دکتر فریبرز درتاج درباره نحوه مقابله با کرونا از طریق شبیه‌سازی ذهنی توضیحاتی ارائه داد و اظهارکرد: پژوهش‌های حوزه روانشناسی تربیتی روی انسان‌ها و حیوانات نشان داده که هم انسان‌ها و هم حیوانات تقویت کننده‌های کوچک فوری را به تقویت کننده‌های بزرگ و دیرآیند ترجیح می‌دهند. بر همین اساس میتوان تبیین کرد که سیگار کشیدن، استفاده از مواد مخدر و مشروبات الکلی و خوردن فست‌فودها، تقویت‌کننده‌های کوچک، کم اهمیت و فوری هستند اما داشتن سلامتی در آینده تقویت‌کننده‌ای بزرگ محسوب می‌شود که در طولانی مدت به دست می‌آید. وی افزود: برای دانش‌آموزان و دانشجویان دیدن فیلم یا تماشای سریال، یا رفتن به میهمانی دوستانه تقویتی کوچک و لذت فوری ایجاد می‌کند که افراد آن را به داشتن نمرات خوب در پایان سال تحصیلی ترجیح می‌دهند. در واقع باید گفت اغلب مردم لذت‌های آنی را به لذت‌های درازمدت ترجیح می‌دهند. هرچند این تقویت کننده‌ها و لذت‌ها با گذشت زمان ارزش خود را از دست می‌دهند. معاون پژوهشی سازمان نظام روانشناسی و مشاوره کشور در ادامه با اشاره به روز طبیعت توضیح داد: بر اساس سنت‌های فرهنگی در طول تاریخ، طرحواره‌ای با پشتوانه فرهنگی در مردم شکل گرفته است. به این شکل که ایام تعطیلات عید نوروز به دید و بازدید اقوام، مسافرت بروند و روز سیزده بدر را در طبیعت بگذرانند؛ طرحواره‌ای که در دراز مدت شکل گرفته و به راحتی قابل حذف شدن نیست اما در این موقعیت خطرناک فعلی می‌تواند به فاجعه تبدیل شود. درتاج در ادامه به ارائه تکنیک‌های شبیه‌سازی ذهنی، پرداخت تا از این طریق افراد، آینده را در ذهن خود مجسم کرده و بتوانند کنترل بیشتری بر روی رفتار و همچنین مقابله روانشناختی مناسبی برای مواجه با رفتارهای شکل گرفته اشتباه خود ایجاد کنند. به گفته رئیس انجمن روانشناسی تربیتی ایران، شبیه‌سازی ذهنی از طریق اطلاعاتی، در اختیار نظام شناختی و مغز قرار می‌گیرد و از طریق نزدیک‌نمایی هدف در ذهن باعث تغییرات سریع رفتاری در افراد می‌شود، به طوری که باعث می‌شود فرد کنترل رفتاری شدیدتری را در خود ایجاد کرده و نظام رفتاری جدیدی برای خود ایجاد کند. درتاج در ادامه گفت: معمولاً از تکنیک‌های شبیه‌سازی ذهنی در سه روز تا یک هفته بسته به هدف‌های مختلف، استفاده می‌شود و در هر شبانه‌روز افراد 2 بار به مدت ۵ دقیقه با چشم بسته چک لیست‌هایی که در اختیارشان قرار می‌گیرد را مجسم و در ذهنشان تکرار می‌کنند. رئیس انجمن روانشناسی تربیتی ایران در ادامه درباره نحوه استفاده از تکنیک‌های شبیه‌سازی ذهنی برای مواجهه و مقابله با ویروس کرونا توضیح داد: در مرحله اول با چشمان بسته تجسم کنید که دوستان صمیمی یا اقوام به مهمانی و عید دیدنی دوره‌ای ایام نوروز دعوت شده‌اند، اما شما برای جلوگیری از شیوع بیماری در این میهمانی شرکت نمی‌کنید و به خانه‌نشینی ادامه می‌دهید. در مرحله دوم تجسم کنید در حالی که چشمانتان بسته است، فامیل و دوستان صمیمی به شما