رابرت فارنون : افسانه ای در عرصه موسیقی لایت ( قسمت دوم)

رابرت فارنون : افسانه ای در عرصه موسیقی لایت ( قسمت دوم)

سه شنبه ۱۸ مهر ۱۳۸۵ ، سحر افشانی

سالیان متمادی اجراهای مختلف آثار رابرت فارنون به طور منظم از رادیو بی بی سی و تلویزیون پخش می شد. بزرگترین کمپانی پخش موسیقی آن زمان - Decca - قراردادی را با فارنون به عنوان تنظیم کننده و رهبر ارکستر به امضاء رساند. علی رغم اینکه گفته می شد این کمپانی حمایت لازم را از فارنون به عمل نیاورده، بسیاری از آلبوم های قابل توجه او در زمان همکاری اش با Decca انتشار یافته است.

فارنون بخش عمده محبوبیتش در بین مردم را مدیون اجراهای رادیویی اش بود، در پی آن او تصمیم به انتشار آثارش گرفت و در سال 1948 با کمپانی Decca دو نمونه از بهترین آثار موسیقی لایت را منتشر کرد، آلبومی با عنوان "Jumping Bean " که همراه با آلبوم " Portrait Of A Flirt" روانه بازار شد و امروزه این دو اثر به عنوان جزوی از موسیقی مردمی مشهور کشور انگلستان به شمار می روند. در آن زمان ارائه این دو اثر تاثیر بسزایی بر آهنگسازان این ژانر به جا گذاشت.

فارنون بیش از 40 اثر در زمینه موسیقی فیلم دارد. بسیاری از آهنگسازان معروف این عرصه همواره او را مورد ستایش قرار می دادند. جان ویلیامز، آهنگساز معروف معاصر و صاحب آثاری چون موسیقی متن "جنگ ستارگان" و بسیاری ازفیلم های مطرح هالیوود، موفقیت خود را در این زمینه مدیون تاثیر پذیری از آثار فارنون می داند. از سال 1940 به بعد او آثار بسیاری در عرصه موسیقی لایت عرضه کرد که به طور مداوم در شبکه های مختلف رادیویی و تلویزیونی سراسر جهان پخش می شد، به علاوه آثار فارنون تشکیل دهنده تم اصلی موسیقی متن بسیاری از سریال های معروف تلویریونی نیز بوده است که از آن میان می توان به موسیقی متن سریال "ارتش سری" اشاره نمود.

قسمتی از موسیقی سریال "ارتش سری" ساخته رابرت فارنون

آشنا ترین اثر فارنون برای ایرانیان، موسیقی تیتراژ سریال "ارتش سری" است که توسط شرکت بی بی سی (BBC) ساخته شده است. سریال انگلیسی "ارتش سری" یکی از پر بیننده ترین سریال های خارجی بود که داستان هایی از جنگ جهانی دوم و فعالیت گروه های مخفی ضد نازی را به تصویر میکشید. تیتراژ پایانی این سریال که ترکیبی زیبا از تصویر جاده ها و موسیقی فارنون بود، هنوز در خاطر بینندگان این سریال است.

برای دیدن لیست کاملی از فیلم هایی که موسیقی متن آنها توسط فارنون ساخته شده می توانید به اینجا مراجعه نمایید

در اواخر دهه چهل او نامی شناخته شده در کشور انگلستان بود و از آن پس به مدت بیست سال صدها آلبوم مختلف در زمینه موسیقی لایت عرضه نمود. توری که فارنون در این سال ها برگزار کرد سبب شد او از کانادا و کشورهای مختلف اروپا نیز دیدن کند. همکاری فارنون با BBC همچنان ادامه داشت و از دیگر آثار ارزنده ای که ماحصل این همکاری است می توان به "The Frontiersmen" ، "راپسودی برای ویولن و ارکستر"، "سازدهنی برای ارکستر" – که برای تامی ریلی Tommy Reilly هنرمندی که از نوازندگان مشهور سازدهنی بود، ساخته شد – و "تری پارتت ساکسیفون" - که به سفارش اتحادیه موسیقی دانان برای یک نوازنده برجسته کانادایی به نام باب برنز "Bob Burns" تنظیم شد - اشاره نمود. به هر ترتیب شاید فارنون در مقام رهبر ارکستر، آهنگساز و تنظیم کننده، یکی از هنرمندان خوش اقبالی بود که در زمانی که شبکه های رادیویی به شدت از موسیقی لایت حمایت می کردند، در این زمینه فعالیت می کرد.



با ورود به دهه شصت به دلیل کثرت آهنگسازانی که در عرصه موسیقی لایت فعالیت می کردند، استودیوهای موسیقی و ناشرین، مانند قبل از این سبک موسیقی استقبال نمی کردند، اما شهرت جهانی فارنون او را از دیگر آهنگسازان متمایز کرده بود، به عبارت دیگر در این مورد که او در هر اثر جدیدش حرف تازه ای برای گفتن خواهد داشت، هیچ شک و شبهه ای وجود نداشت.

