پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... اشک کب چشم آورد و در حال بوسیدنم گفت : _ من و همین جمع شدن روزهای جمعه . دلم به شماها خوشه اگه اینم آزم بگیرن دیگه هیچ چی واسم نمیمونه . دائی خلیل چشم تنگ کرد ، حالت اخم به چهره داد و گفت : _ وای خانم جان . باز که شما شروع کردید به آبغوره گرفتن . خدا را شکر کنید که سلامتید و به غیر از سلطان نوکر دست بسینه ای هم مثل من دارید . توی دلم گفتم :" آره جون خودت خوب همه ما را دست انداختی " شوهر خاله ام آقای کاتبی که دست برادر زنش برای او رو بود و میدانست که چشم به این خانه و بقیه سهم ارث مادرش دوخته ، با لحن گزنده ای گفت : _ اختیار دارید شما که آقا بالا سر همه ما هستید. خاله رخساره از ترس این که متلک پرانی کار دستمان بدهد و میانه شوهر و برادرش را بهم بزند گفت : _ کم تعارف تیکه پاره کنید . کافیست حرف دیگری ندارید بزنید . انوش به مزه پرانی پرداخت و گفت : _ چه حرفی بهتر از این که من بزرگ شده ام و وقتش شده خانم جان دست بالا کند و برایم زن بگیرد . خانم جان که از این پزه پرانی غرق لذت شده بود گفت : _ هنوز دهنت بوی شیر میده . وقتش که بشه خودم واسط یه زن میگریم مثه دسته گل. انوش دهان گشاد کرد و با خنده گفت : _ وقتش شده خانم جان ، پس کی ؟
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... کم پرویی کن پسر ، یه کم مجال بده . بی بی ابرو بالا انداخت و گفت : _ زمونه عوض شده . اون موقع ها کدوم بچه ای جرات میکرد حرف از زن گرفتم و شوهر کردن بزنه . حرفش که می شد هزار رنگ عوض می کردند .آقا جان دیر کرده بود . مامان رخی دلش شور میزد و حواسش به جمع نبود. میدانستم درد پدرم چیست . او وقتی می آمد که موقع صرف ناهار باشد و بعد از آن هم به بهانه نماز خواندن و چرت زدن به طبقه بالا برود و از مصاحبت خانواده دائی ام گریز بزند . حدسم درست بود . همین که سفره را انداختند ، پیدایش شد . انگار پشت در کمین کرده بود تا صدای بهم خوردن کاسه و بشقاب ها را بشنود و داخل شود . به روی همسر اخمویش لبخند زد و چهار زانو در کنار آقای کاتبی نشست . بی بی با نگرانی چشم به پسرش دوخت ، چون میدانست که او چون آتشفشانی آماده انفجار است و تحمل گنده گویی های برادر زنش را ندارد .می دانستم که آقا جان دفعه قبلی خیلی خودش را کنترل کرده بود تا جواب نیش های دائی ام را ندهد با خودم گفتم :" خدایا امروز را به خیر بگذران ." بوی سبزی معطر قورمه سبزی که برخاست ، خیالم راحت شد که دیگر سر سفره هر کس به فکر سیر کردن شکم گرسنه خود خواهد بود . سفره مثل همیشه الوان بود ، با غذاهای رنگا رنگ و سرویس بلور روسی ، با کنگرههای کمر باریک دوغ که گرد کاکوتی و گل سرخ بر رویشان شناور بود .
