انجير زينتي يا فيكوس Ficus گیاهی است از خانواده موراسه که در اصل زادگاهش هند و مالزی است و یکی از قدیمی ترین گیاهانی است که در منزل نگهداری می شود. جنسي از گياهان تيره آرتوكارپه ها Artocarpees ميباشد كه بين اقسام آن فيكوس هائي را كه برگهاي دائمي دارد براي تزئين عمارات و سالونها ميكارند . گونه هاي متنوع فيكوس مخصوص جنگلهاي گرمسيري و پر باران هند است . برگ ها ، ساقه ها وحتی چوب انجير زينتي(فيكوس) Ficus در صورت شکستن از خود ماده چسبناکی خارج می کند که می توان از آن لاستیک تهیه کرد. بعضی از افراد در صورت تماس این ماده با پوست بدنشان نسبت به آن حساسیت نشان می دهند. در هوای آزاد ارتفاع انجير زينتي(فيكوس) Ficus به بیش از 25 متر می رسد و در شرایط عادی دایماً رو به گسترش و بزرگ شدن است و حتی ریشه های هوایی می دهد که خود به صورت تنه های مضاعف گیاه درمی آید. چون نور آفتاب قادر به نفوذ درخاک زیر این گیاه نیست، رشد هر گیاه دیگری در زیر سایه آن ناممکن است. با این همه فیکوس جزو محبوب ترین گیاهان خانگی است. از اين درخت انواع زير كاشته ميشود : فیکوس الاستیکا 1 ـ فيكوس الاستيكا (Ficus elastica ): اين گونه معروف تر ين گونة اين درخت است كه معمولا در اغلب منازل در گلدان آنرا نگهداري ميكنند. درخت زيبائي با برگهاي پهن و بزرگ بيضي شكل كه يك روي آن سبز براق و پشتش سبز مات ميباشد . از اين درخت تا قد آن كوتاه است شاخه بيرون نمي آيد ولي وقتي قد كشيد از بالا شروع به شاخه كردن ميكند . اين درخت را چندين سال ميتوان در گلدان نگاهداشت و بر خلاف انواع نخلها كه وقتي بلند ميشوند نميتوان انتهاي آن را بريده و كوتاه كرد ، براي كوتاه نگاهداشتن مي شود انتهاي ساقه اصلي را بريد . 2 ـ فيكوس نومان ( انجير نومان )F. Neumanni : 3 ـ فيكوس نجيب (انجير نجيب ) F. nobilis : 4 ـ فيكوس با برگهاي برنگ زنگ آهن F. rubiginosa : 5 - فيكوس بنژامينا ( انجير بنيامين) F.Benjamina : انجير زينتي(فيكوس) Ficus در طبيعت درخت بزرگي به ارتفاع 30 متر با شاخ و برگ زياد مي باشد . با زخمي كردن تنه درخت شيره سفيد رنگي از آن خارج مي شود كه با آن كائوچو مي سازند . توليد كنندگان درختان و درختچه هاي زينتي انجير زينتي(فيكوس) Ficus را به صورت درختچه در گلدان عمل مي آورند . طرز نگهداري انجير زينتي(فيكوس) Ficus در آپارتمان : انجير زينتي(فيكوس) Ficus در حرارت بالاي 15 درجه بهتر رشد مي كند ولي چون در زمستان كمي استراحت ميكند حرارت 11 درجه سانتيگراد براي آن كافي است. روشنائي غير مستقيم براي آن مناسب است هرچند محل كم نور را هم تحمل مي كند . خاك انجير زينتي(فيكوس) Ficus از يك قسمت خاك باغچه ، يك قسمت خاكبرگ پوسيده ، يك قسمت كود دامي پوسيده و يك قسمت ماسه تشكيل ميشود . انجير زينتي(فيكوس) Ficus به علت ترش شدن خاك گلدان از بين ميرود ، به اين جهت براي انجير زينتي(فيكوس) Ficus بايد گلدان بزرگي كه خاكش كاملا پوسيده باشد در نظر گرفت ( چون خاك نپوسيده ترشي ايجاد مي كند ) اگر موقعي كه گياه به فعاليت مي افتد بشرطي كه هوا اجازه دهد در اواخر فروردين گلدان انجير زينتي(فيكوس) Ficus را از آپارتمان به هواي آزاد برده و در محل سايه قرار ميدهند . دراين صورت درختچه مقاومتر شده و برگهاي خود رااز دست نميدهد . در اواسط پائيز مجددأ گلدان انجير زينتي(فيكوس) Ficus را به آپارتمان مي آورند خاك گلدان بايد هميشه مرطوب باشد ولي در زمستان نبايد بگلدان آب زياد داد و بخصوص آب سرد نبايد به گلدان داده شود .