خبر آنلاین: یکی از ویژگی های دستوری زبان پارسی باستان این است که اسم ها نیز صرف می شده اند. همچنان که امروزه ما فعل را صرف می کنیم. به این ترتیب، اگر اسمی در نقش فاعلی / نهادی یا مفعولی یا اضافی قرار می گرفت، شناسه های مختلفی می پذیرفت. این شناسه ها در مورد اسم هایی که به u یا a یا I یا a ختم می شدند، نیز متفاوت بودند. «داریو» و «کورو» اسم هایی بودند که به u ختم می شدند. این گونه اسم ها وقتی در حالت فاعلی / نهادی قرار می گرفتند، شناسه «ش»، در حالت مفعولی شناسه «م» و در حالت اضافی شناسه «ائوش» می گرفتند. با این توضیحات، «داریوش» و «کورش» صورت های فاعلی / نهادی اسم های «داریو» و «کورو» هستند. اما از آنجا که در کتیبه های خود بیشتر در حالت نهادی و فاعلی قرار گرفته اند و یا انجام دهنده کاری بوده اند، این ضرورت با شناسه «ش» بیشتر در کتیبه های هخامنشی به کار رفته و به همین صورت به فارسی امروز رسیده است. شاید اگر «داریو» و «کورو» در کتیبه ها بیشتر در حالت مفعول به کار رفته بودند، امروزه به جای آنها صورت های «داریوم» و «کوروم» را داشتیم. امروزه آنقدر نام های کورش و داریوس برای ما جا افتاده است که با شنیدن آنها نمی توانیم تصور کنیم اصل این نام ها صورت دیگری داشته و در واقع، اگر به همان صورت به فارسی امروز می رسید، اکنون باید به جای آنها «کورو» و «داریو» را به کار می بردیم. واقعیت این است که «کورو» از صورت فارسی باستان Kurau و «داریو» از صورت فارسی باستان darayavau اسامی اصلی این دو پادشاه هخامنشی بودند. در مورد معنای نام «کورو» هنوز اشتقاق دقیقی ارایه نشده است. اما «داریو» از دو بخش تشکیل شده بود: daraya-vahu که «داریه» به معنی «نگهدارنده» و «وهو» به معنی «نیکی» است. جمعا این اسم «نگهدارنده و حافظ نیکی» معنا می دهد. منبع:خبرخونه
اسامی نامهای پسران الف آبادان : خرم و باصفا آبتين : نام پدر فريدون پادشاه پيشدادي آبدوس : نام يكي از درباريان اردوان سوم اشكاني آبستا : اوستا آتروپات : نام والي آتروپاتن(آذرآبادگان) آترين : نام پسر اوپدرم در زمان داريوش بزرگ آتش : فروغ و روشنايي آخشيج : نماد، عنصر آدُر : آذر، آتش آدُرباد : نام موبد موبدان دوران شاپور آذر بُرزين : نام موبدي بوده آذر بُرزين : نام موبدي بوده آذرآيين : نام پسر آذرساسان آذرافروز : نام پسر مهرنوش پسر اسفنديار آذرباد : نام موبد موبدان روزگار شاپور دوم آذربُد : نام پسر هومت كه نوشتن نامه دينكرد را به انجام رساند آذربود : موبدي در زمان يزدگرد آذرپَژوه : پسر آذرآيين پسر گستهم نويسنده كتاب گلستان دانش آذرپناه : نام يكي از ساتراپ آذرآبادگان آذرخش : صاعقه، برق آذرفر : در اوستا به دارنده فرآذر آذركيوان : از موبدان بزرگ شيراز در روزگار حافظ آذرمهر : نام موبدي است در زمان كواد آذرنوش : در اوستا به دوستدار فرهنگ آذين : زيور، نام فرمانده لشكر بابك خرمدين آراستي : نام عموي اشوزرتشت و پدر ميديوماه آرتميس : نام فرمانده نيروي دريايي خشايارشاه آرتين : نام هفتمين پادشاه ماد آرش : پهلوان و يكي از بهترين تيراندازان ايراني آرمان : آرزو، خواسته آرمين : آرامش، آسودگي آريا : اصيل و آزاد ، فرمانده ارتش ايران در روزگار كورش آريامن : نام فرمانده ناوگان خشايار شاه آريامنش : نام پسر داريوش آريامهر : دارنده مهر ايران آرتاباز: از نامهاي برگزيده آريوبَرزَن : دلاور و پهلوان. سردار داريوش سوم آزاد : نام بهديني كه در فروردين يشت ستوده شده آزاد منش : راد، جوانمرد، دارنده خوي آزادگي آزادمهر : از نام هاي برگزيده آژمان : بي زمان آسا : نام پدر بهمن كه در چكامه از او ياد شده آستياك : نام چهارمين و آخرين پادشاه ماد