خوردني ها و پوشيدنيها در قرآن

خوردن گوشت شتر را فراموش نکنیم!


تحریم گوشت شتر و شیر آن تهمتی بود که بنی اسرائیل بر خدا بسته بودند و الا بر طبق روایات ما گوشت شتر دارای فواید بسیار است که می توان از آن بهره برد .



آیا گوشت شتر بر بنی اسرائیل حرام بود؟

بنی اسرائیل قومی بودند که در طول تاریخ همیشه به لجاجت و بهانه گیری مشهور بوده اند، پیامبران زیادی را کشتند و هرگز قدر دان زحمات طاقت فرسای انبیائشان نبودند،آن ها ید طولایی در تحریف دین خدا و خواست او دارند . بارها و بارها بر اساس میل و هوای نفس خود حلال خدا را حرام و حرام خدا را حلال شمرده اند که در سرگذشت انبیاء بنی اسرائیل به تفصیل آمده و ما قصد بیان آن ها را نداریم .
قصد ما پرداختن به آیه ای از قرآن کریم است که یکی دیگر از تهمت های قوم یهود را برملا می کند .
«کلُّ الطَّعامِ کانَ حِلًّا لِبَنِی إِسْرائِیلَ إِلَّا ما حَرَّمَ إِسْرائِیلُ عَلى‏ نَفْسِهِ مِنْ قَبْلِ أَنْ تُنَزَّلَ التَّوْراةُ» (آل عمران آیه 93)
این آیه با صراحت تمام تهمت هاى یهود را در مورد تحریم پاره‏اى از غذاهاى پاک (مانند شیر و گوشت شتر) رد مى‏کند و مى‏گوید: در آغاز، تمام این غذاها براى بنى اسرائیل حلال بود، مگر آنچه اسرائیل (اسرائیل نام دیگر یعقوب است) بر خود تحریم کرده بود.
درباره این که یعقوب چه نوع غذایى را بر خود تحریم کرده بود؟ و علت آن تحریم چه بود؟ توضیحى در آیه ذکر نشده است، ولى از روایات اسلامى برمى‏آید هنگامى که یعقوب گوشت شتر مى‏خورد بیمارى عرق النسا «عرق النسا" یک نوع بیمارى عصبى است که امروز به آن" سیاتیک" مى‏گویند و بر اثر آن اعصاب کمر و پاها به شدت ناراحت مى‏شود به طورى که گاهى قدرت حرکت از انسان سلب مى‏شود » بر او شدت مى‏گرفت و لذا تصمیم گرفت که از خوردن آن براى همیشه خوددارى کند، پیروان او هم در این قسمت به او اقتدا کردند، و تدریجا امر بر بعضى مشتبه شد، و تصور کردند این یک تحریم الهى است، و آن را به عنوان یک دستور دینى بخدا نسبت دادند. قرآن در آیه بالا علت اشتباه آنها را تشریح مى‏کند و روشن مى‏سازد که نسبت دادن این موضوع به خدا یک تهمت است.

از رسول اکرم (صلی الله علیه و آله) روایت شده : بر شما باد به خوردن گوشت‏ شتر که جز مۆمن مخالف یهود آن را نمى‏خورد​

بنابراین قبل از نزول تورات هیچ یک از غذاهاى پاکیزه بر بنى اسرائیل حرام نبوده که با جمله "مِنْ قَبْلِ أَنْ تُنَزَّلَ التَّوْراةُ" در آیه فوق به آن اشاره شده است، اگر چه بعد از نزول تورات و آمدن موسى بن عمران بر اثر ظلم و ستم یهود پاره‏اى از غذاهاى پاکیزه به عنوان مجازات، بر آنها تحریم شد.
«قُلْ فَأْتُوا بِالتَّوْراةِ فَاتْلُوها إِنْ کنْتُمْ صادِقِینَ» خداوند در این جمله به پیامبرش دستور مى‏دهد که از یهود دعوت کند همان تورات موجود نزد آنها را بیاورند و آن را بخواند تا معلوم شود که ادعاى آنها در مورد تحریم غذاها نادرست است، ولى آنها حاضر به انجام این کار نشدند چون مى‏دانستند در تورات چنین چیزى وجود ندارد.
«فَمَنِ افْتَرى‏ عَلَى اللَّهِ الْکذِبَ مِنْ بَعْدِ ذلِک فَأُولئِک هُمُ الظَّالِمُونَ» ‏
اکنون که آنها حاضر به آوردن تورات نشدند و افترا بستن آنها بر خدا مسلم شد باید بدانند کسانى که بر خدا دروغ مى‏بندند ستمگرند، هم بر خود ستم مى‏کنند که خویش را گرفتار مجازات و کیفر الهى مى‏سازند، و هم به دیگران که آنها را با دروغ و نیرنگ از راه راست منحرف مى‏سازند.( تفسیر نمونه، ج‏3، ص 7)
خداوند متعال همه نعمت های خود را برای بندگانش خلق کرده تا بهره ببرند و در راه طاعت و عبادت صرف کنند ،مرز حلال و حرام را هم خودش به روشنی تبیین کرده است.
پس دلیلی ندارد که عده ای بخواهند حلال خدا را بر خود حرام کرده و حرام خدا را حلال کنند، اگر بر حسب خصوصیات جسمی و مزاجی یک خوراک خاص به عده ای نمی سازد و از آن پرهیز می شود ،این به معنای آن نیست که آن غذا حرام باشد .