پیشنهاد رفتن در روز سیزده بدر به طبیعت را داده‌اند اما شما برای جلوگیری از شیوع بیماری به آنها پاسخ منفی می‌دهید و همچنان در خانه می‌مانید. وی ادامه داد: در مرحله سوم تجسم کنید در حالی که چشمان شما بسته است، امکان دارد در اثر رفتن به مهمانی یا مسافرت و یا گردش در طبیعت، شما یا یکی از اعضای خانواده به بیماری کرونا مبتلا شده‌اید و اکنون درگیر بیمارستان و درد و رنج ناشی از آن هستید. در مرحله چهارم با چشمان بسته تصور کنید، اگر در خانه نمانیم و باعث انتقال بیماری به یکی از اعضای خانواده و دوستان شویم که منجر به مرگشان شده است تا آخر عمر احساس گناه و پشیمانی می‌کنیم. درتاج در پایان گفت: در مرحله پنجم با چشم بسته تصور کنید به دلیل مشارکت، همکاری و رعایت دستورالعمل‌ها توسط شما، تعداد کمتری از مردم در شهر شما به بیماری کرونا مبتلا شده‌اند و امکان اینکه زودتر از خانه خارج شوند، وجود دارد. در مرحله آخر با چشمان بسته تجسم کنید که مانند سایر بیماری‌های اپیدمیولوژیک این بیماری پایان یافته است و شما و خانواده‌تان از «خانه‌نشینی» خارج شده‌اید و در سلامت به زندگی خود ادامه می‌دهید. مرجع : خبرگزاری ایسنا
مهدی امیدیان دهکردی، با تأکید بر اینکه مسؤولان اجرایی، تصمیم‌گیر و تیم‌های روانشناسی و روانپزشکی باید خود را برای مقابله با آسیب‌های روانشناختی و اجتماعی در شرایط فعلی و پساکرونایی آماده کنند، گفت: با توجه به تحقیقات انجام شده در شهرهای درگیر با ویروس کرونا در کشور چین و اوج‌گیری آمار طلاق، خشونت خانگی علیه زنان و کودکان، زنگ خطر دیگری به صدا درآمده است. دبیر اجرایی پویش ملی روانشناختی مقابله با بحران کرونا تشریح کرد: با توجه به وجود خصیصه ذاتی جمع‌گرایی در مردمان مشرق زمین و به تبع آن ساختار فرهنگی جامعه ایرانی، در نتیجه همه‌گیر شدن بیماری کرونا، بسیاری از زوج‌ها و فرزندان برای بیش از یک ماه به ناچار در خانه با هم زندگی می‌کنند که ممکن است تبعاتی داشته باشد. باید با آماده‌سازی زیرساخت‌ها و امکانات لازم از جمله ارائه خدمات روانشناختی رایگان و ارزان‌قیمت از غافلگیر شدن در برابر اپیدمی دوم بپرهیزیم. راهکارهایی برای کنترل خشم و پیشگیری از جدی شدن اختلافات زوجین امیدیان دهکردی به بیان نکاتی در خصوص کنترل خشم زوجین پرداخت و خاطرنشان کرد: وقتی که خسته، گرسنه یا عصبانی هستید زمان مناسبی برای گفت‌وگو و حل مشکل نیست، همچنین در حضور فرزندانتان از بحث کردن اجتناب کنید. رئیس انجمن روانشناسی اجتماعی استان توضیح داد: گاهی اوقات زوجین هنگام اختلاف و مشکل به‌جای بیان ناراحتی و خشم خود، آن احساس را به نمایش می‌گذارند، مثلا اخم می‌کنند، حرف نمی‌زنند، داد و فریاد می‌کنند و... نکته مهم این است که اگر ناراحتی خود را به زبان نیاورید، همسرتان متوجه نمی‌شود که شما چه احساسی دارید. به جای نمایش احساسات با رفتارهای ناسنجیده با کلمات مناسب احساس خود را بیان کنید چون با بیان احساسات خود، زمینه