در سال 1962 فارنون با همکاری افرادی چون بینگ کراسبی Bing Crosby، باب هوپ Bob Hope، دورتی لامور Dorothy Lamour و جوآن کالینز Joan Collins کارگردانی موسیقی فیلم "The Road To Hong Kong" را بر عهده گرفت. در ماه ژوئن همان سال فارنون تنظیم و رهبری اولین و تنها آلبوم انگلیسی فرانک سیناترا را نیز به انجام رساند. این آلبوم مقارن با پایان یافتن تور جهانی سیناترا ضبط شد و طبیعتا صدای او تا اندازه ای خسته به نظر می رسید، خود سیناترا نیز از نتیجه کار چندان راضی نبود، به طوری که حتی اجازه نداد یکی از آهنگ هایش به نام "Roses of Picardy" در لیست آهنگ های این آلبوم قرار بگیرد. به هر ترتیب چند سال پیش یک سی دی از آهنگ های سیناترا منتشر شده که آهنگ فوق نیز در آن وجود دارد.

فارنون به تدریج جایگاه خود را در لیست تنظیم کنندگان ممتاز جهان که با ستارگان موسیقی همکاری داشتند، ثابت کرد. سال 1968 آغاز همکاری پر ثمر او را با تونی بنت Tony Bennett بود، آنها در کنار یکدیگر چندین آلبوم کلاسیک را منتشر کردند و در کنسرت های بسیاری حضور به هم رسانند. کنسرتی که توسط ارکستر فیلارمونیک لندن به رهبری فارنون در تالار Royal Albert Hall و به بهانه صدمین سالگرد تاسیس این تالار، برگزار شد، از نمونه های بارز همکاری صمیمانه این دو هنرمند است.

در طوال 25 سال گذشته، بسیاری از خوانندگان و نوازندگان مشهور همواره مترصد فرصتی بودند تا بتوانند تنظیم و رهبری اجراهایشان را به فارنون واگذار نمایند. او چندین سال پیاپی Award Ivor Novello ، ارزنده ترین جایزه آهنگسازی در انگلستان را به خود اختصاص داد: در سال 1956 برای "Westminster Waltz"، 1960 برای "Sea Shore" ، 1973 برای "Colditz March " و نهایتا در سال 1991 برای خدمات ارزنده اش به موسیقی این کشور. در سال 1976 او کاندید دریافت جایزه بهترین تنظیم برای "Sentimental Journey" و همچنین در سال 1992 برای "Lush Life" از Grammy شد و نهایتا در سال 1995 جایزه بهترین تنظیم را برای آهنگ "Lament " از آلبوم "Tangence" اثر جی جی جانسون J.J. Johnson دریافت کرد.

او به مدت 46 سال ساکن Guernsey انگلستان بود و در آنجا به تنظیم و آهنگسازی می پرداخت، با ورود به 80 سالگی، کنسرت های متفاوتی از آثارش در انگلستان و کانادا برگزار شد. در ژوئیه سال 1997 نیز شبکه رادیویی BBC به مناسبت سالروز تولد فارنون برنامه بزرگداشتی برای او برگزار نمود.

شاید خاطره انگیزترین تجلیلی که از این هنرمند بزرگ انجام شده، اکتبر سال 1997 در کشور زادگاهش باشد که از طرف جامعه موسیقی کانادا - آهنگسازان و ناشرین – به تورنتو دعوت شد. پس از آن به شهر اوتاوا رفت و در National Arts Centre این شهر سه کنسرت برگزار نمود. در آن سال رهبری ارکستر National Arts Centre کانادا بر عهده ویکتور فلدبریل Victor Feldbrill بود که یکی از بهترین اجراهای " راپسودی برای ویولن و ارکستر " فارنون را به نمایش گذاشتند. در طول اقامت در کانادا، از فارنون جهت ساخت قطعاتی برای پیانو و ارکستر درخواست به عمل آمد، که حاصل آن "کنسرتوی پیانو و ارکستر : Cascades to the Sea’ " بود که در سال 1998 ارائه شد و اکنون نیز در سراسر آمریکا و انگلیس انتشار یافته است. در بهار سال 2003، کمپانی انگلیسی Vocalion با همکاری "انجمن رابرت فارنون " پروژه انتشار مجدد مجموعه آثار فارنون بر روی سی دی را از دهه پنجاه تا به امروز، به پایان رساند.

در اوایل سال 2004 رابرت فارنون سومین سمفونی اش را به اتمام رساند، این اثر مهم و برجسته اولین بار در Usher Hall در 14 مه 2005 توسط "ارکستر سمفونی اسکاتلند" به رهبری Iain Sutherland اجرا شد.

متاسفانه رابرت فارنون در 23 آوریل سال 2005، درست سه هفته پس از اتمام سمفونی سومش، در سن 78 سالگی زندگی را بدرود گفت. او در آخرین دقایق زندگی اش نیز همچنان بر روی اثر جدیدی به کار مشغول بود.

عرصه موسیقی با مرگ نابهنگام فارنون یکی از بزرگترین آهنگسازان و تنظیم کنندگان قرن گذشته را از دست داد.

rfsoc.org.uk