قبل از نزول تورات هیچ یک از غذاهاى پاکیزه بر بنى اسرائیل حرام نبوده که با جمله" مِنْ قَبْلِ أَنْ تُنَزَّلَ التَّوْراةُ" در آیه فوق به آن اشاره شده است، اگر چه بعد از نزول تورات و آمدن موسى بن عمران بر اثر ظلم و ستم یهود پاره‏اى از غذاهاى پاکیزه به عنوان مجازات، بر آنها تحریم شد​

و در این آیه همانطور که گفتیم تحریم گوشت شتر و شیر آن تهمتی بود که بنی اسرائیل بر خدا بسته بودند و الا بر طبق روایات ما گوشت شتر دارای فواید بسیار است که می توان از آن بهره برد .

خوردن گوشت شتر برای مخالفت با یهود!

‏«کلُّ الطَّعامِ کانَ حِلًّا» : یهودیان از اینکه پیامبر اکرم گوشت‏ شتر را حلال دانسته ناراحت شدند. پیغمبر اکرم صلى الله علیه و آله در جواب آنها فرمود تمام این گوشتها براى ابراهیم خلیل حلال بوده اما آنها مدعى شدند هر چه را ما حرام بدانیم در زمان نوح و ابراهیم حرام بوده و همین طور تا به ما رسیده است. این آیه در جواب آنها نازل شد. (احتجاجات(ترجمه بحار الأنوار) ج‏1 ص 179 )
از رسول اکرم (صلی الله علیه و آله) روایت شده: بر شما باد به خوردن گوشت‏ شتر که جز مۆمن مخالف یهود آن را نمى‏خورد. (تندرستى در اسلام / ترجمه طب النبی وطب الصادق علیهما السلام 36 متن رساله طب النبى ..... ص 31)
و همچنین نقل شده : بر شما باد به خوردن گوشت‏ شتر براى مخالفت با یهود.( آسمان و جهان "ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوار" ج‏9، ص 65)

فاطمه محمدی ​

منابع :
تفسیر نمونه، ج 3
احتجاجات، ج 1
کتاب آسمان و جهان ج 9

 

پاسخ : خوردني ها و پوشيدنيها در قرآن

کدو؛ خوراکی رویانده شده برای یونس علیه السلام


حضرت بونس بعد از بیرون آمدن از شکم ماهی، بدن بیمار و آزرده، و اندامش خسته و ناتوان بود، آفتاب ساحل او را آزار مى‏داد، پوششى لطیف لازم بود تا بدنش در زیر آن بیارامد، قرآن در اینجا مى‏گوید:" ما کدویى بر او رویانیدیم" تا در سایه برگهاى پهن و مرطوب بیارامد. (وَ أَنْبَتْنا عَلَیْهِ شَجَرَةً مِنْ یَقْطِینٍ)



قرآن کریم کتاب با عظمت خداوند متعال گنجینه ای از اسرار است که در طول قرون و اعصار مفسران مختلفی از آیه آیه های آن بهره ها برده و معانی والایی استخراج کرده اند که نتیجه آن تفاسیر و تأویل های متعدد و غیر قابل شمارش است که به رشته تحریر در آمده و موجود می باشد .
اما با این حال هنوز اسرار نهفته ای در قرآن هست که احدی به آن ها دست نیافته است و مخاطبان قرآن و آن ها که اندک تأملی در آن داشته اند معترفند حرف به حرف قرآن دارای سرّ و حکمتی است.
خداوند متعال از نام بردن تک تک اشیاء و پدیده ها و احوال انسان ها در قرآن مقصودی دارد که اگر ما دقت کنیم و در آیات متعالیش تدبر داشته باشیم بی شک بهره ها خواهیم برد .
یکی از مقولاتی که در قرآن کریم به آن پرداخته شده است سرگذشت انبیاء و اولیای الهی است که علاوه بر بحث عبرت آموزی بهره های فراوان اخلاقی، اجتماعی، روانشناسی و ... برای ما در بر دارد.
اما آنچه ما در این مجال قصد پرداختن به آن را داریم بررسی بعد معیشت و آنچه که خداوند متعال به عنوان تغذیه برای شخص خاصی انتخاب کرده است به چرایی و چیستی آن خواهیم پرداخت.
یکی از سرگذشت های جذاب و اسرار آمیزی که در قرآن کریم بیان شده است، سرگذشت حضرت یونس علیه السلام می باشد.
همانطور که همه می دانیم حضرت یونس علیه السلام مدت ها در میان قومش به ارشاد مردم پرداخت ولی در مدت سی و سه سال فقط دو نفر به او ایمان آوردند او هم قوم خود را نفرین کرد و خداوند به او وعده داد که در فلان تاریخ عذاب خود را بر آنان خواهد فرستاد یونس از شهر خارج شد اما یکی از دوستانش در شهر ماند و مردم را از عذاب خدا ترساند و از آنها خواست توبه کنند و آنها که نشانه های عذاب وعده داده شده را دیدند از ترس عذاب توبه و ناله کردند تا خدا عذابش را از آنان برگرداند.