مناسبی را برای حل مشکلی که چنین احساساتی را در شما به وجود آورده است، فراهم می‌کنید. وی با بیان اینکه از تحقیر، توهین، تهدید، سرزنش و پرخاشگری بپرهیزید، افزود: اگر صدایتان بلندتر شده یا تند و با پرخاشگری صحبت می‌کنید کمی مکث کنید تا آرام شوید و سپس به صحبت‌هایتان ادامه دهید. در بگومگوهای زن و شوهری نبش قبر نکنید مدیر کلینیک روانشناختی یاوران سلامت خانواده دادگستری چهارمحال و بختیاری اظهار داشت: آنچه که در شرایط معمول مانع از حل اختلاف می‌شود آن است که معمولا پس از بروز یک اختلاف، زوجین مشکلات قبلی و قدیمی را هم به میان می‌آورند، این موقعیت تنها باعث پیچیده‌تر شدن مشکلات می‌شود، طوری که دیگر هیچ راهی برای حل مشکل اصلی باقی نمی‌ماند، سعی کنید هر دفعه درباره یک موضوع بحث کنید و تنها روی آن موضوع تمرکز کنید. امیدیان توصیه کرد: دقت کنید هر دو چه می‌خواهید، هر دو نیاز‌ها و خواسته‌هایتان را بیان کنید، سعی کنید نظراتتان را به همسرتان تحمیل نکنید، مشکل را از زاویه دید همسرتان نیز ببینید و خواسته‌ها و نگرانی‌هایش را درباره مشکل موجود درک کنید. قصور خود را در بروز اختلافات بپذیرید وی با اشاره به اینکه بسیاری از زوجین در هنگام بحث کردن، سعی می‌کنند ثابت کنند که مقصر نیستند و حق با آنان است و علت مشکلات ایجاد شده همسرشان است، گفت: دقت کنید هیچ مشکلی با متهم شناختن همسرتان حل نخواهد شد و تنها با این عمل او را در موضع دفاع قرار می‌دهید و اختلافتان پیچیده‌تر می‌شود؛ صادقانه سهم خود را در ایجاد و تداوم مشکل بررسی کنید و درباره آن با همسرتان صحبت کنید، این رفتار شما باعث می‌شود او نیز اشتباه‌های خود را در ایجاد مشکل راحت‌تر بیان کند. رئیس انجمن روانشناسی اجتماعی استان خاطرنشان کرد: به همسرتان نگویید او چه کار می‌تواند بکند، در عوض به او بگویید که چه کاری از دست خودتان ساخته است، صحبت درباره این موضوع باعث می‌شود که هر دوی شما بیاموزید در زمان بروز مشکل چگونه با یکدیگر برخورد کنید و به نتیجه دلخواه دست یابید. حذف رسانه‌های نامعتبر در رژیم رسانه‌ای امیدیان با بیان اینکه ما باید برای مصرف محتوای رسانه‌ای‌مان قوانینی را وضع کنیم، توضیح داد: به زبان دیگر ما باید خودمان را در یک محیط سالم رسانه‌ای قرنطینه کنیم، یعنی اگر در یکی از منابع خبری ما مانند شبکه‌های تلویزیونی،کانال‌های تلگرامی، پیج‌های اینستاگرام و یا هر منبع رسانه‌ای دیگر متوجه یک شایعه و یا خبر نادرست شدیم آن رسانه را از بسته مصرف خود حذف کنیم. ما فرصت و توان پیگیری همه کانال‌ها و رسانه‌ها را نداریم و همانطور که باید منابع دارویی و تقویتی خود را از بهترین مواد انتخاب کنیم پس شنیدن یک ساعت اخبار در روز و مرور کردن اخبار از کانال‌های معتبر کفایت می‌کند، در زمینه بحران کرونا بهترین منابع سازمان بهداشت جهانی (who)، خبرگزاری‌های رسمی، سایت‌های دانشگاه‌ها و وزارت بهداشت است. تقویت روح را هم جدی بگیریم/ زنجیره انتشار