اسفناج گیاه بومی ایران است و از اوائل قرن اول میلادی کم کم به نقاط دیگر دنیا راه یافت . بطوریکه در تاریخ مسطور است اسفناج در قرن هفتم در چین و در قرن دوازدهم در اسپانیا کشت میشده است . کشت اسفناج در سال ۱۸۰۶ در آمریکا شروع شد . اسفناج گیاهی است یکساله درای ساقه ای راست به ارتفاع نیم متر که برگهای آن پخن و نرم مثلثی شکل برنگ سبز می باشد . اسفناج نسبت به سرمای زمستان مقاوم است . دو نوع اسفناج وجود دارد که بنام پائیزه و بهاره نامیده می شود . اسفناج بهاره در فصل بهار کاشته می شود و به اسفناج انگلیسی معروف است . نوع پائیزه آن که به خاک بسیار غنی احتیاج درد در پائیز کاشته می شود . گلهای اسفناج برنگ سبز کمرنگ می باشد . اسفناج چون درای مواد غذایی فراوانی است کشت آن امروز در تمام نقاط دنیا معمول است . ● تركیبات شیمیایی: اسفناج از نظر داشتن ویتامین B۳ بسیار غنی است و بنابراین داروی مهمی برای برطرف كردن بیماری پلاگر است .( پلاگر یک نوع بیماری است که بعلت کمبود ویتامین B۳ در بدن تولید می شود و نشانه های ضعف بدن ، تشنج ، اختلال در دستگاه هاضمه و بوجود آمدن لکه های قرمز روی بدن است .) ضمنا در اسفناج مقدر زیادی آهن ، ید ، لسیتین ، کلروفیل ، کاروتن ، اسید اگزالیک و اسید ارسنیک وجود دارد در صد گرم اسفناج خام مورد زیر موجود است : ▪ انرژی ۲۰ كالری ▪ آب ۹۰ گرم ▪ پروتئین ۳ گرم ▪ چربی ۰/۳ گرم ▪ مواد نشاسته ای ۳/۵ گرم ▪ كلسیم ۹۰ میلی گرم ▪ فسفر ۵۰ میلی گرم ▪ آهن ۳/۲ میلی گرم ▪ سدیم ۷۰ میلی گرم ▪ پتاسیم ۴۷۰ میلی گرم ▪ ویتامین آ ۶۰۰۰ واحد ▪ ویتامین ب ۱ ۰/۱ میلی گرم ▪ ویتامین ب ۲ ۰/۲ میلی گرم ▪ ویتامین ب ۳ ۰/۶ میلی گرم ▪ ویتامین ث ۴۰ میلی گرم ● خواص داروئی: برگ اسفناج از نظر طب قدیم ایران كمی سرد و تر است و برخی عقیده دارند كه متعادل است یعنی نه سرد است و نه گرم . ۱) برگ اسفناج منبع غنی ویتامین A ، B۳ ، C و آهن و پتاسیم می باشد . ۲) بدن را قلیایی می كند . ۳) خنك كننده است و برای پائین آوردن تب مفید است . ۴) ورم روده كوچك را رفع می كند . ۵)برای ورم ریه مفید است . ۶)ملین است و یبوست را برطرف می كند . ۷)برای لاغر شدن و وزن كم كردن مفید است . ۸) اسفناج بدلیل داشتن ماده ای بنام اسپیناسین هضم غذا را تسریع می كند . این ماده باعث تحریك معده و ازدیاد ترشحات آن می شود . ۹) خوردن اسفناج در رفع تشنگی موثر است . ۱۰)برای از بین بردن ورم و درد گلو مفید است . ۱۱) برای رفع سرفه های خشك برگ اسفناج را با حو پوست كنده و روغن بادام بپزید و بخورید . ۱۲)آش اسفناج با گشنیز برای سردردهایی كه ناشی از سوء هاضمه و اختلال دستگاه گوارشی است مفید می باشد . ۱۳)اگر آش اسفناج را ب آب لیمو و سماق و یا آب غوره بخورید سردردهای ناشی از اختلال كیسه صفرا را برطرف می كند . ۱۴) خوردن اسفناج از سطان جلوگیری می كند مخصوصا در افرادی كه به مصرف الكل و سیگار دست دارند . ۱۵)حقیقات دانشمندان نشان داده است كه اسفناج در پیشگیری سرطان روده بزرگ ، معده ، پروستات ، حنجره و رحم موثر است . ۱۶)اسفناج كلسترول خون را پائین می آورد . ۱۷)بهترین دارو برای كسانی است كه مبتلا به كم خونی هستند. ۱۸) اسفناج مانند جارو روده بزرگ را تمیز می كند . ۱۹)ترشحات لوزالمعده را افزایش می دهد . ۲۰)اسفناح سبزی مفید برای تقویت اعصاب است . ۲۱)اسفناج پته برای رفع بیماری آسم و گرفتگی صدا بسیار موثر است . ۲۲)رماتیسم و نقرس را درمان می كند . ۲۳)برای زیاد كردن شیر در مادران شیر ده موثر است . ۲۴) سابقا نوعی شربت از اسفناج تهیه شد كه در معالجه خونریزیها و كم خونی از آن استفاده می كردند . ۲۵) تخم اسفناج ملین و خنك كننده است . ۲۶)تخم اسفناج برای برطرف كردن ورم كبد و یرقان مفید است . ۲۷)اسفناج تعداد گلبولهای قرمز خون را افزایش می دهد . ۲۸) اسفناج چون دارای كلروفیل است عضلات روده را تحریك كرده و تخلیه مدفوع را آسان می كند . ۲۹) اگر كسی مبتلا به حبس البول یعنی بند آمدن ادرار است می تواند با مخلوط نصف فنجان آب اسفناج این ناراحتی را درمان كند . با همان مقدر روغن بادام یا روغن زیتون مخلوط كرده و باو بدهید . ۳۰)اسفناج را در سالاد خود بریزید و میل كنید . ● مضرات : اسفناج بعلت داشتن اگزالات برای بیماران مبتلا به ورم مفاصل و سنگهای كلیه و مثانه مناسب نیست ضمنا آنهائیكه سرد مزاج هستند باید اسفناج را با ادویه گرم نظیر زنجبیل و هل میل نمایند برگرفته از سایت myisfahan.com