم السّلام ـ حافظان قرآن را به تكرار آيات الاهي فراخوانده، يادآور شده‎اند همان گونه كه شتر بسته شده در يك نقطه ـ چنانچه مورد ديدار پياپي صاحبش واقع نشود. ـ جايگاهش را ترك مي‎كند، محفوظات حافظ قرآن نيز ـ اگر پيوسته مورد مراجعه و تكرار قرار نگيرد از خاطر زدوده مي‎شود.[1] بنابراين، حافظ ناگزير با قرآن انس مي‎گيرد وزمينه‎ هدايت و سعادتش فراهم مي‎آيد. حضرت علي ـ عليه السّلام ـ مي‎فرمايد: هيچ كس با قرآن هم نشين نمي‎شود مگر اين كه از كنار آن با افزايش يا كاهش برمي‎خيزد: افزايش هدايت يا كاهش گمراهي.[2]
نفوذ قرآن در جان‎ها و پديد آوردن تحول در شخصيت افراد نيز از آثار سازنده‎ي تلاوت و حفظ قرآن است. بسياري از مردم با تلاوت يا شنيدن آهنگ دلنشين قرآن مسير زندگي خود را تغييرداده، سمت سعادت و كمال رهنمون شدند.[3]

3. آرامش روحي
ياد خدا تأثير بسزايي در روان آدمي دارد و دل‎ها در پرتو آن آرام مي‎گيرد. خداوند متعال مي‎فرمايد:
«أَلا بِذِكْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ»[4]
آگاه باش، دل‎ها با ياد خدا آرام مي‎گيرد.
يكي از نام‎هاي قرآن ذكر است. تلاوت و حفظ قرآن نوعي ذكر خداوند است كه انسان در پرتو آن از هجوم بسياري از فشارهاي رواني و اضطرابات دروني مصون مي‎ماند. پيامبر اسلام ـ صلّي الله عليه و آله ـ مي‎فرمايد: مثل قرآن مثل كيسه‎ي سربسته‎ي پر از مشك است. اگر آن را باز كني، بوي مشك فضا را معطر مي‎سازد و اگر به حال خود رها سازي، سود نمي‎بخشد. قرآن نيز، چنانچه به تلاوتش روي آوري، فضا را از عطر خود آكنده مي‎سازد و روان را نشاط مي‎بخشد؛ و اگر تلاوت نكني، در سينه‎ات پنهان مي‎ماند.[5]

4. نجات از تنهايي
كتاب بهترين هم نشين تنهايي است و قرآن زيباترين، عميق‎ترين و با نفوذترين كتاب شمرده مي‎شود. امام سجاد ـ عليه السّلام ـ مي‎فرمايد: اگر همه‎ي مردم روي زمين از دنيا بروند، تا وقتي قران با من است، از هيچ چيز وحشت ندارم.[6]

5. فهم بهتر قرآن
مهم‎ترين و عمده‎ترين اثر حفظ قرآن درك بهتر آن است. حافظ به سبب تسلط بر همه‎ي آيات، ارتباط آن‎ها را نيك در مي‎يابد و در پرتو آن دركي بهتر و درست‎تر از قرآن به دست مي‎آورد.
هر چه حافظ قرآن بر آيات و ارتباط وبازيابي آن‎ها مسلط‎تر باشد، بهتر مي‎تواند نظر قرآن درباره‎ي يك موضوع را به دست آورد. پس مفسران حافظ قرآن، بهتر ودقيق‎تر مي‎توانند قرآن را تفسير كنند و تفسيرشان از تفسير مفسران غير حافظ جامع‎تر و دقيق‎تر است.

6. همنشيني با فرشتگان:
عن ابي عبدالله ـ عليه السّلام ـ قال:
اَلْحافِظُ للْقرْآنِ الْعامِلُ بِه مَعَ السَّفَرةِ الْكِرامِ الْبَرَرَةِ.[7]
«حافظ قرآن كه بدان عمل كند، در آخرت رفيق و همراه فرشتگان و سفيران الهي خواهد بود.»