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... بوی عطر ترشی میوه و لیته که مادر بزرگ در تهیه اش مهارت داشت دهانم را آب انداخت . منتظر شدیم تا خانم جان و بی بی در صدر سفره بنشینند. سلطان دست به سینه منتظر دستور بود تا اگر چیزی کم و کسر است ، برای آوردنش اقدام کند . همین که نشستند دایی خلیل حاضرین را از نظر گذراند و گفت : _ پس عطا و مهران کجا هستند ؟ به گمانم کم کم سفره خانم جان حرمتش را برای نوه هایش از دست داده و حالا که موهای پشت لبشان سبز شده ، رسم و رسومات را از یاد برده اند . مامان رخی و خاله رخساره لب به دندان گزیدند . آقا جان و آقای کاتبی براق شدند و حالت حمله به خود گرفتند . قاشق مربا خوری را که قصد داشتم با آن مزه ترشی انگور را بچشم درون کاسه رها کردم . آقا جان با یک خیز تند برخاست و در حالی که گونه هایش از خون غضب گلگون شده بود ، با لحنه آمیخته با بیزاری گفت : _ لعنت به این رسم و رسومات که کم کم دارد حالم را بهم میزند . مرا ببخشید خانم جان . من و بی بی میرویم . پریرخ و بچه ها میل خودشان است ، اگر می خواهند می توانند بمانند . آقای کاتبی هم برخاست و در منتهای خشم گفت :
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... من هم با اجازه شما میروم . آقا خلیل شورش را در آورده . انگار مخصوصا می خواهد کاری کند که پای ما از اینجا بریده شود . خانم جان رنگ به چهره نداشت . پوست صورتی رنگش عین گچ دیوار شده بود و چشمهای سبزش بی رنگ . دست بی بی را محکم گرفت تا به او فرصت برخاستن را ندهد ، سپس با لحن تحکم آمیزی گفت : _ اینجا خونه منه. نه خونه خلیل . هیچ کس حق نداره به این سفره بی حرمتی کنه . شما اگه از همدیگه دلخوری دارین یه جای دیگه خالیش کنین . بی بی از کنار من تکون نمیخوره . ما دو تا بهم بندیم . جوونا حق دارن هر جا که خوش هستن همونجا باشن . این منم که باید بپرسم مهران و عطا کجا هستم ، نه خلیل . سلطان برای تهیه غذاها زحمت کشیده دلشو نشکنین ، تو هم خوب گوش کن خلیل از بچگی بهت یاد دادم که سر سفره دهنت فقط باید برای جایدن غذا بجنبه و زبون به دهان بگیری و ساکت
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... باشی . از حالا اگه کسی یه کلوم حرف بزنه با من طرفه . خونمو جوش نیارین ، فهمیدین چی گفتم ؟ آقا جان و آقای کاتبی هنوز سر پا بودند ، این بار بی بی آن دو را مورد خطاب قرار داد و گفت : _ مگه خانم جون نگفتن بشینین . پس چرا سراپا ایستادین ؟ هر دو در حالی که از خشم سبیل هایشان را می تاباندند ، نشستند . همه در سکوت سرگرم کشیدن غذا شدند . هیچ کس جیکش در نمی آمد . دائی خلیل ککش نمی گزید . انگار هیچ اتفاقی نیفتاده بود با اشتها غذا می خورد و تربچه های نقلی در حال جایدن زیر دندان هایش صدا می دادند . بشقاب غذایش که خالی شد ، دوباره آن را از پلو انباشت . انواع و اقسام خورش را خوراک را به رویش کود کرد . لیوان دوغش پی در پی خالی می شد . یک نفس هورت هورت با سر و صدا آن را سر می کشید . پدرم کفرش در آمده بود . گاه زیر چشمی چشم قرعه ای به مادرم می رفت و با اشاره چشم و ابرو به او می فهماند که این آخرین بار است که دارد تحمل می کند . با وجود باد خنک بدنم گر گرفته بود و عرق از سر و رویم جاری بود .سفره که جمع شد آقا جان قلیان چاق کرد و مشغول کشیدن شد . دستش را روی دسته نی قلیان می لرزید . میدانستم که برای ماندن چه شکنجه ای را تحمل می کند . من و دختر دائی ام اختر هیچ وقت حرف مان نمی گرفت و فقط کلمات معمولی بینمان ردّ و بدل می شد . ژیلا و روشنک سر درگوش هم پیچ پیچ می کردند و همیشه جیک و پیکشان با هم بود . پسر پنج ساله قمر ، ابی آتشپاره ای بود که دومی نداشت . از در و دیوار بالا می رفت . شاخه های درختان باغچه خانم جان را که گل و گیاهانش به جان او بسته بود می شکست . بوته گلها را لگد می کرد . حتی اگر جلویش را نمی گرفتند ستون های گچی دو طرف ایوان را هم با دندان میجوید.
