نوروز تو راهه... سجاد پورقناد سال 1384 سال خوبی برای موسیقی نبود، در این سال شاهد درگذشت 10 هنرمند موسیقی که بعضی از آنها دین بزرگی بر گردن موسیقی ایران داشتند بودیم. دو تن از این بزرگان کریستین داوید و همسرش منصوره(بهجت) قصری بودند که در عرصه موسیقی کلاسیک قدمهای ارزشمندی برداشته و در تعلیم و ترویج موسیقی کلاسیک تلاش بسیار کردند. در مورد کریستین داوید و خانواده اش پیش از این صحبت کرده ایم؛ امروز به منصوره قصری خواننده اپرا و تنها اثری که امروز با صدای او در بازارهای موسیقی ایران وجود دارد می پردازیم. ژانر صدای منصوره قصری سوپرانو و یکی از خوانندگان ممتاز اپرا در ایران بود؛ با اینکه سالها از دوران تحصیل این هنرمند که خواننده اولین اپرای رسمی ایران در تالار رودکی (وحدت امروز) می گذرد، متاسفانه کمتر خواننده سوپرانویی در این سطح داشته ایم. منصوره قصری پس از پایان تحصیلات خود در آکادمی موسیقی و هنرهای زیبای وین ، بخاطر توانایی های بالایش در آواز، سولیست اپرای شهر Klagenfurt در اتریش می شود و همکاری او با این اپرا تا زمانی که برای اجرای اپرای "آتوسا" به ایران دعوت شد ادامه داشته است. "آتوسا" اپرایی بود به زبان فارسی با کلامی از سعدی حسنی و منوچهر شیبانی که با نقش آفرینی منصوره قصری در نقش "آتوسا" همراه با حسین سرشار، احمد پارسی و ... به اجرا درآمد و از آن پس اپرا به شکل رسمی در ایران ترویج شد. منصوره قصری و داوید در همین برنامه با هم آشنا می شوند و با هم ازدواج می کنند، در آن سالها داوید (به دعوت مهدی برکشلی) مدیر گروه موسیقی دانشگاه تهران شده بوده. منصوره قصری پس از ازدواج با داوید بیشتر به تدریس می پرداخت و امروز خوانندگان زیادی در ایران از شاگردان او بوده اند. او سالهای بعد هم که باز، کم و بیش سفرهایی به ایران داشته به تدریس آواز پرداخته است. منصوره قصری سالهای بعد در اپراهای دیگری نیز نقش داشته از جمله اجرای موفقی از "دستبرد از حرمسرا" ساخته موزار که هیچ کدام از این آثار در دسترس عموم نیست و در واقع آثار اپرای تهران اندکی در آرشیوهای هنرمندان اپرای آن زمان و بعضی در آرشیوهای دولتی موجود است. از میان آثار این هنرمندان فقط یک برنامه به انتشار رسیده و در ایران موجود است که آن "رنگین کمون" ساخته ثمین باغچه بان است که این اثر هم فقط از خوانندگان ایرانی بهره میبرد و نوازندگان ایرانی در آن نقشی ندارند. بشنوید "نوروز تو راهه" از آلبوم رنگین کمون با صدای منصوره قصری (سوپرانو) و ائولین باغچه بان (متسو سوپرانو) "رنگین کمون" اثریست برای ارکستر سمفونیک، کر و دو خواننده سوپرانو و متسوسوپرانو که به ترتیب منصوره قصری همسر داوید و ائولین باغچه بان همسر ثمین باغچه بان تکخوان این اثر هستند. این آلبوم در سال 1357 با رهبری توماس کریستین داوید با ارکستر سمفونیک رادیو وین به اجرا درآمد که پس از انقلاب اول بصورت نوار و سپس CD توسط انتشارات ماهور به انتشار رسید. "رنگین کمون" یکی از آثار مهم ثمین باغچه بان است که برای نسلی که از سنین کودکی به آن گوش سپرده اند، خاطره انگیز و دلنشین است. این اثر هرچند برای موسیقی کودکان ساخته شده ولی زیبایی اثر شنوندگان بزرگسال را هم می تواند جذب کند. "رنگین کمون" در بعضی از قطعات سبکباری و سرخوشی کودکانه دارد (مثل "روز برف بازیه" ) و گاهی سرشار از احساسات نوستالوژیک که تاثیر گذشت سالیان و حسرت روزگار کودکی آهنگساز است ( مثل "عروسک جون" ) این آلبوم از نظر ارکستراسیون اثری قابل توجه است؛ زیرا تمام ترانه های این مجموعه از جملات موسیقایی تشکیل شده اند که با اشعار مختلف تکرار می شوند؛ در واقع ملودی ها ثابت است و شعر، سازبندی و آکوردها عوض می شوند. ملودی ها به این خاطر تکرار میشوند که کودکان توانایی حفظ کردن آن را داشته باشند و به همین خاطر ارکستر باید جور تغییرات ملودی تکرار شونده را بکشد تا شنونده احساس یکنواختی و خستگی نکند. در قسمتهای مختلف این اثر استفاده زیبای باغچه بان را از قسمتهای مختلف ارکستر می بینیم. مثلا در "کرنگ بلا" بادی های ارکستر مارش گونه با ضرباهنگی قوی گروه خوانندگان را همراهی می کنند یا در "جای آهو" رنگ آمیزی سازها در نشان دادن حالت کودکانه هر حیوان بسیار چشمگیر است. البته از این موضوع نباید گذشت که نقش خوانندگی بهجت قصری در "کربه ای که مادره" کمتر از ارکستر نیست. ترانه های این آلبوم همگی همراه با یک نقاشی کودکانه (از پرویز کلانتری) و نت ملودی آن قطعه در کتابی به همین نام به انتشار رسیده که در واقع مخصوص اجرا برای کودکان بصورت تکصدا است. با تشکر از هومن خلعتبری برای همکاری در تهیه این مطلب