شایعات را قطع کنیم دبیر اجرایی پویش ملی روانشناختی مقابله با بحران کرونا، سیستم دفاعی بدن و همینطور سیستم دفاعی ذهن را در شرایط بحران بسیار مهم دانست و افزود: ما با خواندن کتاب و دیدن فیلم‌های خوب و شنیدن موسیقی‌های آرامش‌بخش، مانند انواع میوه‌ها و مولتی ویتامین‌ها برای جسم، ذهن خود را نیز تقویت می‌کنیم. امیدیان تصریح کرد: هر بار که یک مطلب نامعتبر و یا چیزی که به صحت آن شک دارید را برای کسی ارسال می‌کنید دقیقاً شبیه یک بیمار کرونایی هستید که به صورت یک نفر سرفه یا عطسه می‌کند؛ پس لطفاً فاصله بهداشتی را رعایت کنید و زنجیره انتشار یک شایعه را قطع کنید. اهمیت محافظت از روحیه کودکان در بحران کرونا وی با بیان اینکه کودکان زیادی، به خاطر دست‌پاچگی و استرس زیاد والدین در زلزله کرمانشاه، هنوز هم درگیر پس لرزه‌های آن هستند، تشریح کرد: اختلالات رفتاری، هیجانی و روانی همچون شب‌ادراری و کابوس‌های شبانه و ترس از تنها ماندن، اضطراب مرگ و از دست دادن والدین، لکنت زبان و رفتارهای وسواسی از جمله این پس‌لرزه‌هاست. مدیر کلینیک روانشناختی یاوران سلامت خانواده دادگستری چهارمحال و بختیاری تاکید کرد: نباید پیش کودک از تعداد کشته‌ها و مبتلایان، از خطرناک بودن ویروس، از فقدان ماسک و ... حرف بزنیم یا در حضور کودک پشت تلفن با دوستان در این زمینه صحبت کنیم؛ فقط لازم است شیوه صحیح شستن دست را به کودک آموزش بدهیم و بگوئیم این نوعی سرماخوردگی است اما چون ممکن است از کسی به ما منتقل شود بهتر است به مهدکودک یا مدرسه نرویم. مرجع : خبرگزاری فارس
مقدمه آیا تاکنون این سئوال به ذهن شما آمده است که شــــرایط روانی فرزندتان عادیست یا تحت تاثیر تلاطمات ویروس کرونا قرار گرفته است؟ بلاهای طبیعی مثل کرونا مانند یک کوه یخ است که بخش اعظم آسیب های آن در زیر آب بوده و دیده نمی شود. تبعات و مشکلات اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و روانی حادثه کرونا در دراز مدت خود را نشان داده و بخش اصلی این کوه یخ را تشکیل می دهند. در این شرایط تاثیرات روانی کرونا برکودکان و نوجوانان ممکن است مورد غفلت قرار گیرد و تا مدت ها باقی بماند.در این مختصر به بررسی سلامت روانی کودکان و نوجوانان در شرایط پر از فشارروانی حاصل از کرونا می پردازیم. اثرات سهل انگاری در رسیدگی به کودکان دوران کودکی از مهمترین مراحل زندگی است که در آن شخصیت فرد پایه ریزی شده و شکل می گیرد. بسیاری از اختلالات روانی دوران بزرگسالی ناشی از دوران کودکی و عدم توجه کافی به دوران حساس کودکی و عدم هدایت صحیح در روند رشد و تکامل است. برای آن که کودک به گونه ای طبیعی مراحل رشد و نمو را بگذراند و دارای شخصیتی سالم و باثبات در بزرگسالی داشته باشد ، وجود یک محیط سالم و دور از فشار روانی ضروری است. در گستره عوامل رشدی که محیط خانواده، مدرسه و اجتماع هریک دارای نقش اهمیت خود می باشند، هر قدر سن کودک کمتر باشد اهمیت نقش خانواده و چگونگی