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... صدای قل قل قلیان بی بی و خانم جان هم آهنگ با هم به گوش می رسید . سلطان که به وظیفه خود آشنایی کامل داشت ، سینی چای به دست وارد شد و استکان نعلبکی لب طلائی را جلوی یک یک مهمانان که در سر تا سر سالن به پشتی تکّیه داده بودند گذاشت . ابی دست در قندان کرد ،مشتی از قند برداشت و به اطراف اتاق پاشید . سپس به جان ظرف های میوه و آجیل افتاد و محتویاتشان را بر روی ترمه گرانقیمت که در زیرشان قرار داشت سرازیر ساخت . این بار بالاخره قمر تکانی به خود داد و هیکل سنگینش را از جا کند ، سیلی محکمی به صورت ابی زد و نعره او را به آسمان رساند . جو اتاق متشنج شد . هر کس به دنبال بهانه ای برای رفتن می گشت . خانم جان و بی بی داشتند سرسام می گرفتند. ابی یک بند لگد پرانی می کرد و فریاد می کشید . قمر که دیگر حریف پسر تخس خود نمی شد طاقت از دست داد . در نهایت درماندگی میدان را خالی کرد و خطاب به همسرش گفت : _ بلند شو بریم خلیل ، این بچه نحس شده و آرام نمیگیره . دائی خلیل که میلی به رفتن نداشت و ترجیح میداد ما برویم و او بماند با غیظ گفت : _ غلط کرده ، بزن تو سرش . هیچ کس اعتراضی به رفتنشان نکرد . حتی خانم جان یک کلام نگفت که "حالا چه خبر است . به این زودی کجا میروید ." در خانه که به رویشان بسته شد ، همه نفسی به راحتی کشیدند .
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... سلطان به جمع آوری ریخت و پاش های ابی پرداخت . آقا جان که بی طاقت شده بود و می خواست هر چه زودتر عقده دلش را خالی کند رو به خانم جان کرد و گفت : _ ببخشید خانم جان ، ولی باید بگویم نه پدر خوب تربیت شده ، نه پسر . هر کدام به نوعئ باعث آزار بقیه می شوند .من کوچک شما هستم ،اما باید بگویم امروز هم به خاطر گل روی شما تحمل کردم . بعد از این هر وقت قرار است آقا خلیل و خانواده اش مهمان شما باشند دور من یکی را خط بکشید . سپس آقای کاتبی رشته سخن را به دست گرفت و گفت : _ اصلاً بهتر است مهمانی روز جمعه را دو قسمت کنید . این جوری هم ما راحت تر هستیم هم شما . رخساره و پریرخ هر وقت دلشان بخواهد میتوانند برادرشان را ببینند . این دیگر به خودشان مربوط است . چه دلیلی دارد من امجدی معذّب باشیم . بی بی برای این که آن دو را آرام کند گفت : _ خیلی خب ، حالا شما دو تا جوش نزنین . خود خانم جون بلده چی کار کنه که دیگه مشکلی پیش نیاد . برو یه قلیون دیگه واسم چاق کن سلطان این که دود نداره . خانم جان گفت : _ یادم نمیاد تو تربیتش کوتاهی کرده باشم ولی از همون بچگی زبون دراز و تخس بود . نمیدونم امروز از چه دندهای بلند شده بود که هی زبون میریخت . دلم به این خوش بود که جمعه ها بچه ها و نوه هام دورم جمع بشن . حالا شما دارین این دلخوشی رو از من میگیرین . آخه چرا همه تون این قدر کم تحمل شدیم و زود از جا در میرین ! مامان رخی گفت :
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... این حرفها نیست مادر داداش خلیل می خواهد با حرفهایش ما را به نوعئ بیازارد . بهتر است یک مدتی کمتر همدیگر را ببینیم وگرنه کار به جایی میرسد که برای همیشه بین ما قطع رابطه می شود . این جوری که بدتر است . بی بی میانجیگری کرد و گفت : _ رخی راست میگه . حالا چه عیبی داره یه مدت دخترا جدا از برادرشون به اینجا بیان ، عیبی داره خانوم جون ؟ _ عیبی نداره ، فقط عادت میشه . فردا اگه یه جایی همدیگه رو ببینن ، روشونو بر میگردونن . من نمیخوام کار به اونجا بکشه . خاله رخساره گفت : _ ما چه خیری از برادرمان دیدیم که حالا غصه قطع رابطه با او را بخوریم ؟ حالا که رفتند ، اقلا یک نفس راحت کشیدیم . اگر ابی اینجا بود یک ماچ گنده از لپش می کردم که با شیطنت باعث شد ننه باباش زحمت را کم کنند