7. غنا و بي نيازي:
قال رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ :
اَغْنَي النّاسِ حَمَلةُ الْقُرآنِ مَنْ جَعَلهُ اللهُ تَعالي في جَوْفِهِ[8].
بي‌نيازترين مردم حاملان قرآن مي‌باشند، آن كسان كه خداي تعالي قرآن را در سينة آنها جاي داده است.
قال رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ :
مَنْ اَعطاهُ اللهُ الْقُرآنَ فَرَاي اَنَّ رَجُلاً اُعْطِيَ اَفْضَل مِمّا اُعْطي فَقَدْ صَغَّرَ عَظِيماً وَ عَظَّمَ صَغيراً.[9]
هر كسي خداوند قرآن را به او داد و چنان پندارد كه به مردي بهتر از او چيزي داده‌اند، خير بزرگي را كوچك شمرده و كوچكي را بزرگ دانسته است.

8. موجب آمرزش گناهان:
قال رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ :
مَنْ قَرَأَ الْقُرآنَ عن حِفْظِهِ ثُمَّ ظَنَّ اَنَّ الله تَعالي لا يَغْفِرُ لَهُ فَهُوَ مِمَّنْ اسْتَهْزِءَ بِآياتِ الله.[10]
«كسي كه قرآن را از حفظ بخواند و گمان كند كه خداوند متعال او را نمي‌آمرزد، در واقع از جمله كساني است كه آيات خداوند را مورد استهزاء و تمسخر قرار داده است.»

9. نجات از عذاب الهي:
لا يُعَذِّبُ اللهُ قَلباً وَعَي الْقُرآن.[11]
«خداوند متعال قلبي كه قرآن در آن باشد را عذاب نمي‌كند.»

10. قبولي شفاعت:
همانطور كه خود قرآن در حق مؤمنان شفاعت مي‌كند، حافظ و حامل قرآن نيز توان شفاعت را دارد:
قال رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ :
مَن قَرَاَ الْقُرآنَ حَتّي يَسْتَظْهرَهُ وَ يَحْفَظَهُ اَدْخَلَهُ اللهُ الْجَنَّةَ و شَفَّعَهُ في عَشْرَةٍ مِنْ اَهْلِ بَيْتِهِ كُلِّهِمْ قَدْ وَجَبَتْ لَهُمُ النّارُ[12]
«هر كه (آنقدر) قرآن بخواند تا حفظ شود، خداوند او را به بهشت داخل خواهد كرد و شفاعتش را درباره ده نفر از خانواده‌اش كه آتش جهنم بر آن واجب شده، مي‌پذيرد.»

11. آبادي و احياء قلب:
همانطوري كه خانه ويران نزد مردم بي‌ارزش است، دلي خالي از قرآن نيز پيش خداوند بي‌ارزش است.
قال رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ :
اِنَّ الَّذي لَيْسَ في جَوفِهِ شَيْءٌ مِنَ الْقُرآنِ كَالْبَيْتِ الْخَراب.[13]
«كسي كه در درونش چيزي (سوره يا آيه‌اي) از قرآن نباشد، همانند خانه ويران است.»

12. انس با قرآن و تلاوت آن موجب احياء و شادابي دل مي‌شود.
عن كثير بن سليم قال قال رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ :
يا بُنَيَّ لا تَغْفَل عَنْ قَرائَةِ الْقُرآن، فَأِنَّ القُرآنَ يُحيي الْقَلْبَ و يَنْهي عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ وَ الْبَغِي.[14]
كثير بن سليم مي‌گويد: رسول اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ فرمود:
اي پسر! از قرائت قرآن غفلت مكن كه قرآن دل را زنده مي‌كند و از فحشاء و نادرست و ستم باز مي‌دارد.

