پاسخ : آب و خاک و گياه- رشته ماشين هاي کشاورزي فصل ششم _ قسمت سوم روش هاي کنترل علف هاي هرز , علف کش هاي عمومي و.. روش هاي کنترل علف هاي هرز : به چهار رويش زراعي، مکانيکي، شيميايي و بيولوژيکي انجام مي شود: الف – روش کنترل مکانيکي : از مهمترين روش هاي مکانيکي وجين با دست يا با ماشين آلات، انجام شخم، غرقاب کردن زمين، سراي يک يا دو هفته و .... را مي توان نام برد. ب - روش کنترل زراعي: در اين روش براي مبارزه با علف هاي هرز، از قدرت رقابت گياهان زراعي و باغي با علف هاي هرز، تراکم، کشت ، تغيير در تاريخ کشت، آيش ، رعايت تناوب زراعي و عملياتي که رشد علف هاي هرز را به تأخير انداخته، باعث تسريع در رشد و نمو گياه اصلي مي شود، استفاده مي گردد. مثلاً جو، يونجه، آفتابگردان، ذرت در صورتي که با تراکم کافي کشت شوند مي توانند بسياري از علف هاي هرز را کنترل نمايند. ج – روش کنترل شيميايي : در اين روش با استفاده از مواد شيميايي موسوم به علف کش ها از رشد علف هاي هرز جلوگيري مي کنند. علف کش ها (عمومي يا انتخابي) هستند. علف کش هاي عمومي : کلرات ها – ارسنيک ها – دالابون، ترکيباتي هستند که براي از بين بردن تمام گياهان به کار مي روند. علف کش هاي انتخابي : براي از بين بردن علف هاي هرز به کار مي روند و تأثير سويي بر روي نباتات کشت شده اصلي ندارند. مثلاً پيرامين واندوتال که علف هرزکش مزارع چغندر هستند. د – روش کنترل بيولوژيکي : با توجه به اينکه استفاده از سموم شيميايي اثرات زيست محيطي و آلودگي هاي منابع آب و خاک را به همراه دارد، در سال هاي اخير روش کنترل بيولوژيکي بسيار مورد توجه قرار گرفته است. در اين روش براي از بين رفتن يک نوع علف هرز از دشمنان طبيعي مثل حشرات استفاده مي شود. مثلاً پروانه مينوز براي مبارزه با علف هرز کاکتوس بسيار مفيد است. آفات محصولات زراعي باغي 1 – کرم سيب : اين آفت به درختان سيب و گلابي و به آسيب مي رساند. کرم سيب در واقع لارو شب پره کوچکي است که داخل ميوه شده، از گوشت و دانه هاي آن تغذيه مي نمايد. اگر ميوه ها در مراحل اوليه رشد، مورد حمله آفت قرار گيرند مي ريزند و ميوه هاي آلوده که روي درخت مي مانند در اثر فضولات حشرات و قارچ ها و باکتري ها نيز قابل مصرف مي گردند. لارو کرم سيب زمستان را در پناهگاه خود ( زير پوست تنه درختان و زير کلوخه ها) رفته و پيله ابريشمي محکمي مي سازد. اوايل بهار و همزمان با شکوفه کردن درختان سيب، لارو تبديل به شفيره شده و با پايان دوره گلدهي درختان، دوران شفيرگي نيز تمام مي شود. زمان ظهور اولين پروانه ها، مصادف با زمان ريختن آخرين گلبرگ هاي درختان سيب است. شب پره هاي ماده پس از جفت گيري، شبانه تخم هاي خود را روي برگ هاي نزديک گل ها و در نسل هاي بعدي روي ميوه يا دم ميوه قرار مي دهند. لاروهاي جوان همزمان با فندقي شدن بيشتر ميوه هاي سيب، پس از مختصر تغذيه داخل ميوه ها جوان مي شوند و از گوشت ميوه تغذيه مي کنند. لاروهاي کامل پس از تغذيه، ميوه را ترک نموده و به پناهگاه خود رفته و شروع به تنيدن پيله مي نمايند. حشرات نسل دوم در تابستان ظاهر مي شوند. 2 – سرخرطومي برگ يونجه : اين حشره به اکثر گياهان به ويژه انواع يونجه حمله مي کند و زمستان را به صورت حشره بالغ در زير علف هاي هرز مزارع و شکاف خاک ها و اطراف جويبارها به سر مي برند و با مساعد شدن هوا و بالا رفتن دما از پناهگاه ها خارج شده پس از تغذيه از برگ هاي لطيف يونجه، جفت گيري مي کند. چند روز بعد، حشره ماده، در ساقه هاي جوان يونجه تخم ريزي