تفکر کن اى مفضّل در خلقت کدو و خربزه و هندوانه و خیار و امثال اینها. چون خالق حکیم مقدّر فرموده که میوه‏هاى بزرگ از اینها به وجود آید چنان کرده که بر روى زمین پهن شوند، و اگر مانند زراعات و درختان دیگر راست مى‏ایستادند کجا تاب برداشتن این میوه‏هاى گران مى‏آوردند و پیش از رسیدن میوه در حد کمال، در هم مى‏شکستند​

یونس به امید اینکه مردم نابود شده اند به شهر بازگشت و وقتی دید همه چیز عادی است و مردم به کارشان مشغول عصبانی شد و شهر را بدون اجازه خداوند ترک کرد و با یک کشتی راهی دریا شد.(کتاب قصص الانبیاء)
در بین راه ماهی غول پیکری به کشتی حمله کرد و به خواست خداوند متعال حضرت یونس را بدون اینکه به او آسیب برساند بلعید حضرت یونس وقتی به هوش آمد متوجه اشتباه خود شد و با ناله و تضرع به درگاه خداوند توبه کرد که توبه او در قرآن آمده است .(کتاب قصص الانبیاء)
خداوند به ماهی امر کرد که یونس را به خشکی رسانده رها کند، بعد از اینکه ماهی حضرت یونس را به خشکی رساند ایشان را در جایی خشک و بی آب و علف رها کرد .
قرآن می فرماید : «فَنَبَذْناهُ بِالْعَراءِ »(پس افکندیمش در هامون) یعنى او را به مکانى انداختیم که نه گیاهى بود، نه درختى و گفته‏اند منظور از (عراء) ساحل مى‏باشد که خداوند به ماهى وحى کرد که یونس را از شکم خود به سوى زمین خشک بیفکند.
«وَ هُوَ سَقِیمٌ» (و او بیمار بود) در آن هنگامى که ماهى افکندش.
«وَ أَنْبَتْنا عَلَیْهِ شَجَرَةً مِنْ یَقْطِینٍ»(آیه 146سوره صافات) (و رویاندیم براى او درختى از کدو) «ابن عباس» گوید: مراد از (یقطین) هر گیاهى است که ساقه نداشته و به روى زمین روئیده شود.


«ابن مسعود» گفته: «یونس» از شکم ماهى خارج شد در حالى که مانند جوجه‏اى بود که پر ندارد و خود را در مقابل خورشید در سایه درخت پناه داد.( ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج‏21، ص: 50)
اکنون بحث ما این است که ببینیم آن گیاهی که خداوند برای تغذیه حضرت یونس برگزید چه بود؟
حضرت بونس بعد از بیرون آمدن از شکم ماهی بدن بیمار و آزرده، و اندامش خسته و ناتوان بود، آفتاب ساحل او را آزار مى‏داد، پوششى لطیف لازم بود تا بدنش در زیر آن بیارامد، قرآن در اینجا مى‏گوید:" ما کدویى بر او رویانیدیم" تا در سایه برگهاى پهن و مرطوب بیارامد (وَ أَنْبَتْنا عَلَیْهِ شَجَرَةً مِنْ یَقْطِینٍ).
" یقطین" به طورى که بسیارى از ارباب لغت و مفسران گفته‏اند: هر گیاهى است که ساقه ندارد، و داراى برگهاى پهن است، مانند بوته خربزه و کدو و خیار و هندوانه و امثال آن، ولى بسیارى از مفسران و روات حدیث در اینجا تصریح کرده‏اند که منظور خصوص کدو است (باید توجه داشت که" شجره" در لغت عرب هم به نباتاتى گفته مى‏شود که داراى ساقه و شاخه است و هم بدون ساقه و شاخه، و به تعبیر دیگر اعم از درخت و گیاه است حتى در اینجا حدیثى از پیامبر گرامى اسلام صلی الله علیه و آله نقل کرده‏اند که شخصى به آن حضرت عرض کرد:
"انک تحب القرع"؟ " شما کدو را دوست دارید" فرمود : اجل هى شجرة اخى یونس ؛ " آرى آن گیاه برادرم یونس است" «روح البیان ج 7، ص 489»
مى‏گویند: کدو علاوه بر اینکه برگهاى پهن و پرآبى دارد و مى‏توان از آن سایبان خوبى تهیه کرد مگس نیز بر برگهاى آن نمى‏نشیند، و یونس به خاطر توقف در شکم ماهى پوست تنش آن قدر نازک و حساس شده بود که از نشستن حشرات بر آن رنج مى‏برد، او اندام خود را با این کدو پوشانید تا هم از سوزش آفتاب در امان باشد و هم از حشرات. (تفسیر نمونه، ج‏19، ص 159 )



