رشد فزاینده حضور دختران در کارگاه های موسیقی

این روزها و با شروع فصل فراغت، برخی از کلاس های آموزش موسیقی با محیط هایی نه چندان مناسب موجب شده تا آموزشگاه ها و کارگاههایی که در آن ها هنر موسیقی عرضه می شود، از سوی خانواده ها، محیط های چندان مناسبی برای جوانان تلقی نشود.
بسیاری از خانواده ها امروز برای حضور فرزندان خود در کلاس های موسیقی مردد هستند و دچار شک می شوند. آن ها نمی توانند به راحتی کلاس هایی را که دارای مجوز و مدرک معتبر از سوی وزارت ارشاد است به شناسایی کنند زیرا در این زمینه نه اطلاع رسانی صحیحی صورت می گیرد و نه اساتید معتبر و خبره ای از طریق آگهی ها به جوانان معرفی می شوند.مینو حبیب پور، یکی از اساتید موسیقی است که هم به صورت تجربی و هم به صورت آکادمیک در عرصه موسیقی فعالیت می کند. او درباره کلاس های موسیقی و هنرجویانش می گوید: این محیط مثل بسیاری از کلاس های آموزش هنرهای دیگر است. هنرجو برای آموختن می آید و استاد نیز اصول موسیقی را به او یاد می دهد. وی درباره پاره ای از مشکلاتی که در حیطه روابط هنرجویان در کلاس های موسیقی وجود دارد، می گوید: اگر در برخی از کلاس های موسیقی به لحاظ اخلاقی مشکلاتی پیش می آید به خاطر نوع رفتار خود فرد است; معمولا خانم هایی در این کلاس ها دچار مشکل می شوند که در چارچوب مناسبات اجتماعی رفتار نمی کنند و گاه حد خود را رعایت نکرده و حرمت محیط آموزشی و خودشان را می شکنند. وی درباره استقبال دختران جوان از کلاس های موسیقی نیز می گوید: ورود به عرصه موسیقی به جنسیت ربطی ندارد و تقریبا پسرها و دخترهای جوان به یک اندازه از این کلاس ها استقبال می کنند; اما معمولا این خانواده ها هستند که به دلیل بافت سنتی شان تمایلی به حضور دختران خود در این کلاس ها ندارند که البته امروز این مسئله بسیار بیشتر از سابق تعدیل شده است و ما می بینیم که حجم گسترده ای از هنرجویان را دختران تشکیل می دهند. وی تصریح کرد: افزایش استقبال خانم ها برای حضور در کلاس های موسیقی در کاهش بسیاری از مسائل اخلاقی که سابق بر این وجود داشت، کاسته است. این نشان می دهد که در صورت حضور بانوان هنرجو و خط دهی صحیح آموزش موسیقی می توان این عرصه را برای بانوان بسیار پر بار، امن و پر ثمر کرد.


● خصوصی ها امن تر از کلاس های عمومی!
سهیلا هنرجوی موسیقی است که در کلاسی خصوصی ثبت نام کرده است در گفت و گو با برنا درباره حضورش در این کلاس آموزش موسیقی می گوید: آموختن هنر بسیار لذت بخش است و حضور در محیط آموزش موسیقی، یادگیری علم موسیقی را برای هنرجو راحت تر می کند و در به روز کردن اطلاعاتش او را یاری می دهد. وی با اشاره به این که تاکنون برای آموزش موسیقی به هیچ فرهنگسرایی مراجعه نکرده است و تنها برای آموزش تار به کلاس های خصوصی و نزد اساتیدی رفته است که دوستان و آشنایان به او معرفی کرده اند، می گوید: من تا امروز برای آموختن تار نزد استادی رفتم که پیش از این تعدادی از خانواده خودم، فامیل و دوستانم، در کلاسشان شرکت کرده بودند. من استادم را می شناسم و این باعث می شود وقتی برای یادگیری تار نزد ایشان می روم تمام حواسم معطوف یادگیری و استفاده از علم و تجربه شان شود. وی تصریح می کند: متاسفانه ما تنها زمانی از فعالیت یک گروه موسیقی مطلع می شویم که همه آن گروه آموزش دیده باشند و قرار است با کسب مجوز کنسرت برگزار کنند و هیچ کسی مراحل و روند یادگیری این گروه را نمی تواند به آسانی پی گیری کند!


● اطلاع رسانی ضعیف هنرجو را از هنر فراری می دهد
وی در ادامه افزود: به رغم این که در ایران برای موسیقی جشنواره برپا می شود و در دوره ها و در سطوح مختلف هنرجویان و اساتید کارها و آثار خود را ارائه می دهند، اما در هیچ کدام از این گروه ها سابقه افراد و هنرمندان به مردم و علاقمندان به موسیقی معرفی نمی شود. این هنرجو معتقد است: امروز در برخی از کلاس های موسیقی بسیاری از دختران جوان با مشکل مواجه می شوند و علت این مسئله عدم اطلاع رسانی صحیح در باب کلاس های موسیقی است و گاه دختران و بانوان جوان در کلاس هایی شرکت می کنند که تنها به هدر رفتن وقت و هزینه منجر می شود و یا به قدری استاد در آموزش کم فروشی می کند و یا نوع برخوردش به نحوی زننده است که هنرجو از کلاس فراری می شود. مختارپور تصریح کرد: امروز خانواده ها نسبت به سال های گذشته راحت تر می پذیرند که فرزندانشان برای حضور در کلاس های موسیقی داوطلب شوند و یا به فعالیت در گروه های موسیقی بپردازند اما منوط به داشتن آگاهی از محیط کلاس، اساتید و خروجی کارگاه ها.