مي کند. يک يا دو هفته بعد لاروها از تخم خارج شده ، از مرگ ها و جوانه ها تغذيه مي کنند. از مهم ترين دشمنان طبيعي سرخرطومي ، زنبوري به نام Bathyplectes curculioins است. كه تخم هاي سرخرطومي را نابود مي سازد و كفش دوزك هفت نقطه اي كه از لاروهاي آن تغذيه مي نمايد. (مبارزه بيولوژيكي) 3 – سن : اين آفت بيشتر به غلات ( به ويژه گندم) حمله مي كند. سن گندم در سال هاي حمله 80-40 درصد محصول را كاهش مي دهد. اين آفت ، زمستان را به طور حشره كامل در دامنه كوهها و زير علف ها مي گذراند در اوايل بهار با گرم شدن هوا به مزارع سبز گندم برگشته، با فرو كردن خرطوم خود در ساقه گندم از شيره گياهي آن ها تغذيه مي كند. سپس حشرات ماده پس از جفت گيري، روي برگ ها تخم مي گذارند. رشد و تكامل دوره هاي مختلف پوره هاي سن گندم با رشد و نمو گياه ميزبان همزمان است. خسارت سن گندم، در سه مرحله صورت مي گيرد. مرحله اول : توسط حشرات بالغ نر يا ماده اي كه اصطلاحاً «سن مادر» نام دارند، صورت مي گيرد. مرحله دوم : خسارت اين دوره را پوره هاي سنين مختلف وارد مي سازند مرحله سوم : خسارت وارده در اين مرحله مربوط به حشرات بالغ نسل جديد است كه براي ادامه رشد و كسب توانايي پرواز احتياج به تغذيه كافي از دانه هاي خوشه گندم دارند. كنترل شيميايي : با مصرف سموم مختلف انجام پذير است. 4 – شته : اين آفت ، از مهم ترين آفات گياهان زراعي و درختان ميوه، گل ها و درختان جنگليس محسوب مي شود. بعضي از شته ها در انتقال بيماري هاي گياهي، به خصوص بيماري هاي ويروسي نقش مهمي بازي مي كنند. از مهم ترين انواع شته، شته سياه باقلا، شته سبز سيب، شته سياه هلو و ... را مي توان نام برد. شته ها در زمستان به صورت تخم روي گياه ميزبان و يا در داخل لانه مورچه ها به سر مي برند و در بهار همزمان با شروع رشد گياه ميزبان، تخم ها باز شده، پوره ها در قسمت هاي مناسب گياه مشغول تغذيه و وارد كردن خسارت مي شوند. اين نوزادان همگي ماده اند و تبديل به ماده هاي بالغ شده و شروع به توليد مثل مي كنند. نوزادان به وجود آمده همگي ماده هستند و بدون نياز به حشرات نر قادر به توليد مثل مجدداند. اين نوع توليد مثل «دختر زايي» يا «بكرزايي» ناميده مي شود. در مباريه بيولوژيكي از دشمنان طبيعي شته استفاده مي شود. نظير كفشدوزك 7 نقطه كه از شته ها تغذيه مي كنند. در مبارزه شيميايي سم پاشي با انواع سموم گياه مناسب، متداولترين روش مبارزه است. معرفي چند نمونه از علف هاي هرز مهم 1 – قياق : گياهي است علفي، چند ساله و پا بلند از خانواده گندميان كه به سرعت توسط بذر و ريزوم گسترده مي شود. اين گياه در ابتدا رقيب ضعيفي است ولي گياه قياق جوان به طور مؤثري با اكثر گياهان زراعي يك ساله رقابت نموده، در اواسط فصل رشد، خصوصيات يك گياه چند ساله را به دست مي آورد. براي كنترل اين علف هرز اين روش ها كاربرد دارد: * قبل از سبز شدن قياق، گياهان زراعي كاشته شود كه به خوبي رشد كرده و با ايجاد سايه از رشد قياق جلوگيري نمايد. * قطع متوالي قياق و جلوگيري از ايجاد بذر * انجام شخم و آيش گذاشتن زمين در زمان مناسب * استفاده از سموم علف كش مناسب 2 – مَرغ : مرغ، از خانواده غلات و گياهي ريزوم دار است. گلدهي آن از اواسط خرداد شروع و تا زمستان ادامه دارد. شخم زدن و خارج كردن ريزوم ها از زمين و كاشت گياهان سريع الرشد از مهم ترين راه هاي كنترل مكانيكي اين علف هرز است. در مبارزه شيميايي انتخاب علف كش مناسب لازم مي باشد. (شكل 19-6 ص 17 4) 3 – اويارسلام: گياهي چند