آونگ : آويخته، نگهدارنده آويز : آويختن، نگهداري آيريك : نام نياي يازدهم اشوزرتشت اَبدَه : بي آغاز اَبيش : بي رنج اپرنگ : نام پسر سام اَپروَند : دارنده بلندي و شكوه يا فرهمند اَپروَيژ : پيروزمند و شكست ناپذير . نام خسرو دوم پادشاه ساساني اَپيوه : نام پسر كيقباد نخستين پادشاه كياني اَترس : دلير، بي ترس اَرتان : راستگو. نام پسر ويشتاسب ارج : ارزنده. نام يكي از نياكان اشوزرتشت ارجاسب : اوستايي آن يعني داراي اسبان پرارزش ارجمند : با ارزش ارد : نام سيزدهمين پادشاه اشكاني اردشير : نام پادشاه هخامنشي و ساساني اردلان : از واژه ارد ايراني است اردوان : در اوستا ، پشتيبان راستي و درستي است ارژنگ : نام سالار مازندران ارشا : راست و درست ارشاسب : دارنده اسبهاي نر اَرشام : پسر عموي داريوش بزرگ اَرشان : نام نياي داريوش بزرگ ارشك : نام نخستين پادشاه اشكاني اَرشَن : نام برادر كاووس اروتَدنر : نام پسر مياني اشوزرتشت. فرمان گذار اروَند : شريف- نجيب. نام پدر لهراسب اُزيرن : گاه پسين اسپاد : دارنده سپاه نيرومند اسپنتمان : نام خانوادگي و يكي از نياكان اشوزرتشت اسپهبُد : نام پدر بزرگ خسرو انوشيروان اسفنديار : نام پسر كي گشتاسب كياني و برادر پشوتن اشا : راستي ، درستي ، راه خوشبختي اشاداد : داده پاكي و پارسايي اشتاد : راستي اشكان : نام سومين نياي پاكر اُشهن : گاه سپيده دم، آغاز روشنايي اَشوداد : نام برادر هوشنگ پيشدادي اشوفْرَوَهَر : پاكروان اشومنش : پاك منش افروغ : روشنايي و فروغ. از مفسران اوستا در زمان ساسانيان افشين : نام سردار ايراني اقاقيا : درختي با گل هاي سپيد اَگومان : بي گمان البرز : كوه بلند. نام پهلواني است الوند : توانا و تيزپا اميد : نام پدر آذرپات، از نويسندگان نامه دينكرد اميدوار : نام پسر خواستان ديلمي از سرداران مازيار اندريمان : كسي كه انديشه اش در پي شهرت و ستايش است اَنوش : بي مرگ. جاويدان انوشيروان : پاكروان، پادشاه ساساني اَهنَوَد : رهبري و فرمانداري . نخستين بخش از سروده گاتها اهورا : هستي بخش، خداوند اوتانا : نام يكي از ياران داريوش اَوَخشيا : بخشاينده اَوَرداد : از سرداران كورش بزرگ اَوَركام : نام پسر داريوش هخامنشي اورمزديار : خدايار، ياور اهورا اَُورنگ : تخت پادشاهي . نام فرستاده پادشاه كشمير به يمن اُوژن : زننده و شكست دهنده دشمن اوس : در اوستا به چم دارنده چشمه ها اوستا : دانش، كتاب ديني اوستانَه : نام سردار سغد در زمان هخامنشي اوشَه : بامداد و سپيده در اوشهين گاه اوشيدر : پروراننده قانون مقدس ايدون : اينچنين، اينگونه ايران پناه : از نام هاي برگزيده ايرانپور : از نام هاي برگزيده ايرانشاه : نام يكي از بزرگان ايران ايرانمهر : روشنايي ايران ايرج : ياري دهنده آريايي ها ايزد : ستايش و ستودن ايزديار : ياور ستودني ايسَدواستَر : خواستار كشتزار و آبادكننده. بزرگترين پسر اشوزرتشت
لیست نامهای ایرانی - پارسی - زرتشتی - شاهنامه ب بابك : نام پسر ساسان در زمان اشكانيان باتيس : نام دژبان غزه در هنگام داريوش سوم بادرام : كشاورز باربُد : نام نوازنده و رامشگر نامي زمان خسرو پرويز بامداد : نام پدر مزدك بامشاد : نام نوازنده. نامي در روزگار ساسانيان بامگاه : هنگام بامداد بايگان : نگهدارنده بخت آفرين : نام پدر هيربد شهريار بَختيار : از فرزندان رستم در روزگار خسرو پرويز بَخشا : از نام هاي روزگار هخامنشيان بَدخشان : لعل بدره : بهره. نام يكي از سرداران خشايار شاه بَرازمان : بلند انديشه بَرديا : نام پسر كوچك كورش بُرزو : بلندبالا. نام پسر سهراب بُرزويه : نام رييس پزشكان شاهي در روزگار خسرو بَرسام : نام يكي از سرداران يزدگرد ساساني بَرَسم : شاخه هاي گياهي بَرِشنوم : پاك و تميز بَرمك : نام وزير شيروي ساساني بُزرگمهر : نام مهين دستور انوشيروان دادگر بَگاداد : نام يكي از سرداران ايراني روزگار هخامنشي بَگاش : نام يكي از سرداران هخامنشي بلاش : نام نوزدهمين پادشاه ساساني بُندار : دارنده اصل و بنياد بُنشاد : شاد بنياد بَهاوند : در اوستا به چم وهوونت دارنده نيكي بِهراد : نيكي بخش بهرام : فتح و پيروزي است. نام پهلواني در شاهنامه بَهرامشاه : نام يكي از دانشمندان و عارفان زرتشتي بِهروز : روزگار نيك و خوش بِهزاد : نام يكي از پهلوانان ايران پسر پيل زور بِهمرد : از نام هاي برگزيده بهمن : نيك منش. نام پسر اسفنديار بهنام : نيك نام بوبار : دارنده زمين. نام كشاورزي در زمان خشايار بوجه : رهايي يافته. نام يكي از بزرگان هخامنشي بوخشا : رستگار بيژن : نام پسر گيو پ پارسا : پرهيزكار پاساك : نام برادر زاده داريوش بزرگ پاكدين : دين درست، دين پاك پاكروان : پاك باطن، نيك نفس پاكزاد : پاك نژاد، نجيب پاكمهر : از نام هاي برگزيده پاليز : كشتزار پَتَه ماني : دادگستر پدرام : نام نبيره سام. درود، شادباش پرچم : درفش پَرنگ : نام پسر سام پرهام : از نام هاي برگزيده پرويز : شكست ناپذير و پيروزمند. كنيه خسرو دوم ساساني پَريبُرز : بلند بالا، نام پسر كيكاووس پژدو : نام نياي اشوزرتشت، بهرام پژدو از چكامه سرايان نامي زرتشتي پژمان : از نام هاي برگزيده پَشَنگ : نام برادر زاده فريدون پيشدادي پشوتَن : پيشكش كننده تن يا فداكار پوروشسب : دارنده اسبان زياد پدر اشوزرتشت پوريا : نام يكي از پهلوانان ايران پولاد : نام پسر آزادمرد پسر رستم پويا : جوينده پويان : پوييدن پيروز : پادشاه ساساني پيروزگر : پيروز، كامياب پيشداد : نخستين قانون گذار، بنيانگذار عدل و دادگري پيلتَن : پهلواني بوده از فرزندان رستم زال پيمان : مهر، عهد ت تاژ : برادر هوشنگ پيشدادي تخشا : كوشنده تَسو : واحد زمان تكاپو : جستجو تَنسِر : نام موبد موبدان روزگار اردشير بابكان تَهماسب : از بزرگان ملك داراپادشاه ايران تَهمتَن : بزرگ پيكر تهمورس : دلير و پهلوان. نام دومين پادشاه پيشدادي توانا : نيرومند، زورمند تور : نام پسر شاه فريدون تورج : دلير و پهلوان توس : نام پسر نوذر يكي از پهلوانان نامي ايران تيرداد : بخشنده تير. نام دومين پادشاه اشكانيان تيس : نام درختي است تيگران : نام يكي از سرداران خشايار شاه
لیست نامهای ایرانی - پارسی - زرتشتی - شاهنامه ج جانپرور : نشاط انگيز جانان : دليرو زيبا جاويد : نام پدر اردشير يكي از بهدينان خراسان جم : مخفف جمشيد جمشيد : از پادشاهان پيشدادي جهانگير : نام پسر رستم زال پهلوان نامي ايران چ چالش : با ناز و غرور چاليك : از بازيهاي كودكان چليپا : گردونه مهر چوگان : ابزار بازي قديمي چينوَد : چگونه زيستن خ خدابخش : از نام هاي برگزيده خداداد : از نام هاي برگزيده خدايار : از نام هاي برگزيده خديو : بلند جايگاه، سرور خردمند : نام يكي از پيروان دستور آذركيوان خرم : شادمان، خوش خسرو : نيك آواز. نام پادشاه ساساني خشاشه : از سرداران ايراني در دورة پادشاهي شاه گشتاسب خشاشه : از سرداران ايراني در دوره پادشاهي شاه گشتاسب خشايار : شاه دلير و مردمنش خشنود : شاد، شادمان، خوشحال خورسند : راضي خوشمنش : نيك نهاد خوشنام : درستكار، نيكنام خُونيرِث : نام يكي از هفت كشور زمين د داتَه : دادگري، قانون دادار : دادگر، عادل دادبان : نگهبان قانون دادبه : قانون خوب دادبه : قانون خوب.