درباره سوسن چلچراغ این نوع سوسن از تیره لیلیاسه (Liliaceae) و گیاهی پیازی است که پیازها بدون پوشش و فلسی هستند. در سراسر دنیا، سوسن یکی از مهمترین جنسهای گیاهان زینتی بعد از رز، میخک و داوودی است. همینطور سوسنها از نظر باغبانی هم بسیار مهم هستند و ویژگیهای مهمی از قبیل معطر بودن، دامنه رنگهای زیبا و مقاومت و سازگاری به شرایط محیطی دارند و معمولاً به صورت تجاری و به شکل گلهای بریده یا گلدانی در تجارت گل و گیاه ارزش دارند. در کاربردهای باغبانی از 100 گونه سوسن نام برده شده است. سال 1992 تعداد سوسنها، 90 گونه اعلام شد. در چین، 36 گونه و در کشور کره، 11 گونه سوسن بومی گزارش شده است. در قسمتهای شرقی اروپا و غربیترین قسمتهای روسیه، اوکراین، بلاروس و کشورهای بالتیک هم سوسنهای زیادی دیده شده است. • محل رویش سوسن چلچراغ در ایران در منطقه داماش و کلچوله درفک شهرستان رودبار و کلاردشت وجود دارد و همچنین طی تحقیقی که ما در ایستگاه تحقیقات گل و گیاه لاهیجان انجام دادیم، موفق شدیم منطقه جدیدی را از انتهای حوزه گیلان و ابتدای حوزه اردبیل که آب و هوا و پوشش گیاهی شبیه به داماش و کلاردشت دارد، در خانقاه اردبیل گزارش کنیم؛ البته در ناحیه قفقاز در لنکران جمهوری آذربایجان نیز این گل دیده شده است. • روش های تکثیر سوسن چلچراغ این گیاه را میتوان از طریق بذر، فلسبرداری، قلمه برگ، سوخکها یا غدههای هوایی و کشت بافت تکثیر کرد. پیازهای این مناطق در ایستگاه تحقیقات گل و گیاهان زینتی لاهیجان وابسته به مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان نگهداری میشود و طی تحقیقات انجامشده، پیازهای نواحی داماش و اردبیل تکثیر شده و پس از چند سال در لاهیجان شروع به گلدهی کرده و به این شکل به شرایط لاهیجان خو گرفته و اهلی شده است. • زمان رشد و گلدهی از نظر زمان رشد و گلدهی این گیاه، صحبتهای متفاوتی میشود. برخی میگویند میتوان آن را در اردیبهشت دید، اما عدهای بر این باورند که بهترین زمان رؤیت آن در دل طبیعت، خرداد است و گاهی هم از تیر ماه به عنوان بهترین زمان برای سفر به سمت داماش و دیدن گلهای سوسن چلچراغ نام برده میشود. نظر شما به عنوان یک محقق چیست؟ این گیاه در لاهیجان از اواخر اسفند و عموماً اوایل فروردین شروع به سبز شدن میکند و از اواسط اردیبهشت گلها شکوفا میشوند؛ بنابراین در لاهیجان حدود یک ماه زودتر از زیستگاه طبیعی، یعنی داماش گلها باز میشوند. در نواحی درفک، کلاردشت و اردبیل گلها حتی دیرتر از داماش باز میشوند که بهنظر میرسد عامل اصلی، هوای خنکتر حاکم در این مناطق باشد.