ساله است از خانواده جكن ها ، بذر – ريزوم – غده توليد مي كند. اين گياه با كاشت گياهان زراعي كه سريع سايه اندازي مي كنند، از بين مي رود. استفاده از سموم معلف كش مناسب با توجه به نوع گياه كاشته شده روش مبارزه شيميايي با اين علف هرز مي باشد. 4- پيچك : اين گياه توسط بذر و ريشه هاي خزنده تكثير مي يابد. پيچك از ابتداي بهار تا آغاز سرما در پاييز رشد رويشي است. با توجه به سيستم گسترده ريشه و توليد بذرهاي با عمر طولاني و فراوان، كنترل پيچك با شيوه هاي مكانيكي رايج به سهولت ممكن نيست. استفاده از علف كش ها همراه با عمليات زراعي (شخم و آيش) براي مبارزه با اين علف هرز توصيه مي شود.
پاسخ : آب و خاک و گياه- رشته ماشين هاي کشاورزي فصل ششم _ قسمت چهارم بيماري هاي مهم گياهان زراعي و باغي , راه هاي پيشگيري از توسعه بيماري و.. بيماري هاي مهم گياهان زراعي و باغي 1 – سياهك آشكار گندم و جو از بيماريهاي مهم گندم و جو در اكثر نقاط كشور است ولي اهميت بيماري در استان هاي مازندران، گرگان، خوزستان، دشت مغان و استان اردبيل از بقيه نقاط بيشتر است. عامل اين بيماري نوعي قارچ است كه منجر به سياه شدن خوشه گندم مي شود. بيماري فوق با بذر منتقل مي شود. 2 – بيماري بلاست برنج : عامل اين بيماري قارچي به نام piricularia oryzae است. اين بيماري به برگ ها، ساقه، خوشه و دانه هاي شلتوك صدمه مي زند و علائم آن وجود لكه هاي كوچك (حدود 3-1 سانتي متر) مايل به رنگ آبي در روي برگ ها مي باشد. در اثر بيماري بوته ها ضعيف شده خم مي شوند و ميزان محصول به طور محسوسي كاهش مي يابد. شديدترين مرحله خسارت بيماري، موقعي است كه عامل بيماري به دم خوشه حمله كند، در اين حالت، رنگ دانه ها معمولاً سبز يا قهوه اي است راه هاي پيشگيري از توسعه بيماري : - از بذر سالم و مقاوم در برابر بلاست براي كشت استفاده شود. - كاه و مكش سال قبل، از مزرعه دور و به وسيله آتش سوزانده شود - براي آبياري، از آبهاي غيرسرد استفاده نشود - بذرها قبل از كاشت ضدعفوني شوند در صورت مشاهده علايم اوليه بيماري، مبارزه شيميايي ( سمپاشي با سموم مناسب) توصيه مي شود. 3 – بيماري سرطان ساقه و ريشه مو : عامل اين بيماري نوعي باكتري است كه بيش از 150 گونه از گياهان مخصوصاً در خزانه و نهالستان ها را مورد حمله قرار مي دهند. حشرات – باد و آب (با انتقال برگ هاي آلوده) باعث انتشار بيماري مي شوند. 4 – بيماري لكه آجري برگ يونجه : عامل اين بيماري نوعي قارچ است. نشانه اين بيماري ظهور لكه هاي آجري رنگ با حاشيه قهوه اي بر روي برگ هاي يونجه مي باشد. انتخاب بذر و گونه هاي مقاوم نسبت به بيماري در هنگام كاشت نيز، در پيشگيري، اهميت فراوان دارد. سم و سمپاشي سم نباتي، تركيبي شيميايي ست كه به تنهايي يا همراه با ساير مواد براي از بين بردن عامل بيماري زا، آفات و علف هاي هرز، مورد استفاده قرار مي گيرد. طبقه بندي سموم : الف – طبقه بندي سموم بر اساس شكل مصرف 1 – سموم گردي : اين سموم حالت پودري دارند. اين سموم ممكن است به صورت پودر (گوگرد) يا به صورت معلق در آب ( مانند اوزال ) يا به صورت محلول در آب (مانند ديپتركس) مصرف شوند. 2 – سموم محلول : اين سموم به صورت مايع غليظ هستند و مي توانند به شكل (محلول در آب مانند ديمكرون يا معلق در آب مانند كوزان يا امولسيون در حلال هاي روغني ) مصرف شوند. 3 – سموم تصعيدي : سمومي هستند كه در مجاورت هوا به حالت گاز در مي آيند. اين سموم به صورت قرص (فستوكسين) ، فشنگ (ليندين)، ضمير( آنتي تارلو) و يا مايع تحت فشار داخل كپسول (متيل بروميد) در بازار موجود هستند. 