پسر دادگشنسب كه نامه تنسر را به تازي برگردانده دادپويه : از شاگردان موبد كيخسرو پور آذركيوان دادجو : جوينده عدل و داد دادخواه : خواستار عدل و داد دادرس : دادرسنده دادفر : از نام هاي برگزيده دادمهر : از نام هاي برگزيده دادنام : از نام هاي برگزيده دادوَر : دادگر، عادل دارا : دارنده، نام نهمين پادشاه كياني داراب : نام پسر بهمن، هشتمين پادشاه كياني داريوش : نام سومين شاهنشاه هخامنشي داژو : سوخته، داغ دانا : هوشيار، آگاه داور : نام موبدي است دَريز : نام داماد داريوش بزرگ دَسَم : فرمانده ده تن سرباز دلاور : دلير، قهرمان دماوند : نام سرداري درزمان ساسانيان دهناد : از نام هاي برگزيده دينشاه : ياور و سرور دين دينيار : ياري دهنده دين ديهيم : كلاه پادشاهي ر راتين : بخشنده. يكي از سرداران اردشير دوم راد : بخشنده رادمان : سخاوتمند . نام سپهدار خسرو پرويز رادمهر : مهربخش. نام سردار داريوش سوم رادين : بخشندگي رازقي : گل سپيد، گونهاي انگور رامتين : نام چنگ نواز نامي خسروپرويز راميار : كسي كه ايزدرام(شادماني) ياور اوست رامين : نام يكي از فرزندان كيخسرو رپيتون : گاه نيمروزي رَتوشتَر : نام برادر بزرگتر اشوزرتشت رَتوناك : داراي بزرگي و سروري يكي از بزرگان هخامنشي رَخشان : تابان، از سرداران داريوش رَزين : واژه پهلوي به چم زورمند رَسام : نام پيكار نگار بهرام گور رستم : بالش و روينده. پسر زال پهلوان نامي ايران رشن : نام يكي از مفسران اوستا رَشنُو : ايزد دادگري و آزمايش رشنواد : نام سپهدار هماي بهمن رَنگوشتَر : نام برادر بزرگ اشوزرتشت رها : آزاد رُهام : نام يكي از پهلوانان ايراني. پسر گودرز رهي : آزاد، رها روزبِه : نام وزير بهرام گور روشاك : نام يكي از سرداران ايراني در جنگ اسكندر روشن : تابان ، درخشان رويين تن : نام ديگر اسفنديار پسر گشتاسب كياني ريوند : ميوه ريواس
لیست نامهای ایرانی - پارسی - زرتشتی - شاهنامه ز زادان : نام پدر شهريار از زرتشتيان كازرون زال : نام پدر رستم زامياد : نگهبان زمين زروان : نام خوانسالار انوشيروان ساساني زَرير : دارنده جوشن زرين زَم : نام يكي از پسران غباد ساساني زنگه : از پهلوانان ايراني در دوره كاووس شاه كياني زَهير : نام يكي از سرداران شاه كيخسرو كياني زَواره : پهلواني ايراني. نام پسر زال و برادر رستم زوپير : يكي از همدستان داريوش بزرگ در جنگ بابل زيار : نام پدر مردآويچ زيگ : راه ستاره شناسي ژ ژاماسب : نام شوهر پورچيستا جوانترين دختر اشوزرتشت ژوپين : نام پسر كيكاووس ژيان : از نام هاي برگزيده س ساسان : نام پدر بزرگ اردشير بابكان سالار : پدر زال، پسر نريمان سام : بهديني از خاندان گرشاسب سامان : نام بزرگ زاده بلخ سَپْرَنگ : نام پسر سام سِپنتا : مقدس، ورجاوند سپند : ورجاوند و مقدس. اسفند سِپِهر : آسمان سپهرداد : داده يا آفريده آسمان سپيدار : درخت بلند و راست ستايش : خوب گفتن ستُرگ : قوي هيكل، نيرومند سرافراز : سربلند، با افتخار سُرايش : سرودن سُرخاب : نام پنجمين پادشاه باوندي سُروش : گوش دادن به صداي وجدان و فرمانبردار سزاوار : شايسته سَلم : نام يكي از سه پسران شاه فريدون پيشدادي سهراب : تابش سرخ. نام پسر زال سورن : دلير و پهلوان ، توانا سوشيانت : برگزيده ديني سيامك : نام پسر كيومرس در شاهنامه سياوخش : سياوش، پسر كيكاووس سياوش : نام پسر كيكاووس سيروس : نام كورش به پيكره ديگر سينا : يكي از نخستين پيروان اشوزرتشت ش شا بهرام : نام بهرام گور پادشاه ساساني شاپور : نام دومين شاهنشاه ساساني شاخه : بخشي از گياه و درخت شاد : نام يكي از بزرگان روزگار ساسانيان شادان : شادمان و خشنود. نام پسر برزين. از كارمندان نگارش شاهنامه شادبه : از نام هاي برگزيده شادفر : از نام هاي دوران هخامنشي شادكام : نام برادر فريدون شادمان : خوشحال شادنوش : از نام هاي برگزيده شاهرخ : از نام هاي برگزيده شاهروز : نام پسر شاه بهرام پادشاه كشمير شاهين : نام يكي از بزرگترين سرداران لشكر ايران در زمان خسرو پرويز شايان : سزاوار، شايسته شايگان : گرانمايه، لايق شباروز : همه گاه، شبانه روز شباهنگ : مرغ سحر، ستاره بامدادي شباويز : پرنده شب پرواز شتاب : چالاكي و سرعت شتابان : پرسرعت شروين : نام پسر سرخاب شكيبا : بردبار شهاب : ستاره باران شهباز : باز سفيد و بزرگ شهداد : از نام هاي برگزيده شهراد : از نام هاي برگزيده شهرام : از نام هاي برگزيده شهران : از نام هاي برگزيده شهرَوان : از نام هاي برگزيده شهروز : از نام هاي برگزيده شهريار : فرمانرواي شهر ، نام پسر خسروپرويز شهزاد : از نام هاي برگزيده شهسوار : دلاور، ماهر شهيار : از نام هاي برگزيده شيان : درختي بلند ، خون سياووشان شيدفر : از نام هاي برگزيده شيده : نام پسر افراسياب شيدوَر : از نام هاي برگزيده شيدوش : نام پسر گودرز. پهلوان نامي زمان شيردل : شجاع، دلير شيرزاد : زاده شير، بچه شير ، نامي از روزگار انوشيروان شيرمرد : از نام هاي برگزيده شيروان : از نام هاي برگزيده شيروَش : همانند شير شيشَم : از ابزار خنياگري
لیست نامهای ایرانی - پارسی - زرتشتی - شاهنامه ف فاتك : نام پدر ماني نقاش دوران ساساني فراز : بالا، بلندي فرازمان : از نام هاي برگزيده فرازمند : از نام هاي برگزيده فرامرز : نام پسر رستم زال فربُد : نگهبان و نگهدار فر فربود : راست و درست فرخ : بزرگي و شوكت. از مفسران اوستا در زمان ساساني فرداد : از نام هاي برگزيده فردين : پيشرو در دين فرزاد : از نام هاي برگزيده فرزام : از نام هاي برگزيده فرزين : از نام هاي برگزيده فرشاد : شادبخت و شادمان فرشوشتر : يكي از وزيران كي گشتاسب فرشيد : نوراني تر فرمنش : از نام هاي برگزيده فرنام : نام يكي از سرداران شاپور فرنوش : از نام هاي برگزيده فرهاد : پيشرو قانون .نام پهلواني در شاهنامه . نام چند پادشاه اشكاني فَرََهمند : از نام هاي برگزيده فَرهود : از نام هاي برگزيده فرهومند : باشكوه و بزرگ فُرود : نام پسر سياوش فْرَََوَرِتيش : نام دومين پادشاه ماد فَرَوَشي : فَرَوَهَر، نيروي اهورايي فَرَوَهَر : نيروي اهورايي درون انسان فريان : خانداني از دوستان اشو زرتشت فريبرز : نام پسر كيكاووس فريدون : از پادشاهان پيشدادي، نجات دهنده قوم آريا فوكا : نوعي درخت بيد فوگان : نوشيدني از دانه جو فولاد : از نام هاي برگزيده فيروز : نام هجدهمين پادشاه ساساني ک كاچار : سر و سامان كاردار : پسر مهر نرسي از ارتشتاران دوره ساساني كارن : از نام هاي برگزيده كاري : تلاشگر كامبوزيا : كمبوجيه كامبيز : از نام هاي برگزيده كامجو : از نام هاي برگزيده كامدين : از نام هاي برگزيده كامران : نام دانشمندي زرتشتي اهل شيراز كامكار : كامروا، كامران كاموس : نام يكي از سرداران افراسياب كامياب : كامروا، خوشبخت كاميار : كامياب ، كامروا كاوش : جستجو كردن، كاويدن كاوه : نام آهنگر نامي كه پادشاهي ذهاك را برانداخت كاووس : از نام هاي برگزيده كاويان : از نام هاي برگزيده كرتير : نام موبد موبدان روزگار شاپور يكم كركوي : از نوادگان سلم، پسر فريدون كمبوجيه : از نام هاي برگزيده كورنگ : نام پادشاه زابلستان و پدر زن جمشيد پيشدادي كوروش : بنيانگزار شاهنشاهي هخامنشي كوسان : نام رامشگري است كوشا : كوشيدن كوشان : كوشا بودن كوشيار : نام يكي از سرداران تبري كيا : بزرگ، صاحب، پادشاه كيافر : از نام هاي برگزيده كيامرد : از نام هاي برگزيده كيامنش : از نام هاي برگزيده كيان : جمع كي، پادشاه كيان پور : از نام هاي برگزيده كيانزاد : از نام هاي برگزيده كيانفر : از نام هاي برگزيده كيانمهر : از نام هاي برگزيده كيانوش : نام برادر