برخورد والدین و مربیان با عوامل فشار روانی مثل ویروس کرونا بیشتر است. بنابراین شناسایی سریع و به موقع مشکلات رفتاری کودکان، امکان درمان سریعتر آنان را مهیا می سازد. از سوی دیگر هر قدر سن کودکان کمتر باشد، دشواری تشخیص آسیب های روانی در آنها بیشتر است. آسیب های روانی در برزرگسالان با علایم مرضی به نسبت مشخص و قابل بیان کلامی توسط آنها بروز داده می شود. در حالی که علایم اختلالات روانی کودکان پیچیدگی و تنوع بیشتری داشته، در بسیاری از موارد به صورت علایم جسمانی وناسازگاری های رفتاری بروز داده می شود. همچنین اختلال های روانی کودکان نهفته تر بوده، ممکن است آنها رفتارهای ناسازگارانه خود را از والدین که دوستشان دارند، مخفی نگه دارند. کودکان هر چند خردسال باشند، احساس می کنند شرایط عادی نیست: مهد کودک نمی روند، مثل همیشه به مهمانی های خانوادگی نمی روند، نمی توانند براحتی با سایر همسالان بازی کنند، نمی توانند به حیاط منزل رفته با کودکان دیگر همبازی شوند و مواردی مثل اینها. آنها به تدریج با شنیدن اخبار و فیلم های خبری متوجه دشواری شرایط، میزان تلفات مربوط به کرونا و خطرات آن می شوند. هر قدر سن کودک کمتر باشد، شناخت شرایط و دوری کودک از فشار های روانی بیشتر باید مورد نظر و دقت قرار گیرد. برای کودکان بزرگتر، می توان مسایل و خطر کرونا را توضیح بیشتری داد. حتا در مورد کودکان کم سال تر-حدودی زیر 5 سال- می توان ساختار و عملکرد ویروس ، مشکلات مربوط به آن و محافظت از خود در قبال آلودگی های مربوط به ویروس را با اصطلاحاتی که در حد فهم کودک باشد و او را دچار ترس نکند، به او بیان کرد. چنانچه کودکان، به ویژه کودکان کم سن شامل پیش دبستان و آغاز دبستان، به نحو مناسب وتوجیه شده ای در جریان مسایل مربوط به کرونا قرار نگیرد، ممکن است دچار حالات منفی مثل موارد ذیل گردد: احساس غمگینی ، مشکلات خواب ، شکایت های بدنی، مشکلات تحصیلی، برگشت به مراحل اولیه رشد، اضطراب و ترس از دست دادن والدین یا نزدیکان. افراط و تفریط والدین در محافظت و مراقبت از کودک و خانواده ممکن است والدین دچار عدم تعادل شوند و دو حالت فوق باشند: 1- والدینی که از ویروس کرونا ترس زیاد و مراقبت زیادی در قبال آن دارند. این والدین فرزندان شان را می ترسانند و کودکان را خیلی محدود می کنند. بزرگسالانی که دچار اختلال وسواس، خودبیمارانگاری، اضطراب، یا برخی بیماری های دیگر روانی هستند، بیشتر این رویه را دارند. این دسته از والدین باید در نظر داشته باشند بیماری ی امشگب روانی آنها در قضاوتشان در باره مسایل مربوط به پیشگیری از بیماری کرونا، مراقبت از خود، خانواده و فرزندان تداخل کرده واین افراد سختی و فشار زیادی به خود و افراد خانواده وارد می سازند. این دسته از والدین باید در نظر داشته باشند، کودکان هر قدر سن کمتری داشته باشند، بیشتر در برابر فشار های روانی مربوط به کرونا آسیب پذیرتر هستند. بسیار مهم است که اطلاعات مربوط به کرونا در حدی به کودکان ارایه شود که کودکان دچار اضظراب و احساسات منفی نشوند. 