13. بالاترين درجات در بهشت:
قال رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ :
فَاِذا دَخَلَ صاحِبُ القُرآنِ الْجَنَّةَ قَيلَ لَهُ: اِقْرَأ وَارْقَ، لِكُلِّ آيَةٍ دَرَجةٌ فَلا تَكُونُ فَوقَ حافِظِ القُرآنِ دَرَجةٌ.[15]
هنگامي كه صاحب قرآن داخل بهشت شود، به او مي‌گويند بخوان و بالا رو، پس برتر از درجة حافظ قرآن درجه‌اي نيست.

14. نجات از تنهايي:
زندان تنهايي، ناخود آگاه در انسان ترس و وحشت ايجاد مي‌كند و در اين موقعيت انسان نياز به دوست و همراهي دارد، بهترين مونس و همدم آدمي در تنهايي كتاب است و چه كتابي زيباتر و عميق‌تر و با نفوذتر از قرآن؟
قال علي بن الحسين ـ عليه السّلام ـ :
لَوْ ماتَ مَنْ بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَ الْمَغْرِبِ لَمَا اسْتَوْحَشْتُ بَعْدَ اَنْ يَكُونَ الْقُرآنُ مَعي[16].
امام علي بن الحسين ـ عليه السّلام ـ فرمود:
«اگر همه مردم كه در ميان مشرق و مغرب عالم زندگي مي‌كنند، بميرند و قرآن كريم با من باشد، احساس ترس و وحشت نمي‌كنم.»

15. در زمره بزرگان و بهترين افراد جامعه:
پيامبر بزرگوار اسلام در اين باره مي‌فرمايد:
اَشْرافُ اُمَّتي حَمَلَةُ الْقُرْآنِ وَ اَصْحابُ اللَّيلِ.[17]
«بزرگان امت من حاملان قرآن و نماز شب خوانان مي‌باشند.»
در روايت ديگر مي‌فرمايد:
فَضْلُ حَمَلَةِ الْقُرآن عَلَي الّذي لَمْ يَحْمِلْهُ كفضل الخالق عَلَي المخلوق.[18]
«فضيلت و برتري حاملان[19] قرآن بر كسي كه سعادت حمل قرآن را نيافته، مانند برتري آفريدگار بر آفريدگان است.»

16. دريافت پاداش پيامبران:
حاملان قرآن، چون با كلام خداوند انس و الفت دارند و سعي مي‌كنند، خود نيز متخلق به اخلاق قرآن و متادّب به آداب الهي باشند، مرگ و حشر و نشر آنها همانند پيامبر است:
قالَ رَسُولُ الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ :
اِنَّ اَكْرَمَ العِبادِ اِلَي اللهِ بَعْدَ الأنبياءِ، العُلَماءُ ثُمَّ حَمَلَةُ القُرآن، يَخْرُجُونَ مِنَ الدُّنيا كَما يَخْرُجُ الانبياءُ وَ يُحْشَرُونَ مِنْ قُبُورِهِم مَعَ الأنبِياءِ وَ يَمُرُّون عَلَي الصِّراطِ مَعَ الأنبِياءِ و يُأخُذُونَ ثَوابَ الأنبِياءِ.[20]
پيامبر اسلام فرمود:
«همانا بهترين بندگان نزد خدا بعد از پيامبران علما هستند و سپس حاملان (قاريان و حافظان) قرآن، آنان همانند انبيا از دنيا مي‌روند، همراه آنان از قبرها برانگيخته مي‌شوند، در كنار آنان از صراط مي‌گذرند و پاداش انبياء را (از خداوند)دريافت مي‌كنند.»

17. سرشناسان اهل بهشت:
اهل قرآن همانطور كه در دنيا مورد تكريم و احترام مردم هستند در بهشت نيز گرامي و محبوبند.
قال رسول الله(ص):
حَمَلَةُ القرآنِ عُرَفاءُ اَهْلِ الْجَنَّة[21]
«حاملان قرآن، سرشناسان اهل بهشت‌اند.

 

پاسخ : {گه حوصله نداری لااقل یکی شو بخون} اثار حفظ قران

خیلی خوشحال شدم که این مطالب را خوندم ازت ممنونم