شاه فريدون پيشدادي كيقباد : نام سردودمان و نخستين پادشاه كيانيان كيكاووس : پدر سياوش و پدر بزرگ شاه كيخسرو كياني كيهان : جهان، گيتي كيوان : نام پدر موبد سروش، از شاگردان دستور آذركيوان كيومرس : نام نخستين انسان روي زمين گ گالوس : نام پسر فارناك پادشاه كپاد و كيه و هوتيس گرامي : ارجمند، مقدم گرانمايه : پرارزش، پر ارج گرايش : گرويدن، پيروي گَرشاسب : در اوستا به چم پهلوان نامي ، همانند رستم شاهنامه گرگين : نام پهلوان نامي ايران گژدهم : از جنگجويان و سرداران كياني و پدر گردآفريد گژگين : از نام هاي برگزيده گشتاسب : نام پنجمين پادشاه كياني گشواد : نام پهلواني در شاهنامه گوارا : خوشآيند، با مزه گودرز : نام پسر گيو، از پهلوانان نامي لشكر كيكاووس گيل : گرد و پهلوان گيو : پهلوان ايراني
لیست نامهای ایرانی - پارسی - زرتشتی - شاهنامه ل لهراسب : دارنده اسب تيزرو . پدر گشتاسب م مازار : يكي از سرداران مادي كورش مازنه : مازندران در اوستا مازيار : نام پسر غارن. از اسپهبدان تبرستان ماكان : نام پسر كاكي يكي از فرمانروايان ايراني ماندگار : پايدار، ماندني مانوش : نام پسر كي پشين و پدربزرگ لهراسب ماني : نام پيكر نگار نامي در دوران شاپور ماهان : نام پسر كيخسرو پسر اردشير پسر غباد ماهر : زبر دست ماهوار : از گوشههاي موسيقي ماونداد : نام يكي از مفسران اوستا در زمان ساسانيان مزدا : داناي بزرگ، پروردگار مزدك : نام پسر بامداد در دوران ساساني مشيا : نام نخستين مرد در اوستا منوچهر : پهلوان نژاد. نام نياي سيزدهم اشوزرتشت. نام ششمين پادشاه پيشدادي منوشفر : نام پدر منوچهر شاه پيشدادي مه زاد : از نام هاي برگزيده مِهراب : نام پادشاه كابل و پدر رودابه مهران : يكي از هفت خاندان نامي دوران ساساني مهربان : نگهبان روشنايي و مهر مهربُرزين : دارنده برترين مهر. نام پسر فرهاد در دوره بهرام پنجم مهرپرور : از نام هاي برگزيده مهرپوي : از نام هاي برگزيده مهرپيكر : از نام هاي برگزيده مهرجو : از نام هاي برگزيده مهرداد : نام چوپاني كه كوروش را پرورش داد مهرزاد : زاده مهر مهرگان : جشن ملي ايران مهرمَس : مهر بزرگ يا بزرگ مهر. نام نياي ششم اردشير بابكان مهرنوش : نام يكي از چهار پسران اسفنديار مهريار : از نام هاي برگزيده مِهرين : از نام هاي برگزيده مهيار : از نام هاي برگزيده مويز : دانه خشك انگور ن نارون : نام درختي تنومند ناشا : دادگر نامجو : جوينده نام نامدار : دارنده نام نامور : از نام هاي برگزيده ناوَرز : سرباز دريايي. از نام هاي دوران هخامنشي نريمان : دلير و پهلوان. داراي انديشه بلند و مردانه نَستور : نام پسر زرير، برادر شاه گشتاسب نكيسا : نام نوازنده نامي دوران خسرو پرويز نمايان : آشكار، هويدا نوبخت : از نام هاي برگزيده دوران ساساني نوبهار : نام نويسنده دساتير نوتريكا : نام سومين برادر اشوزرتشت نوذر : يكي از سه پسران منوچهر نوش : شهد، عسل ، انگبين نوش آذر : نام پسر آذرافروز نوشي : نوشيروان نوشيروان : انوشيروان. از نام هاي برگزيده نويد : مژده شادماني نيسان : نيزار، محل روييدن ني نيك پي : خجسته ، خوش قدم نيكدل : از نام هاي برگزيده نيكروز : سعادتمند، خوشبخت نيكزاد : از نام هاي برگزيده نيكنام : نيكونام، خوشنام نيكو : خوب، زيبا، نيكو كار نيما : نام يكي از شاعران ايراني نيو : پهلوان و دلير نيوتيش : نام كوچكترين برادر اشوزرتشت و واته : ايزد آب در اوستا وخش : روشنايي يا رويش. نام چهاردهمين نياي آدرباد مهر اسپند وخش داد : آفريده روشنايي، نام يكي از سرداران هخامنشي وخشور : پيام آور ورجاوند : مقدس و نوراني . از نياكان شاه بهرام ورزم : شعله آتش، گرمي آتش ورساز : جوان آراسته و زيبا وَرَهرام : نماد پيروزي وَسپار : بخشنده وَسنه : نام كوهي در اوستا وفادار : از نام هاي برگزيده وَلخش : بلاش، پادشاه اشكاني وهامان : نام پدر سلمان فارسي وَهمنش : خوش منش، نيك منش وُهومن : ريشه اصلي بهمن امروزي ويسپرد : از بخشهاي اوستا ويشتاسب : نخستين پادشاه همزمان با اشوزرتشت
