آلبوم «شوق‌نامه» در خانه هنرمندان رونمايي شد

خبرگزاری فارس: آلبوم «شوق‌نامه» بر اساس ساخته‌هایی از عبدالقادر مراغی به خوانندگی همایون شجریان روز گذشته با حضور عوامل شکل‌گیری آن در خانه هنرمندان رونمایی شد.






به گزارش خبرنگار موسیقی فارس، در این مراسم که با حضور محمدرضا درویشی؛ آهنگساز و گردآورنده مجموعه «شوق‌نامه»، محمدرضا شجریان، همایون شجریان، سیدصادق رضایی مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، عباس سجادی؛ رئیس مرکز موسیقی سازمان فرهنگی هنری شهرداری، جمشید حقیقت‌شناس؛ گرافیست و طراح جلد این اثر و تنی چند از هنرمندان برگزار شد ابتدا فیلم مستندی به کارگردانی مجتبی میرطهماسب که شامل روند شکل‌گیری این اثر بود پخش شد و سپس «سیدصادق رضایی» مدیر عامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان گفت: نگاه، سعی و تلاش کانون این است که به عرصه‌هایی از ادبیات، هنر و موسیقی ورود داشته باشند و آثاری تولید کنند که ماندگار شوند.
وی افزود: با تمام توجه‌ای که بخش خصوصی به این مسائل دارد اما متأسفانه برای این بخش‌ها برگشت بودجه بسیار حائز اهمیت است بنابراین چنین کارهایی از جمله مجموعه شوق‌نامه باید توسط کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، انجام و سرمایه‌گذاری روی آنها صورت گیرد.
مدیرعامل کانون پرورش فکری اظهار داشت: افتخار ما سرمایه‌گذاری روی چنین اثری است و امیدواریم کارهای فاخری همچون «شوق‌نامه» را در دستور کار سال‌های آینده نیز قرار دهیم. آن دسته از کارهایی که جنبه پژوهشی دارد و به نوعی فرهنگ و ادبیات ایران را یادآوری می‌کند جزء برنامه‌هایی است که کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، آنها را پیگیری خواهد کرد و من معتقدم باید در این زمینه‌ها سرمایه‌گذاری‌های بهتری داشته باشیم.
وی ادامه داد: مجموعه دوستانی که «شوق‌نامه» را شکل داده‌اند، نگاه‌شان بر این بوده که یک بازیابی فرهنگی و موسیقایی داشته باشند که خوشبختانه همه به این هدف والا رسیده‌اند.
بعد از صحبت‌های مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، بخش دیگری از فیلم مستند «شوق‌نامه» پخش شد و در آن محمدرضا شجریان به صحبت‌هایی در خصوص کارهای عبدالقادر مراغی پرداخت.
وی در این فیلم یادآور شده است: من هیچ مثالی برای ارزش این کار نمی‌توانم بزنم چون موسیقی‌های این اثر متعلق به 600سال پیش است و نکاتی در آن به چشم می‌خورد که نشان از موسیقی ما دارد که در این 600 سال تغییر کرده و ما موسیقی کنونی را شاهد هستیم. کاری که فرزند خلفم آغاز کرده من که پدرش هستم را انگشت به دهان گذاشته، چنان که این کار در حد و توان من نبوده است. شاید اگر در جوانی با آن برخورد می‌کردم می‌توانستم آن را اجرا کنم اما همایون نشان داد که یک استعداد استثنایی دارد. من معتقدم وقتی این اثر به صورت عمومی منتشر شود همه مردم خیال خواهند کرد که یک موسیقی ترکی استانبولی است ولی بعدها متوجه خواهند شد که موسیقی دیگری که کاملا موتیف‌های ایرانی دارد به گوش می‌رسد. البته خیلی از استادانی که پایبند به ردیف موسیقی ایرانی هستند، نسبت به این آلبوم واکنش نشان خواهند داد چرا که با سلیقه آنها همخوانی ندارد.
در ادامه این برنامه، محمدرضا درویشی آهنگساز و پژوهشگر که از شش سال پیش گردآوری مجموعه «شوق‌نامه» را آغاز کرده، با بیان این که امروز جشن تولد «شوق‌نامه» است، گفت: این کار یکی از دشوارترین و مهمترین پروژه‌های موسیقی ایران است. عبدالقادر مراغی آخرین موسیقیدان بزرگ و وارث موسیقی کلاسیک ایران است. او را می‌توان بزرگ‌ترین مصنف، نظریه‌پرداز و موسیقیدان دوره تیموری دانست و دانشمندی است که بیشترین نقش را در تبیین و تعیین اعتبارهای هنری دوره تیموری در مراحل آغازین داشته است.
وی افزود: متأسفانه در دانشگاه‌ها و مراکز هنری و آموزشی ما حتی اسمی از این آهنگساز برده نمی‌شود و کسی وی را نمی‌شناسد. به طور کلی می‌توان گفت عبدالقادر فقط در ایران متولد شده و دیگر کسی او را نمی‌شناسد، از او در مقام آهنگساز هیچ شناختی وجود ندارد... گمان می‌رود سبک او در آهنگسازی تا دوره صفویه در ایران متداول بوده و به دلایلی به تدریج این سبک در ایران فراموش شده است البته به موازات این اتفاق در ایران مکتب عبدالقادر در ترکیه رواج پیدا کرده و کارهای او اساس آهنگسازی در دربار شاهان عثمانی شده است.
این پژوهشگر ادامه داد: همانند خیلی از اتفاقاتی که در فرهنگ ایران می‌افتد و ما در غفلت بوده‌ایم و نمی‌دانستیم چه چیزهایی را از ما مصادره می‌کنند. از بین رفتن سبک آهنگسازی عبدالقادر نیز یکی از چیزهایی است که به دلیل نفهمیدن ما مصادره شده و این بسیار غم‌انگیز است که البته این موضوع مصادره از آن زمان ادامه داشته و من معتقدم که ادامه هم خواهد داشت.
این آهنگساز ادامه داد: در بخش آوازی این اثر مشکل نفس‌ کشیدن یکی از مشکلات عمده همایون بود و از آنجایی که می‌خواستیم هر آنچه که به دست ما رسیده را بدون کم کردن نتی اجرا کنیم هیچ چیز را تغییر ندادیم و فرم و ساختمان تمام تصنیف‌ها رعایت شده است. تصنیف‌هایی که به دست ما رسیده، فاقد مقدمه‌سازی هستند. بر این اساس ما از تصنیف‌هایی که جملات اولش متقارن بودند، به عنوان مقدمه استفاده کردیم و آنهایی که فاقد ترنم بودند، از همان ابتدا با آواز شروع می‌شوند.
وی در خصوص ترنم گفت: ترنم گروهی است که برخی دارای معنا و برخی فاقد معنا هستند، به نظر من، ترنم الزاما برای پر کردن ریتم نیست بلکه جاهایی می‌آید که راحت‌تر می‌شود جای آن شعر گذاشت.
درویشی در پایان صحبت‌های خود اظهار داشت: بعد از شش سال زحمت اگر گروه عبدالقادر مراغه‌ای نبود این کارها ضبط نمی‌شد و هم اکنون این مجموعه در بازار مشاهده نمی‌شد.
در پایان این نشست از اعضای گروه همچون نگار بوبان، سامر حبیبی، احسان ذبیحی‌فر، سیروس جمالی، سیامک جهانگیری، آرش شهریاری، علی صمدپور، بهزاد میرزایی، ساناز نخجوانی، همایون شجریان و محمدرضا درویشی برای شکل‌گیری این اثر تقدیر و قدردانی به عمل آمد.