علت این بیماری نسبتا فراوان در آکواریوم، باکتری های انعطاف پذیر ستونی شکل هستند.در صورت بروز این بیماری در ابتدا نقاط سفید رنگی بر روی پوزه ماهی ، لبه های فلس ها و بر روی باله ها به وجود می آید که در صورت بزرگتر نشدن نشانه هایی از کپک در آن ظاهر می شود. لبه باله ها شروع به متلاشی شدن می کند و روی باله ها برهنه می شود. پوست بخش های مبتلا شده اغلب با قارچ ها پوشانده می شوند. آبششها نیز شاید با جدا شدن رشته های آبششی از نوک تا قوس آنها به این بیماری مبتلا می شوند. در ماهی های جوان ، این رشته ها به دلیل ورم زیاد اپتیلیوم و بافت پوششی و ترشح فراوان مخاط و یا ماده لزج به هم میچسبد. تامین اکسیژن به دلیل سرعت بالای تنفس دچار مشکل می شود. این شرایط اغلب بیماری آبشش و یا پوسیدگی باکتریایی آبشش نامیده می شود. یک تکه از مواد بخش آسیب دیده بدن برای تشخیص بیماری نمونه برداری می شود و یا یک نمونه را می توان از لبه های باله ماهی جدا کرد. در موارد وخیم تر میتوان باکتری هایی را به طول 8 میکرون و به عرض 0/7 میکرون دید که به آرامی حرکت می کنند ولی هیچ تاژکی ندارند. پس از یک مدت کوتاه، برخی افراد باله را به طور منشعب می کنند و آن را در زیر یک پوشش ، جایی که بسیاری از باکتری های کالومناریس با دم آزاد خود در آن نوسان می کنند، قرار میدهند. این باله ها همچنین به شکل خطوط و یا دسته ای در لبه ناحیه بافت های ملتهب جمع می شوند. دو نمونه مجزا از بیماری عفونت باکتری گالومناریس وجود دارد. در طول دوره وخامت بیماری، مناطق سفید به تدریج بزرگ می شود و ماهی چند روز بعد میمیرد. در نوع سخت این بیماری نقاط سفید به طور واضح در طول چند ساعت گسترش می یابد و ممکن است جمعیتی حدود بیش از 100 ماهی در طول 3 ساعت بمیرند. بنابر این درمان آنها باید به صورعت انجام شود. دمای بالای آب موجب شتاب بیشتر در گسترش بیماری می شود. نقاط شروع عفونت این باکتری زخم های پوستی و بافت آبششی آسیب دیده ای است که گهگاه به دلیل کمبود ویتامین ایجاد می شود. کیفیت نا مطلوب آب، غلظت بالای آمونیاک و کمبود اکسیژن همگی به گسترش این بیماری کمک می کنند. درمان این بیماری تنها در طی مدت طولانی و با محافظت و نگهداری مناسب و در شرایط مطلوب امکان پذیر است. روش های مختلفی را می توان برای نوع حاد و وخیم آن استفاده کرد. در ابتدا روش زیر توصیه می شود. درمان ترکیبی برای بیماری کالومناریس با کلرامفنیکل +اکریفلاوین یا (trypaflavin) ( تریپافلاوین ) 40 میلی گرم در1 لیتر آب برای 10 تا 20 ساعت. قبل از افزودن دارو به آب مخزن می توان آن را در مقدار کمی الکل اتیلیک حل کرد. در طول درمان ********** را بر روی یک تکه کتان خام یا اسفنج بکشید. شرایط و احوال ماهی و آب را کنترل کنید. اگر آب غلیظ و کدر شد، ماهی را از آب خارج کنید و اگر لازم شد ماهی را به محلول تازه تهیه شده انتقال دهید. کلرافنیکل را مطابق با روش زیر با غذای ماهی ترکیب کنید. از انجایی که دارو تا 100 درجه دما را تحمل می کند و تجزیه نمی شود می توان آن را در دمای 80 دجه سانتی گراد مخلوط کرد. میزان مصرف در غذا : 500 میلی گرم در 100 گرم غذا ، روزانه دوباره به مدت سه روز طرز تهیه غذاهای دارویی: مخلوطی از گوشت و اسفناج را به نسبت 2 به 1 تهیه کنید. هر دو جز این مخلوط باید به میزان کافی برای قابل هضم بودن ماهی خورد شود. سپس 50 گرم از آن را در یک ضرف پلاستیکی و یا کیسه فریزر در درون فریزر قرارار دهید تا در صورت نیاز از آن ها استفاده کنید. اکنون 50 میلی لیتر آب سرد و 1 گرم آگار پودر شده را در یک قوطی کنسرو بریزید. مقدار کمی از غذای قرمز رنگ موجب باز شدن اشتهای ماهی می شود، همچنان که ماگی (maggi) ( نام تجاری یک گیاه یه چاشنی آلمانی برای آماده کردن غذا) این کار را انجام می دهد. محتویات قوطی را در حین اینکه در درون آب در حال گرم شدن هست به هم بزنید تا زمانیکه آگار آن تجزیه و محلول غلیظ شود . 50 گرم گوشت خرد شده را در اندازه های کوچک و بدون کاهش قابل توجه دما در دمای 80 درجه سانتی گراد مخلوط کنید. وقتی تمام گوشت را به طور کامل به هم زدید، قوطی کنسرو را از داخل آب در حال جوش خارج کنید و اجازه دهید تا به آرامی سرد شود. بسته به میزان دوام 50 تا 40 درجه سانتیگراد به آن اضافه می شود. بسیاری از آنتی بیوتیک ها در مقابل گرما دوام ندارند. پس غذا باید به سرعت ( درون فریزر در دمای 5-2 درجه سانتی گراد) پس از به هم زدن محتویات آن سرد شود. اجازه ندهید این غذا یخ بزند و یا آگار دوباره به حالت مایع در آید. غذای تهیه شده یک حالت جامد و نرم دارد و ماهی وقتی به آن عادت کرد دوست دارد که آن را بخورد. این غذا را می تون به ندرت 3 روز در دمای 2 تا 5 درجه سانتی گراد در درون یخچال نگه داری کرد برای تغذیه ماهی ها آن را در اندازه های کوچک و به صورت تکه های ریز خرد کنید تا در درون آکواریوم در دمای 28 درجه سانتی گراد به صورت جامد باقی بماند. پس از 12 ساعت تمام غذا های خرد نشده باید از درون آکواروم خارج شود . در غیر این صورت غذای مانده بیات و بی فایده می شود. همه آنتی بیوتیک های مخلوط شده در غذا تاثیر خود را به زودی از دست می دهد، بنابر این غذای درمانی را بیشتر از اندازه مورد نیاز ماهی به درون آکواریوم نریزید. منبع: بیماری های ماهی های آکواریومی نوشته دکتر هربرت آکسلرود. ترجمه: حمید صفری __________________