4 – سموم دانه اي (گرانول) : سمومي به صورت دانه هاي با قطر 1 ميلي متر هستند كه در سطح دانه ها ماده اي شبيه رس چسبيده است و وقتي در جاي مرطوب قرار مي گيرد، آب را جذب كرده و متورم مي شود و پس از چند ساعت تركيده ماده سمي را به اطراف پخش مي كند مانند گرانول و يا زنيون. 5- طعمه مسموم: از اختلاط مواد غذايي با سموم مختلف، اين نوع سموم تهيه مي شوند. مثلاً براي مبارزه با موش، از خمير زايو و يا طعمه تهيه شده از فسفر دوزنگ استفاده مي شود. ب – طبقه بندي سموم براساس طرز تأثير 1 – سموم تماسي بر اثر تماس با سطح خارجي بدن حشرات، آنها را مسموم كرده از بين مي برد مانند سموم كلره و فسفره 2 – سموم گوارشي از راه دستگاه گوارش وارد بدن حشرات شده آن ها را از بين مي برد. 3 – سموم تنفسي سمومي هستند كه در مجاورت هوا به صورت گاز در مي آيند و از راه دستگاه تنفس وارد بدن آفات مي شوند، مانند گاز فسفيد آلومينيوم ج : طبقه بندي بر اساس نوع آفات و عوامل بيماري زا : مانند حشره كش ها، كنه كش ها، قارچ كش ها و علف هرز كش ها و ... د – طبقه بندي سموم بر اساس ميزان نفوذ در گياه 1 – سموم سطحي تنها در سطح گياه پخش شده و در بافت هاي آن نفوذ نمي كند ( مانند مالاتيون) 2 – سموم نفوذي در بافت هاي گياه نفوذ مي كنند ولي وارد آوندها نمي شوند ( مانند ديازنيون) 3 – سموم سيستميك پس از پاشيده شدن وارد شيره نباتي شده، به ساير قسمت هاي گياهي مي رود. (مانند ساسيتيوكس)
پاسخ : آب و خاک و گياه- رشته ماشين هاي کشاورزي فصل ششم _ قسمت پنجم وسايل سمپاشي , هَرَس , وسايل سمپاشي براي انجام سمپاشي، از سمپاش استفاده مي شود. سمپاش ها به شكل ها و شكل ها و ابعاد مختلف ساخته مي شوند. در سطوح كوچك ( سمپاشي سبزيجات گل ها) از سمپاشي هاي دستي، سمپاش لوله اي و يا سمپاش پشتي غيرموتوري استفاده مي شود. در زراعت هاي وسيع و باغات، از انواع سمپاش هاي موتوري پشتي (اتومايزر) ، سمپاشي هاي چرخدار، سمپاشي هاي تراكتوري و يا از هواپيماي سمپاش استفاده مي شود. نكات ايمني در سم پاشي : نظر به اينكه سموم اثرات زيانبار بر بدن انسان و حيوانات و پرندگان دارند لذا لازم است بااصطلاحاتي كه روي برچسب قوطي هاي سموم مختلف نوشته شده است، آشنا شويد: 1 – ماده مؤثر : به تركيبات شيميايي موجود در يك سم تجارتي كه داراي خاصيت آفت كشي هستند ماده مؤثر گفته مي شود. مثلاً ديازينون 60 درصد امولسيون، داراي 60 درصد ماده مؤثر سمي و 40 درصد مواد همراه غيرسمي است. 2 – مواد همراه : مواد همراه يا قابليت حل شدن محلول را افزايش داده يا به عنوان تركيبات امولسيون كننده، خيس كننده عمل مي نمايند و باعث رنگين شدن سم نيز مي شوند. 3 – 50% LD درجه مسموميت : مقدار سم خالص بر حسب ميلي گرم به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن كه باعث مرگ حداقل 50 درصد جانوران مورد آزمايش مي شود. هر چه عدد LD50 كوچكتر باشد درجه سميت آن بيشتر است. 4 – دوره كارنس عبارت است از مدت زماني كه سم مي تواند پس از سمپاشي سميت خود را حفظ كند. اين مدت در مورد مالاتيون يك هفته اي است و متاسيتوكس داراي دوره كارنس سه هفته اي مي باشد. الف - نكات ايمني قبل از سمپاشي : ابتدا سم بايد از نظر سالم بودن آزمايش شود - وسايل مورد نياز سمپاشي مانند لباس كار – دستكش لاستيكي – عينك دوره دار و ماسك بايد آماده گردد – نوع آفت و نوع سم مشخص شده باشد. قبل از استفاده از سم بروشور آن مطالعه شده و طبق دستورالعمل آن اقدام شود – سموم را براي راحتي كار سمپاشي با هم مخلوط نكنيد. ب – نكات ايمني حين سمپاشي 1 – موقع سمپاشي سم را بو نكنيد. 