لیست نامهای ایرانی - پارسی - زرتشتی - شاهنامه ه هارپارك : نام وزير استياك آخرين پادشاه ماد هامان : يكي از درباريان خشايار شاه هامرز : نام سپهسالار خسروپرويز ساساني هامون : از نام هاي ايراني هامين : تابستان در اوستا هاون : گاه بامدادي هاوني : ايزد نگهبان بامداد هَخامنش : دوست منش. نام سردودمان هخامنشيان هَردار : نام هشتمين نياي اشوزرتشت هُرمز : نام سومين پادشاه ساساني هرمزديار : يار خدا هُزوارش : شرح و تفسير هُژبر : دلير و نامجو هَژير : خوو پسنديده، از پهلوانان دوره كياني پسر گودرز همتا : مانند، شريك همگون : همرنگ، همانند هنگام : زمان، گاه هوبَر : دربردارنده نيكي هوتَخش : سازنده خو. پيشه ور هوتن : فرماندار ساحلي در روزگار داريوش هوداد : نيك آفريد هودين : نام سومين نياي آدرباد مهر اسپنتمان هور : خورشيد هورا : مي صاف و مقدس هوشنگ : پسر سيامك پسر كيومرس، دومين پادشاه پيشدادي هوشيدر : از نام هاي برگزيده هوكَرپ : واژه اي پهلوي خوش اندام هوم : گياه مقدس هومان : از نام هاي برگزيده هومَت : انديشه نيك هومن : خوبمنش هيمه : نام داماد داريوش و از سرداران بزرگ پارسي ي يادگار : اثر و نشان كه كسي از خود باقي بگذارد يزدان داد : موبدي در سده نهم كه در كرمان ميزيسته يزدان مهر : از نام هاي برگزيده يزدان يار : از نام هاي برگزيده يزدانشاه : نام پسر انوشيروان دادگر يزدگرد : نام پادشاه ساساني يَسنا : از بخشهاي اوستا
لیست نامهای ایرانی - پارسی - زرتشتی - شاهنامه اسامی نامهای دختران الف آباندخت : نام زن داريوش سوم آبگينه : شيشه، بلور آپامه : خوشرنگ و آب . دختر اردشير دوم هخامنشي آتري : آذر آتشگون : سرخ فام، سرخ رنگ آتوسا : نام دختر كورش ، زن داريوش آدخت : خجسته و نيكو آذر : آتش، فروغ، روشنايي آذربانو : بانوي آتش گون آذرچهر : همانند روشنايي آذرگون : گل هميشه بهار و نام دختري در ويس و رامين آراسته : با نظم و ترتيب آرام : قرار، سكون آرام دخت : از نام هاي برگزيده آرام دل : از نام هاي برگزيده آرامش : آرميدن آرميتا : آرمان، عشق پاك آرميتي : فروتني و پاكي و محبت آرميدخت : از نام هاي برگزيده آزادچهر : آزاده نژاد آزاده : نام مادر گشتاسب آزيتا : از نام هاي برگزيده آژند : نام گلي است آشتي : مهر و دوستي، يكرنگي آشنا : يار، دوست آشوب : شور، انقلاب آشيان : لانه و كاشانه آفتاب : گرمي، روشنايي آفرين : درود و سپاس آلاله : نام گلي است آميتيس : نام دختر آستياك، پادشاه ماد، نام زن كورش آناهيتا : بانوي پاك و بيگناه، پاكبانو آنديا : نام زن اردشير ساساني آنيتا : از نامهاي برگزيده آهنگ : سرود و نغمه آوا : آواز، آهنگ آوازه : شهرت و نام آوري آويشن : گياهي خوشبو اختر : ستاره، شهاب ارشيا : راست و درست ارغوان : نام گلي است ارمغان : پيشكشي، هديه ارنواز : نيكو سخن و خوش گفتار. نام يكي از خواهران جمشيد اروس : سپيد، درخشان و زيبا اشااوني : زن پاك و راست اشوچهر : از نام هاي برگزيده اشودخت : از نام هاي برگزيده اشوروي : از نام هاي برگزيده اشوزاد : از نام هاي برگزيده اشومهر : از نام هاي برگزيده افروز : روشن، روشن كننده افسانه : داستان، خاطره و يادمان افسر : بالا و سرور افسون : از نام هاي برگزيده افشان : از نام هاي برگزيده اَمُرداد : كمال و رسايي جاوداني انارام : روشنايي بي فروغ و بي پايان انگبين : عسل، شهد انوش : جاويدان انوشك : انوشه، جاودان انوشه : بيمرگ و جاودان انيران : روشنايي بي پايان اَهونَوَر : نگهبان تن ايران : آزادگان و سرزمين آزادي ايرانبانو : بانوي ايراني ايراندخت : دختر ايران ايشتار : ستاره باران و آب، تشتر(تير) باوَند : از اسپهبدان مازندران