2- والدینی که بیش از حد سهل گیر و راحت هستند ممکن است افراد خانواده و کودکان را در قبال ویروس کرونا مخافظت نکرده و آنها آلوده به ویروس کرونا شوند. برخی والدین که دچار افسردگی هستند و در برخی اختلالات شخصیت این حالت دیده می شود. این دسته از والدین باید نکته ضعف خود را بدانند و در نظر بگیرند برای جلوگیری از آلودگی به ویروس ، اندکی نگرانی وآموزش به کودکان ضروری است. اهمیت رسیدگی به هنگام به واکنش های روانی رسیدگی به هنگام به واکنش های روانی افـــــراد به ویژه کودکان و نوجــــــوان در بلایا، از سوی والدین اهمیت دارد. اگر فوتی در خانواده صورت گیرد باید کودکان و نوجوانان از آن آگاه و در گیر عذاداری شوند. به همین دلیل پرداختن به واکنش های روانی بازماندگان با هدف کاهش واکنش ها و هیجان های شدید و جلوگیری از بروز عـوارضی که منجر به افت کیفیت زندگی و کاهش کارایی افــــــــراد می شود، از مهم ترین فعالیت های والدین است. چگونه با کودکان در باره ویروس کرونا صحبت کنیم؟ - با زبان ساده با او صحبت كنید و مسایل مربوط به ویروس را به او توضیح دهید. موقعیت های خطرناک برای انتقال ویروس را برای او شرخ دهید. - چک کنید چه برداشتی از حرف های شما واخبار بیماری دارد. آیا ترسیده است یا مساله را دست کم گرفته است؟ در صورت نفهمیدن موضوع توسط کودک توضیح دوباره و راحت تر بدهید. با علاقه به صحبت های کودک او گوش دهید و صحبت های او را قطع نكنید و وقت كافی بگذارید. -والدین باید روحیه وشرایط روانی خود را در سطحی مناسب نگه دارند، وگرنه اضطراب آنها به کودکان ونوجوانان منتقل شده، شرایط دشوارتری ایجاد می شود. - حتی در صورتی که خودتان ترس از ویروس و مسایل مربوط به آن اضطراب دارید، آن را پنهان کنید. در این حالت با وجود دشواری درحالت، سعی کنید به کودکان و نوجوانان آرامش دهید. - اگر از شبکه های ماهواره ای استفاده می کنید که مسایل مربوط به کرونا در ایران را به صورتی اغراق آمیز مطرح می کنند، زمانی که کودکان ونوجوانان حضور دارند، این برنامه های ماهواره ای را تماشا نکنید. - اطلاعات مربوط به مبتلا شدن دوستان و بستگان یا مرگ آنها را حساب شده و تدریجی به آنها بدهــید . به طور مصلحتی حقيقت را از کودکان و نوجوانانی که بازماندگان بیمار هستند ، پنهان نکنید و به آنان دروغ نگوييد . بنابـــراين واقعيت را به تدريج و حتي الامکان در حضور جمع وحمایت بستگان با آنان در ميان بگذاريد. - از اعتقادات دینی و مذهبی برای افراد برای آرامش بخشیدن به کودکان كمك بگیرید. تلاوت قرآن می تواند به والدین وفرزندان آرامش لازم را بدهد. - در صورت وقوع اختلاف و درگیری با همسر، از بحث و جدل نزد فرزندان خودداری كنید. - در صورت ظهور علایم منفی در کودکان حتماً از تیم متخصص حمایت های روانی ، شامل روان پزشك، روان شناس و مددكار كمك بگیرید. - از نظر فیزیکی کودک را بیشتر