2 – از خوردن و آشاميدن، استعمال دخانيات پرهيز كنيد 3 – در صورت وزش باد، پشت به باد عمل سمپاشي را انجام دهيد 4 – براي تهيه محلول سمي، هرگز آن را با دست به هم نزنيد 5 – محلول سمي را به بدنتان، محصولاتي كه نياز به سمپاشي ندارند، روي علوفه دام ها نپاشيد. 6 – فشار سمپاشي را طوري تنظيم كنيد كه قطرات درشت روي گياه تشكيل نشود چون باعث سوختگي گياه مي شود. 7 – از ريختن محلول سمي در آب هاي جاري و محل آبشخور حيوانات و استخرهاي منابع آبي پرهيز كنيد. ج – نكات ايمني پس از سمپاشي 1- كارگر سمپاش بايد پس از پايان كار استحمام نموده ، لباس خود را عوض كند 2 – اگر پس از سمپاشي بارندگي صورت گيرد سمپاشي بايد تكرار شود. 3 – ظروف خالي سم را له كرده و مدفون نماييد 4 – دستگاه سمپاشي پس از خاتمه كار شسته و خشك نموده 4 – از ورود اطفال و حيوانات اهلي به منطقه سمپاشي شده جلوگيري نماييد. 6 – مناطق سمپاشي شده بايد توسط تابلوهاي نصب شده مشخص شوند. هَرَس هرس عبارت است از قطع كامل يا جزيي شاخه، ريشه ، پوست ، برگ ، گل يا ميوه به منظور باروري گياه دلايل هرس 1 – تأمين سلامتي براي گياه زيرا شاخه هاي مزاحم و مريض حذف مي شوند. 2 – محصول بيشتر و مرغوبتري بدست مي آيد زيرا نور بيشتري به گياه مي رسد 3 – تزيين باغ و باغچه با ايجاد شكل ويژه در تاج گياه 4 – جوان سازي درختان مسن با حذف شاخه هاي پير 5 – كوتاه ساختن گياه براي تسهيل عملياتي مانند سمپاشي و برداشت محصول اگر هرس در هنگام زمستان انجام شود به آن هرس زمستانه يا سيار مي گويند. اگر هرس در هنگام تابستان انجام شود كه گياه برگ و گل و ميوه دارد، هرس تابستانه يا هرس سبز مي گويند .(هرس در دوره فعاليت گياه)
پاسخ : آب و خاک و گياه- رشته ماشين هاي کشاورزي فصل هفتم برداشت , رسيدن محصول و سؤالات فصل هفتم برداشت پس از عمليات کاشت و داشت و پس از رسيدن محصول عمليات برداشت صورت مي گيرد. با توجه به اينکه رسيده بودن محصول، مهم ترين عامل تعيين کننده زمان برداشت است، لازم است ابتدا، مفهوم «رسيدن» محصول توضيح داده شود. رسيدن محصو 1 – رسيدن فيزيولوژيکي : به رسيدن محصول بعد از اتمام مراحل رشد و نمو به صورت طبيعي و بر روي گياه مادري در اصطلاح «رسيدن فيزيولوژيکي» مي گويند. اکثر محصولات زراعي و باغي پس از رسيدن فيزيولوژيکي، قابل برداشت هستند. مانند انواع غلات، حبوبات، هندوانه ، گيلاس 2 – رسيدن تجارتي : بعضي از محصولات زراعي و اغلب محصولات باغي در مرحله رسيدن فيزيولوژيکي براي عرضه به بازار مناسب نيستند و در مراحل قبل يا پس از آن ارزش تجارتي و اقتصادي بيشتري دارند. به اين نوع رسيدن در اصطلاح «رسيدن تجارتي» مي گويند. مثلاً خيار، بادمجان، نخودفرنگي ، .... قبل از رسيدن فيزلوژيکي کيفيت مطلوب تري دارند. اين محصولات اگر به مرحله رسيدن فيزيولوژيکي برسند بافت خشني پيدا کرده، کيفيت و بازار پسندي لازم را ندارند. روش هاي برداشت برداشت محصولات زراعي و باغي ممکن است با دست و يا با ماشين آلات بخصوص انجام شود. اکثر محصولات باغي (ميوه جات – سبزيجات ، گل و ...) و محصولات زراعي در مساحت هاي کم با دست و با کمک کارگر برداشت مي شوند مثلاً غلات و سبزي ها را با داست و چغندر و شلغم و هويج را با بيل برداشت مي نمايند. در زراعت هاي وسيع برداشت با ماشين آلات ويژه انجام مي شود. مثلاً براي برداشت غلات ( گندم و جو) از کمباين استفاده