گفتگو با سوره ی مباركه ی يوسف حمد و سپاس خداوند متعال را كه به منت اوبر خوان رحمت و هدایت قرآنكریم میهمان گشتیم و به لطف و عنایت او اینبار نیز اجازه یافتیم در محضر یكی دیگراز ستارگان پرفروغ آسمان قرآن كریم باشیم. لحظاتی چند از سخنان گهربار این سورهی ملكوتی بهرهمند میگردیم: -لطفاً خودتان را معرفی بفرمایید: من یوسف، دوازدهمین سوره از قرآن كریم هستم. یكصدویازده آیه دارم و در مكهی معظمه بر رسول بزرگوار اسلام صلیاللهعلیهوآلهوسلم نازل شدهام. -لطف فرمودهو در مورد مضمون كلی آیات خود برای پویندگان راه حق صحبتنمایید؟ بیشترآیات من راجع به سرگذشت جالب، شیرین و عبرتآموز پیامبر خدا حضرت یوسف علیهمالسلام است. البته درسهایی از عفت و خویشتنداری، تقوی و ایمان و تسلط به نفس نیز درلابهلای داستان به عنوان الگو بیان شده است. و درآیات آخر از دعوت پیامبران وموضع گیری مخالفان و پیروزی و نصرت نهایی خداوند برای دلگرمتر شدن مؤمنین یاد شده است. -خواهشمندیم یكی از فضایل تلاوت خود را برای خوانندگان ما بیان كنید. ششمین مولای شیعیان، امام صادق علیهالسلام فرمودند: هر كس سورهی یوسف را هر روز یا هر شب تلاوت نماید، چون درروز قیامت مبعوث شود جمال او مانند جمال حضرت یوسف علیهمالسلام باشد و درآن روزفزعی و خوفی به او نرسد و از نیكان و بندگان صالح خدا خواهد بود. 1 -در یكصدمین آیهی شما آمده است: « وَخَرُّواْ لَهُ سُجَّدًا » و همگی در برابر او سجده كردند، بفرمایید این سجده در برابر چه كسی و برای چه بوده است؟ به خاطر دارم كه شخصی از حضرت علیبنموسیالرضا علیهالسلام پرسید: آیا سجدهای كه یعقوب و فرزندانش در برابر تخت یوسف نمودند برای یوسف بوده یا خیرو اگر برای او بوده چگونه پیغمبری مانند یعقوب برای غیر خدا سجده نموده است؟ حضرت فرمودند: همانطور كه سجده فرشتگان برای حضرت آدمبرای عظمت پروردگار و اطاعت امر خدا بوده نه برای آدم، سجده یعقوب و فرزندانش همبرای شكر نعمت پروردگار بود كه پس از سالها فراق و جدایی آنها را به وصال یكدیگررسانید و برای تحیت و سپاسگزاری سجده كردند نه برای مقام پادشاهی و سلطنت یوسف.2 -لطفاً گوشهای از سرگذشت عبرتانگیز حضرت یوسف علیهالسلام را برای دلدادگان كوی قرآن نقل كنید. پس ازآنكه عزیز مصر یوسف علیهالسلام را زندانی نمود،یوسف در زندان خواب دو جوان راتعبیر نمود و به آن جوان كه آزاد میشد و ساقی پادشاه میگردید،گفت: وقتی به حضورشاه رسیدی مرا به او یادآوری كن تا شاید مرا هم از زندان نجات دهد. یوسف در آنوقت متوجه خدا نشد و از مخلوق انتظار كمك داشت. سپس جبرئیل در زندان بر یوسف نازل شد و گفت: پروردگار عالمیان سلام میرساند و میفرماید: چه كسی تو را نیكوترین خلق قرارداد ؟ یوسف نالهای كرد و صورت بر خاك نهاد و گفت: پروردگارا تو، جبرئیل مجدداًگفت، می فرماید: چه كسی تو را نزد پدر محبوبتر از سایر برادرانت نمود؟ باز یوسف ضجهای زد و صورت بر زمین گذاشت و عرض كرد: ذات مقدست. باز جبرئیل پرسید: چه كسی تورا از چاه نجات داد پس از آنكه یقین به هلاكت خود داشتی؟ یوسف گفت: وجود منزه و پاك تو. آنگاه جبرئیل گفت: خداوند میفرماید: چون برای نجات خود به غیر من امید بستی كیفر شده، عقوبت زندان را چند سال دیگر متحمل میشوی. هنگامی كه آن مدت سپری شد،خداوند به یوسف خطاب فرمود و اجازه داد كه دعای فرج را بدین ترتیب بخواند: « الهم انكانت ذنوبی قد اخلقت وجهی عندك فإنی اتوجه الیك بوجه آبائی الصالحین ابراهیم واسماعیل و اسحاق و یعقوب» همین كه یوسف صورت بر خاك نهاد و دعا را خواند و مناجات نمود خداوند دعایش را اجابت فرمود.3 -از اینكه ما را در محضر خودپذیرفتید بسیار سپاسگزارم، مرحمتی فرموده و توصیهای برای دوستداران قرآن داشته باشید. » لَقَدْ كَانَ فِی قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِّأُوْلِی الأَلْبَابِ مَاكَانَ حَدِیثًا یُفْتَرَى وَلَكِن تَصْدِیقَ الَّذِی بَیْنَ یَدَیْهِ وَتَفْصِیلَكُلِّ شَیْءٍ وَهُدًى وَرَحْمَةً لِّقَوْمٍ یُؤْمِنُونَ « به یقین در سرگذشت آنان برایصاحبان خرد عبرتی است. ( این قرآن) سخنی نیست كه بتوان به دروغ بافت و لكن تصدیق كنندهی چیزی است(از كتابهای آسمانی) كه پیش روی اوست و تفصیلدهندهی هر چیزی (ازامور دینی و معارف معنوی) و هدایت و رحمتی است برای مردمی كه ایمان دارند.4 -در این لحظات پایانی ازحضرتعالی طلب دعای خیر مینماییم. »فاطِرَالسَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ أَنتَ وَلِیِّی فِی الدُّنُیَا وَالآخِرَةِ تَوَفَّنِیمُسْلِمًا وَأَلْحِقْنِی بِالصَّالِحِینَ » ای آفرینندهی آسمانها و زمین، تو در دنیا و آخرت یاور وسرپرست منی مرا در حالی كه تسلیم امر تو باشم بمیران و به صالحان ملح قساز.5 -از درگاه حضرت احدیت توفیق اطاعت و فرمانبری ازقرآن كریم و ائمه هدی علیهمالسلام را مسئلت داریم. پي نوشت: بحارالانوار92/279 باب37 به نقل از ثوابالاعمال، تفسیر عیاشی 2- تفسیر جامع ج3 ص 367 3- تفسیر جامع ج3 ص 355 4- سوره یوسف/111 5- سوره یوسف/101 منبع : دارالقرآن کریم اصفهان