بغل کرده، او را مورد نوازش و ماساژ قرار دهید. - امكانات بازی و ســـــــــــرگـــــــــــرمی برای كودك فراهم كنید و سعی كنید او را شاد نگه دارید. - کودکان را با بازی و تشویق به تحرک و فعالیت های ورزشی خانگی مشغول کنید. در پایان این که امید به سلامت و آمدن روزهای عادی را در خود و کودکان ونوجوانان ایجاد کنیم. پایان هر زمستانی بهار و پایان هر جنگی صلح است و کرونا به زودی مهار و ریشه کن می شود. نویسنده: دکتر علیرضا ملازاده عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی مشاور کودک و نوجوان
سحرخیزی راهکار پیشگیری از افسردگی بیماری افسردگی یکی از رایج ترین اختلالاتی است که درصد قابل توجهی از اشخاص را بخود دچار ساخته است. از علایم افسردگی میتوان به تحریک پذیری اشاره نمود که در بعضی موارد امکان دارد به پیدایش رفتارهای خشونت آمیز و پرخاشگری منجر شود، ضمن این که اشخاص افسرده در زمان گفت و گو با مشاوران، به عدم خشنودی از زندگی، نومیدی، بی انگیزگی و عدم لذت از زندگی اشاره می کنند. معمولاً اشخاص از نظر الگوی خواب به دو گروه تقسیم می شوند؛ گروه نخست افرادی هستند که صبح های زود از خواب بیدار میشوند و شب ها هم زود می خوابند و گروه دوم افرادی هستند صبح ها تا دیر وقت می خوابند و شب ها هم تا دیر وقت بیدار می مانند. ارتباط نسبی بین عادت های زمانی خواب و ریسک افسردگی وجود دارد. پژوهشگران متوجه شدند اشخاص سحرخیز در مقایسه با اشخاص عادی ۱۲ تا ۲۷ درصد کم تر در معرض ابتلا به افسردگی قرار دارند. همچنين افرادی که صبح ها دیر از خواب بیدار میشوند در مقایسه با اشخاص عادی، ۶ درصد بیشتر در معرض ریسک ابتلا به بیماری افسردگی قرار دارند. سحر خیزی راه جلوگیری از افسردگی زنان میان سال و سالمندی که شب زود خوابیده و صبح ها هم زود بیدار میشوند کم تر در معرض ابتلا به افسردگی قرار دارند. قرار گرفتن در معرض نور صبحگاهی خطر ابتلا به افسردگی را احتمالا کاهش می دهد به طوریکه در رابطه با زنان، این خطر 12 تا 27 درصد کم تر است. کسانی که صبح ها تا دیر وقت می خوابند و شب ها هم تا دیر وقت بیدار می مانند، بیشتر ممکن است به بیماری افسردگی که نوعی بیماری روانی است، مبتلا شوند. نقش سحرخيزي در درمان افسردگي افرادی که اساساً رغبت به دیر بیدار شدن دارند، میتوانند با زودتر از خواب برخاستن و قرار گرفتن در معرض نور صبحگاهی، خطر ابتلای خویش را به افسردگی کاهش دهند. 75 درصد از بیماران افسرده مشکل در خواب( به صورت بیخوابی و پُرخوابی) دارند و همچنين علایم این بیماران در موقع صبح تشدید می شود. بر اساس نتیجه حاصل از دیگر مطالعات موادی مانند کورتیزول، آندروفین و آنکفالین که باعث شادمانی شده و اثر مستقیم روی بخش های گوناگون بدن من جمله عضلات اسکلتی دارند، منجر به راحتی عضلانی در طول روز می شوند. سحر خیزی مانع بیماری افسردگی ميزان ترشح این مواد در داخل بدن در ساعتهای صبحگاهی شدیداً بالا می رود ، به طوریکه مطالعه ای بین تعدادی دانشجو، نشان داده است که میانگین ميزان بیماری افسردگی در دانشجویان سحرخیز کم تر از غیرسحرخیز بوده است. سحرخیزی عامل ارامش اعصاب انسان، مانع بیماری افسردگی و کم حوصلگی است بدین ترتیب خوب است برای سحرخیزی اراده جدّي داشته باشیم و با علم به فایده های سحرخیزی سعی کنیم خود را به سحرخیزی عادت دهیم. گردآوری: بخش روانشناسی بیتوته