مي شود. در سطوح وسيع ميوه ها نيز با ماشين آلات مخصوص برداشت مي شوند. (مثلاً براي برداشت انگور) زيان هاي عدم برداشت به موقع محصول 1 – برداشت زود هنگام محصول به دلايل زير موجب افزايش تلفات مي شود: - عدم رشد گياه - در برداشت ماشيني غلات، دانه ها در اثر فشار داخلي کمباين، به صورت خميري در مي آيد - پوسيدگي و کپک زدن محصول در مراحل برداشت و انبار کردن - کاهش کيفيت محصول 2 – برداشت دير هنگام محصول و دلايل افزايش تلفات : - ريزش دانه ها پس از رسيدن به خصوص غلات - افزايش خسارت آفاتي مانند گنجشک و ... - کاهش کيفيت محصول - کاهش پروتئين و ويتامين ها و خشبي شدن (در علوفه) و کاهش ميزان قند ( در چغندرقند) نحوه و زمان برداشت گياهان زراعي 1 – زمان و نحوه برداشت غلات: زمان مناسب برداشت غلات ( گندم ، جو ، برنج و ...) پس از رشد کامل گياه و موقعي ست که رنگ عمومي ساقه و برگ ها کاملاً زرد و دانه ، حالت سفت و سخت دارد. در صورت برداشت زود هنگام، به علت بالا بودن رطوبت با دانه هاي شيري يا خميري بوده، امکان له شدن آن ها در کمباين يا فاسد شدن آنها در انبار وجود خواهد داشت. براي برداشت دستي غلات، کارگر ماهر ساقه ها را از نزديک سطح زمين قطع مي کند( درو) در رشته هاي کوچک قرار مي دهد. سپس تمام دسته ها را روي هم انباشته و توده اي به نام خرمن به وجود مي آورند. پس از چند روز، آن ها را خرمن کوب يا تراکتور يا ديسک کوبيده و با چنگال هايي به هوا پرتاب و به اصطلاح باد مي دهند تا دانه ها از کاه جدا گردد. در زراعت هاي وسيع عمليات برداشت غلات با کمباين انجام مي گيرد. 2 – زمان و نحوه برداشت يونجه : بهترين زمان برداشت يونجه هنگامي است که 20% -10 گل ها باز شده باشد. برداشت يونجه اگر با دست انجام شود، ابتدا با داس بريده شده و از مزرعه خارج مي گردد. اگر از دستگاه استفاده شود، از دستگاهي به نام دروگر که شبيه قيچي هاي جلوي کمباين غلات است، بهره مي گيرند. ساقه يونجه بريده شده، به صورت پرکده ويا در رديف هاي معين ، در مزرعه قرار مي گيرند تا به مرور زمان رطوبت آنها کاهش يافته به حدود 25 درصد برسد. سپس آنها را با دستگاهي به نام رديف کن، رديف مي نمايند. اين کار 4-3 بار انجام مي شود تا يونجه زير و رو شده و خشک شود. در آخر با دستگاهي به نام بسته بند علوفه را بسته بندي مي کنند. (شکل هاي 3-7 و4-7و5-7) 3 – زمان و نحوه برداشت ذرت : زمان و نحوه برداشت ذرت به نوع مصرف آن بستگي دارد. اگر ذرت به منظور تهيه علوفه کشت شده باشد. پس از آن که گل ها ظاهر شدند، بوته ها را از نزديک زمين با داس و يا با ماشين هاي خرد کن علوفه قطع کرده، به عنوان علوفه سبز و تازه به مصرف تغذيه دام مي رسانند و يا آنها را سيلو نموده در فصل زمستان براي تغذيه دام ها به کار مي برند. در صورتي که ذرت براي توليد دانه کشت شده باشد پس از خاتمه دوره رشد و نمو زماني که دانه ها سفت و رنگ برگ ها زرد شدند، ذرت را با داس، چاقو يا قيچي قطع نموده، روي هم قرار داده خرمن مي نمايند به طوري که ارتفاع خرمن بيش از 5/1 – 1 متر نباشد سپس با وسايلي ذرت ها را مي کوبند تا دانه ها از پوشش جدا شوند. در زراعت هاي وسيع از کمباين هاي ذرت کن و يا دانه کن براي برداشت ذرت دانه اي بهره مي گيرند. 