لیست نامهای ایرانی - پارسی - زرتشتی - شاهنامه ب باستيان : بردبار ، شكيبا بانو : خانم، كلمه احترام درباره بانوان بانو گشسب : نام دختر رستم زال ، زن گيو و مادر بيژن بردبار : شكيبا، با حوصله برسومه : برسم، شاخههاي گياه برنا : جوان ، خوش اندام برومند : خوش قامت،نام مادر بابك خرمدين بلوت : درخت سودبخش بنفشه : نام گلي است به آفريد : نام دختر كي گشتاسب به نگار : خوب چهره، نيكو صورت بهآفرين : نيك آفريده شده بهار : نخستين فصل سال بهاره : از آن بهار بهدخت : نيك ترين دوشيزه بهرخ : نيك چهره بهرو : نيکو چهره بهشت : پرديس، بهترين بهگل : نيکوترين گل بهناز : از نام هاي برگزيده بهنوش : نيكوترين نوشيدني بهين : بهترين ، نيكوترين بوته : گياه، ساقه جوان بوختار : از نام هاي برگزيده بوستان : باغ پر گل بي تا : يكتا، بيمانند بيدار : هشيار و سرزنده بينا : روشن، دل آگاه پ پاداش : پاداش پارميدا : از نام هاي برگزيده پارميس : نام دختر برديا پسر كورش بزرگ پارند : نيك بختي و فراروني. نگهبان گنج و خواسته پاك سيما : از نام هاي برگزيده پاكبانو : آناهيتا، بانوي پاك پاكچهر : خوش صورت پاكدل : پاكيزه دل، دلپاك، خوش قلب پاكرخ : از نام هاي برگزيده پاكروز : از نام هاي برگزيده پاكروي : از نام هاي برگزيده پاكفر : از نام هاي برگزيده پاكناز : از نام هاي برگزيده پاكيزه : بدون آلودگي، پاك پانتهآ : پايدار، نام زن آرياسب، سردار نامدار كوروش بزرگ پرتو : فروغ، روشنايي پرخيده : سخن سربسته پرديس : باغ بهشت پرشت : پر آرزو پرند : پارچه ابريشمي پرنيان : حرير ، ديبا پروانه : از نام هاي برگزيده پروين : نام ستارهاي پري : زن زيبا پري بانو : از نام هاي برگزيده پري سيما : زيبا روي پريچهر : پري رخسار، خوشگل، زيبا روي پريدخت : از نام هاي برگزيده پريدخت : از نام هاي برگزيده پريرخ : پري رو، پري رخسار، خوبروي پريروي : خوشگل، زيبا رو پريزاد : فرزند پري، فرزند زيبا پريسا : مانند پري پريسان : از نام هاي برگزيده پريفام : زيبا چهره پريگون : مانند پري پريماه : از نام هاي برگزيده پريمرز : از نام هاي برگزيده پريناز : از نام هاي برگزيده پريوش : پري مانند پگاه : سحر، بامداد پوپك : پرندهاي است، هدهد پودينه : پونه پوران : از نام هاي برگزيده پوروچيستا : نام كوچكترين دختر اشوزرتشت پونه : بوته و گلي خوشبو پيراسته : با نظم، با آرايش پيرايه : آراسته، آرايش پيروزه : از سنگ هاي قيمتي ت تابان : نوراني، فروغمند تابانروي : از نام هاي برگزيده تابانمهر : از نام هاي برگزيده تابش : نورافشان تابناك : پرتو، نوراني تابنده : تابيدن تازه : جديد، پرتراوت، لطيف تاژ : لطيف و نازك تخشك : خوبرو و زيبا تذرو : نام دختر داريوش سوم هخامنشي ترانه : تر و تازه، لطيف، نرم ترگل : گل تازه تُرنج : نام ميوه اي است ترنگ : آواز تارهاي ساز تَرَنُم : آواز خوش تريتي : نام دختر ميانه اشوزرتشت تشتر : نام ستاره تير. نگهبان باران تكاو : نام يكي از آهنگ هاي نامي باربد تميس : گياهي بالا رونده تناز : نام مادر لهراسب. دختر آرش تنبور : نوعي ساز، دنبره تَندُر : بلبل تنديس : پيكره، تصوير تِهرت : نام دختر ميانه اشوزرتشت تهمينه : زن رستم و مادر سهراب توران : از نام هاي برگزيده تورانبانو : از نام هاي برگزيده توراندخت : از نام هاي برگزيده تِيتَك : شبكيه چشم به زبان پهلوي تيهو : پرندهاي خوش رنگ