فاطمه خادم‌لو جامعه‌شناس درباره بروز چشم و هم چشمی بین افراد جامعه، اظهار کرد: امروزه یکی از دلایلی که افراد جامعه با شتاب هر چه بیشتر به سوی کالا‌های مادی و پیشنهاد‌های دنیای صنعتی و فناورانه می‌روند، ایجاد نیاز کاذب است. این جامعه شناس بیان کرد: متأسفانه بسیاری از ما انسان‌های امروزی، زندگی‌مان را صرف این کرده‌ایم که فقط کار کنیم تا بتوانیم فلان برند، کالا از جمله موبایل، لوازم خانگی، لباس و یا هر چیز جدیدی را که می‌بینیم، تهیه کنیم. وی افزود: شاید خیلی از آدم‌ها در جامعه امروزی، در پاسخ به شرایط دنیای شتابنده مد و ماده‌گرایی این پاسخ را می‌دهند که: "خُب، اگه هم‌رنگ جماعت نشیم عقب می‌مونیم و انگ خیلی چیز‌ها مثل: اُمّل، عقب افتاده و ... بهمون می‌زنن"؛ و شاید با همین پاسخ همچنان در چنگال دنیای سرمایه داری گرفتار می‌مانند. خادم‌لو با اشاره به اینکه به میزانی که انسان‌ها غرق در اعمال رفتارگونه شوند و از کنش آگاهانه فاصله بگیرند، دچار چالش جدی در شخصیت وجودیشان میشوند، ادامه داد: ما انسان‌ها دارای دو نما و ظاهر در بخش شخصیت‌مان هستیم که عبارتند از؛ هویت یا خود واقعی – هویت یا خود صوری. به هر اندازه که انسان از خود یا هویت واقعی‌اش فاصله بگیرد و به خود یا هویت صوری که براساس رقابت در چشم و هم‌چشمی‌ها ساخته می‌شود، نزدیک شود، حس نارضایتی، ناراحتی و عدم رضایت‌مندی از زندگی در او ایجاد می‌شود و همچنین دچار اختلال در شخصیت خواهد شد. این جامعه شناس درباره جلوگیری از چشم و هم چشمی، بیان کرد: سعی کنیم در رفتارهایمان که به صورت عادت هستند، بازاندیشی کنیم و دوباره آنها را مورد بازبینی قرار دهیم تا با تغییر آنها، آزاد شویم. وی با بیان اینکه به عنوان والدین وظایفی بر عهده ماست، ادامه داد: مسئولیت‌پذیر باشیم و فرزندانی که خداوند به عنوان ودیعه در اختیار ما گذاشته را با این شیوه تربیتی آشنا کنیم و به آنها بیاموزیم که در دنیای مادی‌گرا، با چشمانی باز و کنشگرانه زندگی خود را تنظیم کنیم. خادم‌لو تصریح کرد: اگر چنین شیوه‌ای را چه در زندگی شخصی و چه در زندگی والدینی انتخاب کنیم، می‌توانیم امیدوار باشیم که نسلی که در جامعه زندگی می‌کنند و نسلی که در آینده به بار می‌نشینند، نسلی بازاندیش هستند که حیات خود را دوباره بازآفرینی می‌کنند و میتوانند خود را از چنگال آداب، رسوم، سنت‌ها و به طور کلی عادت‌های نابهنجار رها سازند و آزادانه و از روی اراده و آگاهی، شاد و رضایت‌مندانه زندگی کنند. منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