4 – زمان و نحوه برداشت سيب زميني : بهترين زمان برداشت سيب زميني هنگامي است که 60 درصد برگ هاي آن خشک شده باشد. برداشت دستي سيب زميني به کمک بيل توسط کارگر انجام مي شود. زمين را کارگر با بيل زير و رو کرده، غده ها و ريشه ها را از زمين خارج مي کند سپس آنها را در گوني جمع آوري نموده، از مزرعه به انبار منتقل مي کند. در زراعت هاي وسيع، عمليات برداشت سيب زميني با ماشين آلات ويژه انجام مي شود. دستگاه برداشت سيب زميني، داراي بيل عريضي است که سيب زميني ها را از خاک بالا آورده آن ها را بر روي نقاله غربالي منتقل مي نمايند تا خاکشان زدوده شود و سپس سيب زميني ها مستقيماً به درون تريلي حمل مي گردند يا به رديف روي سطح زمين ريخته مي شود تا با دست جمع آوري شوند. زمان و نحوه برداشت محصولات باغي 1 – زمان و نحوه برداشت سبزي ها سبزي هاي برگي را وقتي برداشت مي کنند که داراي برگ و ساقه لطيف و شاداب هستند. برداشت اين نوع سبزي ها با کارگر و با وسايلي مثل داست و قيچي مخصوص و يا کارد تيز انجام مي شود. سبزي هاي ريشه اي و غده اي مانند هويج و شلغم و ... را با وسايلي مثل بيلچه و بيل از خاک خارج نموده و جمع آوري مي نمايند. اگر توليد سبزي در سطوح کوچک (مصرف خانوادگي – فرو در بازارهاي محلي ) صورت مي گيرد مي توان سبزي را در حالت کاملاً رسيده برداشت کرد و بلافاصله مصرف نمود. زمان برداشت بعضي از سبزي ها مانند خيار و لوبيا تابع سليقه مصرف کننده است. تشخيص رسيدگي بعضي سبزي ها به تجربه نياز دارد. در طالبي رسيده دم ميوه به راحتي جدا مي شود و ميوه کمي نرم مي گردد و بوي مطبوعي دارد. 2 – برداشت گل : اکثر گل هاي زينتي را همراه با دمگل و قسمت بلند از ساقه جدا مي کنند، اين نحوه برداشت را «گل شاخه بريده» مي گويند. مثل گلايول بعضي از گل ها مانند گل زعفران را پس از رسيدن کامل گل از ساقه جدا مي نمايند و قسمت کلاله آن را به طوري که آسيب نبيند جمع آوري مي کنند. برداشت گل به صورت دستي و در چند مرحله يا در طول چند سال از يک بوته، امکان پذير خواهد بود. 3 – برداشت چاي : برداشت چاي با دست صورت مي گيرد. برگ هاي چاي به تدريج از اواسط بهار تا اوايل پاييز برداشت مي شود. در چين بهاره که چاي لطيف معطر و مرغوب است طي 4 تا 5 بار از بوته هاي چاي برگ چيني مي شود در چين تابستانه که حصول کمتري دارد 6-5 بار از بوته هاي چاي برگ چيني مي شود.
پاسخ : آب و خاک و گياه- رشته ماشين هاي کشاورزي فصل هشتم زراعي و باغي , سوالات فصل هشتم و پاسخنامه فصل هفت و هشت انبار کردن محصولات زراعي و باغي از آن جايي که بسياري از محصولات زراعي و باغي بلافاصله پس از برداشت به مصرف نمي رسند لذا انبار کردن اين محصولات ضروري به نظر مي رسد و با قراردادن آنها در محل هاي مناسب به نحوي مناسب در برابر عوامل فساد و کاهش دهنده کيفيت، محافظت نمود. سيلو سيلوها، مخازن نگهداري محصولات کشاورزي هستند. انواع سيلوها از نظر ساختماني به سه گروه زميني، سطحي و هوايي تقسيم مي شوند. 1 – سيلوي زميني : اين سيلوها در مناطقي که سفره آب زيرزميني بيشتر از 7-6 متر است در داخل زمين احداث مي گردند ديواره و بدنه اين سيلوها مي تواند بتوني يا خاکي يا کلشي باشند. سيلوهاي زميني بتوني، رايج ترين نوع سيلو براي نگهداري محصولات علوفه اي هستند. عمق اين سيلوها 3-2 متر و مقطع آن ذوزنقه اي شکل است. در کف سيلو، کانال جمع آوري آب استاني بر عمق 20 سانتي متر و عرض 25-20 سانتي متر ايجاد مي گردد. اين سيلو در مناطق مرتفع احداث مي شود و ديواره آن از کف زمين بالاتر است. 2 – سيلوي سطحي : اين سيلوها درمناطقي که سفره آب زيرزميني بالا است به منظور نگهداري محصولات کشاورزي، به خصوص علوفه در سطح زمين ساخته مي شوند. ابعاد اين نوع سيلو مانند سيلوي زميني است و ارتفاع و ديواره ها به منظور