گياهان براي محافظت از گردههايشان در برابر زنبورها، ابزارهاي دفاعي خوبي دارند زنبورها حشرات مفيد و پركاري هستند كه در تمام طول زندگي خود كار ميكنند و از نظم خاصي كه در جامعه خود دارند تبعيت ميكنند. اين حشرات پركار عليرغم نيش دردناك، فوايد و رازهاي بيشماري دارند. زنبورها براي تغذيه خود و اعضاي كندو و توليد عسل بايد گرده گلها را جمعآوري كنند و در اين ميان به گردهافشاني و بارورشدن گلها نيز كمك ميكنند. در اين ميان برخي از گلها و گياهان با زنبورها ميانه خوبي ندارند . برخي از آنها از خود سموم شيميايي ترشح ميكنند تا بتوانند از خود در برابر آنها محافظت كنند. در تحقيقات تازهاي كه توسط محققان انجام شده آنها به اين نتيجه رسيده اند كه برخي از اين گياهان ساختارهايي دارند كه اجازه نميدهند زنبورها بيشتر از حدمجاز از گرده آنها بردارند. اين گياهان در برابر برخي از زنبورها از مواد شيميايي خاصي استفاده ميكنند تا زنبورها را دور كنند. در اين آزمايش كه توسط گروهي از پژوهشگران انجام گرفت آنها همچنين به يافتههاي ديگري در مورد چگونگي سازگاري زنبورها در برخورد با گردههاي مختلف نيز دست يافتند. اين محققان ابتدا در يك كار ابتكاري، گرده 4 نوع گياه را جمعآوري كردند. آنها براي اين كار، اجازه دادند خود زنبورها در محيط آزمايشگاه اين كار را انجام دهند. آنها براي اين كار ابتدا لارو زنبورها را تنها با يك نوع از گرده يك نوع گياه تغذيه كردند و دريافتند عليرغم آنكه اين نوع زنبورها يك رژيم گسترده از گردههاي گوناگون و گلهاي مختلف را دارند، اما مشخص شد تفاوتهاي برجستهاي در تواناييشان در استفاده و توسعه گردههاي مختلف گلهاي گوناگون ايجاد شده است. زنبورها نسبت به گرده گلهاي مختلف واكنشهاي مختلفي از خود نشان دادند. در اين آزمايش ديده شد لارو زنبور cornuta در گرده گلهاي شيپوري رشد و پرورش خوبي مييابد در حالي كه 90 درصد آنها در گرده گلهاي لاله ميميرند و اين در حالي كه عكس اين مورد براي لارو زنبورهاي bicornis اتفاق ميافتد يعني اين لاروها در گرده گل لاله رشد كرده و درگرده گل شيپوري ميميرند. اما هر دو نوع زنبور در گرده گياه خردل وحشي بخوبي رشد كردند و نكته ديگر آنكه هيچكدام از اين دو نوع نتوانستند در گرده گياه كاسني رشد كنند و زنده بمانند. اين شواهد و يافتهها نشان داد كه زنبورها براي استفاده از گرده گلهاي مختلف در شرايط نامساعد و نامطلوب نياز به سازگاريهاي فيزيولوژيكي خاصي دارند و تا هنگامي كه اين سازگاري را نيابند قادر به استفاده از گرده برخي گياهان نيستند. از آنجايي كه در ابتدا زنبورها را با يك نوع گياه و يك نوع گرده تغذيه كرده بودند، لذا زنبورها قادر نبودند از گردههاي ديگر براي رشد و تغذيه استفاده كنند. مشخص شد گياهان نيز براي محافظت از گردههايشان در برابر زنبورها ابزارهاي دفاعي خوبي دارند و اين در حالياست كه زنبورها نيز براي تغذيه لاروهايشان و توليد عسل نياز به مقادير فراواني گرده دارند به طوري كه گرده هزاران گل براي تغذيه تنها يك لارو كفايت ميكند و زنبورها در هر بار نشستن روي يك گل 70 تا 90 درصد گرده آن گل را برميدارند. گياهان هم براي عمل گردهافشاني و توليدمثل نياز به حفظ گردههاي خود دارند و از آنجا كه زنبورها گردههاي گل را بيشتر در شكم خود ذخيره ميكنند، لذا شانسي براي گردهافشاني گل و گياه مورد نظر باقي نميماند. به همين دليل زماني كه زنبور به گرده گل ميرسد بين گل و زنبور برخورد جالبي اتفاق ميافتد؛ به اين شكل كه گاهي اوقات وقتي حشره به گرده گل ميرسد و مشغول جمعآوري گردهها ميشود گياه، از شهد خود استفاده ميكند و به اين شكل سبب انتقال گرده خود توسط اين حشره به گياه ديگر و توليدمثل ميشود. اما طي اين تحقيقات مشخص شد كه برخي از گياهان هنگام رسيدن زنبورها و حشرات، از خود سازگاريهاي عجيبي نشان ميدهند. اين گياهان براي حفظ گرده خود اجازه نميدهند تا زنبورها بيش از حد مجاز از گردههايشان بردارند و اين كار را با ترشح برخي مواد شيميايي انجام ميدهند. با اين كار زماني كه زنبور بخشي از گرده گل را برميدارد، گياه با ترشح مواد شيميايي خاص زنبور را فراري ميدهد و به اين ترتيب از گردههاي خود محافظت ميكند تا از آنها براي باروري و توليدمثل استفاده كند.