وآب بايد لا اقل 15 درجه حرارت داشته باشد . اگر در زمستان هوا سرد شود يا آب سرد به گلدان بدهند معمولا برگهاي پائيني انجير زينتي(فيكوس) Ficus بتدريج لكه دار مي شود و از بوته جدا مي گردد . بهتر است از آبی که چند ساعت در محیط بوده و همدمای محیط است برای آبیاری استفاده شود هرگز با آب سرد آبیاری نکنید . در صورتيكه آب گلدان زياد شود برگها زرد شده ميريزند . بايد بين دو آبياري خاك گلدان خشك بشود . همچنين در اثر نارسائي تغذيه اي نيز برگهاي پائيني گياه ميريزد. خشكي خاك گلدان هم باعث ريختن برگهاي زيرين درختچه انجير زينتي(فيكوس) Ficus مي شود . انجير زينتي(فيكوس) Ficus را ميتوان بصورت تك ساقه اي عمل آورد يا اينكه در ارديبهشت سر گياه را مي برند تا چند شاخه شود . انجير زينتي(فيكوس) Ficus همه ساله به تعويض گلدان احتياج ندارد ولي اگر برگهاي جوان كوچك شوند بايد گلدان را تعويض كرد و همچنين تغذيه گياه را تأمين نمود . هرچند وقت يكبار خاك گلدان را با دقت خراش مي دهند تا آب در خاك بخوبي نفوذ كند گلدان را هر 3 ـ 4 سال يكمرتبه تعويض ميكنند . اگر بخواهند برگها هميشه براق باشند ماهي يكمرتبه با ليف شاين (Leaf shine ) بايد برگها را شستشو داد و اينكار بوسيله اسپري مخصوص براق كردن برگها انجام مي شود . براي تقويت انجير زينتي(فيكوس) Ficus ماهي يكمرتبه بايد از كود تجارتي بصورت مايع استفاده كرد . روش ازدياد انجير زينتي(فيكوس) Ficus : معمولا ازدياد فيكوس بوسيله قلمه سبزي است كه از نوك شاخه با يك يا دو برگ كه داراي يك يا دو جوانه باشد مي گيرند و باين ترتيب بوته خوش فرمي بدست مي آيد ولي ميتوان از ساقه خشبي و نيمه خشبي هم براي ازدياد فيكوس استفاده نمود . موقع قلمه زدن فروردين درگلخانه گرم است بطوريكه گلدانهاي قلمه 25 درجه حرارت داشته باشد. خاك قلمه از سه قسمت خاك برگ دو قسمت ماسه و يك قسمت تورب تشكيل مي شود . هر قلمه را جداگانه و بتنهائي در گلدان ميزنند زيرا ريشه انجير زينتي(فيكوس) Ficus حساس است اگر چند قلمه را با هم بزنند ريشه ها صدمه مي بينند براي اينكه شدت آفتاب به قلمه ها صدمه نزند ، روي شيشه گلخانه را با دوغاب آهك اندود مي كنند تکثیر این گیاه در آپارتمان مشکل است برای تکثیر از قلمه هایی که حداقل یک برگ همراه دارد استفاده شود البته اين طرز ازدياد و مراقبت هاي بعد براي توليد كنندگان گياهان زينتي است ولي در منزل ميتوان بوسيله شاخه خواباندن هوائي انجير زينتي(فيكوس) Ficus را زياد كرد . باين ترتيب كه با چاقو معادل دو سوم قطر ساقه انجير زينتي(فيكوس) Ficus شكافي در تنه ايجاد ميكنند و با خزه دور تنه را مي بندند و خزه را مرطوب مي كنند و روي خزه را با پلاستيك محكم مي بندند و باين ترتيب بعد از 3 ـ 4 هفته ريشه هائي در محل زخم ايجاد ميشود كه بايد از زير اين ريشه ها قسمت بالا را جدا كرده عليحده در گلدان بكارند . انجير زينتي(فيكوس) انجير زينتي(فيكوس) Ficus انجير زينتي(فيكوس) Ficus فیکوسFicus بنژامینا (بنجامن) نکته :چون فيكوس بنژامین (بنجامين)نسبت به تغییر عوامل محیطی حساس است و با کمترین تغییری برگها ریزش می کند از چرخاندن و جابجایی گلدان بپرهیزید . نکته مهم : برای اشخاصی که در نگهداری گیاهان آپارتمانی تازه کار هستند نگهداری فيكوس بنژامينا (بنجامین) توصیه نمی شود زیرا گیاه خیلی حساسی است و نگهداری این گیاه برای افراد کمی با تجربه توصیه می شود . نکته گیاه پزشکی : گلدان انجير زينتي(فيكوس) Ficus مریض را هرگز عوض نکنید چون باعث از بین رفتن گیاه می شود .