● با آلات موسیقی مثل طاعون برخورد می کنند!
بسیاری معتقدند ساخت فیلم ها و سریال هایی که در آن ها به راحتی هنرمندان و فعالان موسیقی به تصویر کشیده می شوند، خود می تواند از عوامل ترغیب افراد جامعه برای یادگیری آن باشد. مختارپور با اشاره به مشکلاتی که هنوز در برخی از بخش های اداری وجود دارد می گوید: هنوز در برخی از ادارات و یا اماکن تردد با آلات موسیقی با مشکل مواجه است، بنابراین شاید بتوان اهمیت بیش از حد به آلات موسیقی و زیر ذره بین قرار دادن آن ها را یکی از عواملی دانست که موجب شده است این عرصه با مشکلات اجتماعی جدی مواجه شود. این هنرجو گفت: وقتی قرار است یک وسیله موسیقی غیرعادی باشد، برخی از آن برای متفاوت بودن و روشنفکر جلوه دادن خودشان استفاده می کنند و برخی با آن مثل طاعون برخورد کرده و از آن فاصله می گیرند; این مسئله جوانان را در مسیرهای نامناسبی خط دهی می کند.


● کلاسیک اروپایی را نمی توان ایرانی کرد!
یکی از هنرجویان موسیقی کلاسیک اروپایی درباره موسیقی و حضور بانوان در این عرصه می گوید: موسیقی کلاسیک با مشکلات بسیاری مواجه است که خود استرس این هنر را برای هنرجویان افزایش می دهد. از سوی دیگر علاقمندان به این نوع موسیقی با مشورت خانواده از آن استقبال می کنند و البته با دیدن نتیجه کار، خانواده های بسیاری تشویق می شوند تا فرزندانشان آموزش ببینند.


● افراط و تفریط در موسیقی
برخلاف این که موسیقی در ایران یک ریشه بسیار بسیار کهن دارد و نوشته ها و تصاویری که از تاریخ نویسان و گذشتگان بر جای مانده است و ما می توانیم با معرفی بزرگان موسیقی ایران، آنها را نماد و سمبل موسیقی ایرانی قرار دهیم، اما آنچنان که باید این امر را پیگیری نکرده ایم. با وجود چنین پیشینه ای هنوز این هنر جایگاه خود را در بین ایرانیان بازنکرده است و دلیل آن نیز شاید برخی مسائل اجتماعی باشد و برخی نگاه هایی که با قرار دادن خطوط در اطراف آن، موسیقی را محدود جلوه می دهد. مسائلی که امروز در جامعه وجود دارد باعث شده است فرهنگ عامه مردم، موسیقی بیگانه را از موسیقی داخلی و سنتی خودمان غنی تر ارزیابی کند و آن را بیشتر بپسندد; به نوعی مردم دچار افراط و تفریط هستند، یا به قدری مخالف موسیقی اند که حتی موسیقی سنتی و اصیل را نیز برنمی تابند و یا آن قدر در موسیقی پیش رفته اند که به از خودبیگانگی رسیده اند و جز موسیقی اروپایی هیچ سبکی را نمی پذیرند. برخی از محیط های نامناسب آموزش موسیقی -به ویژه برای زنان و دختران جوان- باعث شده تا دیدگاه اکثر خانواده ها نسبت به موسیقی به دلیل تعاریف نسنجیده ای که برخی از هنرمندان از هنر و به ویژه موسیقی ارائه کرده اند چندان خوشایند نیست به همین علت برخی خانواده ها راغب نیستند که فرزندانشان برای آموزش موسیقی به کلاس بروند و در صورتی که جوانی به این هنر علاقمند باشد، بعضا با محدودیت هایی مواجه می شود.


● استقبال بیشتر خانم ها از آموزش موسیقی
با وجود این که خانواده ها نسبت به سال های گذشته به هنر و موسیقی بیشتر روی آورده اند اما از سوی دیگر افراد ناصالح و ناآگاه که نام استاد را نیز بر خود گذاشته اند و گاه تنها با دو سال کار کردن بر روی یکی از ابزار موسیقی -مثل گیتار- کلاس های آموزش موسیقی راه اندازی کرده اند و با پذیرش هنرجو موجب شده اند که چنین محیط هایی در سطح شهر برای یادگیری جوانان به وجود آید.


● گره هنر "موسیقی" کجاست؟
با توجه به آنچه که اساتید و هنرمندان و کارشناسان موسیقی درباره موسیقی امروز ایرانی می گویند، باید گفت، موسیقی در ایران دچار نوعی افراط و تفریط شده است که در برخی موارد همین افراط و تفریط خطوط و مرزها را برای آموزش و کار بانوان در عرصه موسیقی تحت الشعاع قرار می دهد و حتی آنان را دچار مشکلاتی می کند که از سوی خانوده ها به تمام مراکز آموزشی تعمیم داده می شود. از سوی دیگر هنوز هیچ تبلیغ و اطلاع رسانی مناسبی در ایران برای آموزش هنرجویان صورت نمی گیرد و خانواده ها و جوانان در اغلب موارد برای ورود به عرصه آموزش موسیقی مسیرهای کمی را در کاوش و تحقیق خود می یابند حال آنکه در بسیاری موارد این تب آموختن موسیقی در میان جوانان و همچنین وجود سودجویان در این عرصه باعث به انحراف کشیدن جوانان خالصی می شود که تنها می خواهند یاد بگیرند و طبق علایق خود حرکت کنند. و شاید هنوز گره هنر موسیقی در کشور باز نشده است.