تسهيل در تردد تراکتور شيبدار مي باشد ( شکل 3-8 ص 20 4) 3 – سيلوي هوايي : ارتفاع اين سيلوها بيشتر از 3 متر است و جنس آن ها از چوب يا فلز يا بتون مي باشد. نوع بتوني آن معمولاً پرحجم است و به منظور نگهداري غلات گندم و جو مورد استفاده قرار مي گيرد. انبار بعضي از محصولات زراعي و باغي مانند غلات، حبوبات و بعضي ميوه ها را مي توان در انبار نگهداري نمود. خصوصيات ساختماني انبارها : 1 – براي جلوگيري از نشت رطوبت به داخل محصول، کف انبارها بايد با مصالح مناسب پوشش داده شود. 2 – درز و شکاف در کف و ديواره ها و سقف انبار نبايد وجود داشته باشد 3 – سقف انبار بايد مانع نفوذ رطوبت و شرايط نامناسب جوي به داخل انبار باشد. 4 – ابعاد و استحکام انبار بايد شرايط مطلوب را داشته باشد. 5 – نگهداري و دسترسي به محصول، به سهولت امکان پذير باشد. 6 – تهويه انبار به خوبي امکان پذير باشد 7 – انبار بايد تاريک مطلق، و يا از نور بسيار ضعيف برخوردار باشد روش نگهداري و ذخيره محصولات زراعي دانه اي محصولات دانه اي (مانند گندم، جو ، حبوبات و ...) را در کيسه هاي کنفي قرار داده، در انبار نگهداري مي کنند. در اين صورت، بايد انبار قبلاض ضدعفوني و با استفاده از مواد شيميايي ، حشرات و موش هاي آن دفع شده باشد تا صدمه اي به محصول وارد نسازد. ديواره هاي کف انبار بايد سيماني باشد تا رطوبت، گوني ها را نپوساد. مدت نگهداري غلات در انبار به درصد رطوبت دانه در درجه حرارت انبار بستگي دارد. براي نگهداري گندم و جو از سيلوهاي بتوني يا فولادي نيز استفاده مي شود. روش نگهداري و ذخيره نمودن محصولات علوفه اي بعضي محصولات علوفه اي مانند شبدر و يونجه را پس از خشک کردن ذخيره مي نمايند و برخي ديگر نظير ذرت علوفه اي را به حالت تر و تازه سيلو مي کنند. ذخيره علوفه خشک به انبار خاصي نياز ندارد. در صورتي که علوفه عدل بندي شده باشد وجود يک سرپناه کفايت مي کند. ذخيره ذرت علوفه اي فقط در سيلو امکان پذير است. به اين منظور پس از برداشت، ذرت را کاملاً خرد نموده در سيلوهاي زميني روي هم ريخته، آن را مي فشارند تا هواي داخل آن خارج گردد و روي آن را با کاه و ورقه هاي پلاستيکي و کاه گل مي پوشانند. روش نگهداري و ذخيره نموده سبزيجات براي نگهداري سبزي ها ( در انبار) بايد شرايطي به وجود آورد که فعاليت حياتي سبزي مثل تنفس بح حداقل برسد و از تبخير آب که موجب پلاسيدگي و کاهش وزن سبزي مي شود، جلوگيري نمود. معمولاً به منظور کند نمودن فعاليت حياتي سبزي و به حداقل رساندن ميزان تبخير آن، درجه حرارت انبار را 5-0 درجه سانتي گراد و رطوبت نسبي بين 95-90 درصد را حفظ مي کنند. برای دیدن این عکس به اندازه بزرگ، روی این قسمت کلیک کنید. معمولاً سبزي هاي ريشه اي و غده اي و بعضي از سبزي هاي برگي مانند کلم پيچ در انبار و يا در سيلوهاي موقت در محل توليد قابل نگهداري است. نگهداري سبزي هاي برگي مانند شبت، نعناع، ترخون، جعفري ، گشنيز و غيره از طريق خشک کردن آن در سايه ممکن است. روش ذخيره و نگهداري ميوه ها براي نگهداري سيب و پرتقال از انبارهاي تهويه دار استفاده مي شود. اين انبارها ديوارهاي عايق داشته، در پايين آن ها دريچه هايي تعبيه شده است. در فصل پاييز، هواي سرد شب وارد انبار شده، دماي آن را در حد نسبتاض پاييني نگه مي دارد. در فصل زمستان در صورت سرد شدن هواي بيرون دريچه ها را مي بندند. در سال هاي اخير، استفاده از سردخانه ها ( انبارهايي که مجهز به دستگاه خنک کننده هستند) براي نگهداري بسياري از ميوه ها رايج شده است.