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... دوشنبه بعد کفشم حاضر بود . باید برای گرفتنش میرفتم .هیچ کس حاضر به همراهی ام نشد . مامان رخی و بی بی سفره دعوت داشتند . پرتو سرمای سختی خورده بود و از شدت گلو درد صدایش در نمی آمد . با وجود این که دیگر انگیزه ای برای استفاده از آن کفش نداشتم ، ولی خب سفارشی بود که داده بودم وبالاخره باید آن را می گرفتم . چه بسا باز مناسبتی برای استفاده اش پیش می آمد . به استگاه اتوبوس رفتم و توی صاف طویل آن ایستادم . توجه ای به پشت سری هایم نداشتم . سوار که شدم در ردیف جلو صندلی کنار پنجره را نشان کردم و نشستم . با خودم گفتم :" خدا کند صندلی کنار دستیام خالی بماند و مرا از نعمت استشمام بوی عرق تن محروم کند ." اما از بخت بد درست یک لحظه بعد از این که این فکر از مغزم گذشت ، آن صندلی خالی اشغال شد و به جای عرق تن بوی خوشی به مشامم رسید . چشمهایم را بستم و در دل گفتم :" هر که میخواهد باشد ، خدا را شکر که مسیر طولانی نیست و چند ایستگاه بالاتر پیاده می شوم ." صدای آشنایی کنار گوشم زمزمه کرد : _ سلام شهلا خانم ، باز که شما خوابتان می آید . " یعنی چه ؟ او اینجا چکار می کرد ؟! انگار مویش را آتش زده اند ." ابرو تاباندم و گفتم : _ باور کنم که این برخورد هم تصادفی است؟ _ شکی نداشته باشید . من دارم میروم کفاشی جاییک تا کفش سفارشی مرجان را بگیرم . خودش هنوز از ماه عسل برنگشته ، شما دارید کجا میروید ؟ لبهایم را به حالت غنچه کردم ، ابروانم را تا روی پلکهایم پایین کشیدم و گفتم : _ درست همانجایی که من دارم میرم ، خیلی عجیبه ! _ زیاد هم عجیب نیست . لابد سفارش ها همه با هم حاضر شده . پوزخندی زدم و گفتم :
پاسخ : رمان شرق بهشت اثر فریده رهنما... _ آنوقت من و شما در یک آن تصمیم گرفتیم به آنجا برویم . _ من که از این تصادف خیلی خوشحال شدم . چون روز جمعه صبح تا ظهر با دوچرخه صد بار خیابان فرهنگ را دور زدم تا بلکه شما را در حال رفتن به منزل مادر بزرگتان ببینم ، اما خبری نشد . _ چون برنامه عوض شده و ما بعد از این غروب های جمعه برای صرف شام به آنجا میرویم . _ چرا ؟! _ چرایش بی جواب است . چون دلیلش یک مشکل خانوادگی است . _ معذرت میخواهم . قصد فضولی نداشتم . راستش را بخواهید امیدوار بودم امروز شما را ببینم . چون وقتی جاییک تلفن کرد و گفت کفش مرجان خانم حاضر است ، دل به دریا زدم و ازش پرسیدم ، کفش شهلا خانم امجدی چی ؟ _ لابد از همان موقع تا حالا داشتید با دو چرخه خیابان امیریه را دور میزدید تا ببینید من چه موقع به کفاشی میروم ؟! _ نه به این شوری شوری ، تقریبا یک هم چین چیزی شبیه به آن . _می شود به من بگویید دلیلش چیست ؟ _می خواهید از من اقرار بگیرید ؟ از شما چه پنهان آن سه دیدار قبلی تصادفی بود ، ولی این یکی نه . لازم نیست اخم کنید . خودم میدانم حق ندارم شما را تعقیب کنم . خودم میدانم بچه ژیگول های محل سر کوچه مزلتان کشیک می کشاند تا یک نظر شما را ببینند و برادر غیرتی تان لاستیک دوچرخه شئم را پنچر می کند . اما من بچه ژیگول نیستم . نه موهایم را با روغن پارافین چرب میکنم ، نه اهل متلک پرانی و چشم چرانیام و خیلی زودتر از آن که باید سر و گرم زندگی را چشیده ام . به شما گفتم قصه اش طولانی است . به مدرسه که میرفتم آسمان رویاهایم پر از ستاره های طلائی بود .ستاره های پر تلالویی که نه فقط شب بلکه صبح تا غروب بالای سرم نور افشانی می کردند . پدرم در کار تجارت فرش ، تاجر موفقی بود . مرجان کلاس دهم بود که خانواده خلج به خواستگاری اش آمدند . قرار شد مدتی نامزد باشند و بعد عقد کنند . بعد از مراسم نامزدی که آن دو کم کم با هم انس گرفتند و عاشق هم شدند . بعد اتفاقی افتاد که ستاره های طلائی پشت ابرهای تیره پوشیده شدند و آفتاب زندگی مان بی نور شد .