اما چرا کدو ؟

وقتی به اینجای سرگذشت حضرت یونس علیه السلام می رسیم این سۆال برای ما پیش می آید که بین این همه گیاه و بوته چرا خداوند متعال کدو را برای حضرت رویاند؟
در کتاب توحید مفضل آمده است: «تفکر کن اى مفضّل در خلقت کدو و خربزه و هندوانه و خیار و امثال اینها. چون خالق حکیم مقدّر فرموده که میوه‏هاى بزرگ از اینها به وجود آید چنان کرده که بر روى زمین پهن شوند، و اگر مانند زراعات و درختان دیگر راست مى‏ایستادند کجا تاب برداشتن این میوه‏هاى گران مى‏آوردند و پیش از رسیدن میوه در حد کمال، در هم مى‏شکستند، پس نظر کن که چگونه مقدّر ساخته که بر روى زمین پهن گردد تا میوه‏هاى خود را بر روى زمین گذارد و زمین حامل میوه‏هاى آن گردد مى‏بینى یک بته از کدو و خربزه را چند دانه به روبروى خوابیده و میوه‏هایش بر دورش گذاشته مانند گربه که خوابیده باشد و فرزندانش بر دورش گرد آمده باشند و پستان‏هاى او را در دهن گرفته و شیر مى‏مکند.» (توحید مفضل/ترجمه علامه مجلسى، ص 202)
امام صادق(علیه السلام) فرمود: کدو عقل را زیاد می کند.

مى‏گویند: کدو علاوه بر اینکه برگهاى پهن و پرآبى دارد و مى‏توان از آن سایبان خوبى تهیه کرد مگس نیز بر برگهاى آن نمى‏نشیند، و یونس به خاطر توقف در شکم ماهى پوست تنش آن قدر نازک و حساس شده بود که از نشستن حشرات بر آن رنج مى‏برد، او اندام خود را با این کدو پوشانید تا هم از سوزش آفتاب در امان باشد و هم از حشرات​

از حضرت حسین (علیه السلام) روایت شده : پیغمبر (صلی الله علیه و آله) فرمود: کدو بخورید، که اگر خدا درختى بهتر و سبک تر (غذایى سبکتر) از آن سراغ داشت براى برادرم یونس میرویانید. در آبگوشت زیاد کدو بریزید که به عقل مى‏افزاید.
از نبى اکرم (صلی الله علیه و آله) روایت شده : هر که کدو با عدس بخورد چون یاد خدا کند قلبش به رقت آید، و بر نیروى جماعش افزوده شود.
در صحیفة الرضا (علیه السلام): از پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله) روایت شده: کدو در غذا زیاد بریزید که دل غمگین را خوشحال مى‏گرداند.
از صحیفة الرضا (علیه السلام): پیغمبر (صلی الله علیه و آله) فرمود: کدو در غذا زیاد بریزید که دل غمگین را خوشحال مى‏گرداند.
انس نقل کرده است: خیاطى پیغمبر (صلی الله علیه و آله) را به مهمانى خواند، و غذایى براى حضرت آورد که کدو با روغن در آن بود، من مشاهده کردم که پیغمبر (صلی الله علیه و آله) از اطراف ظرف کدوها را میل می کند، من پس از آنکه دیدم پیغمبر (صلی الله علیه و آله) کدو را خیلى دوست می دارد به کدو علاقه‏مند شده‏ام. و نیز گوید: پیغمبر (صلی الله علیه و آله) کدو را خیلى دوست مى‏داشت و آن را از اطراف ظرف غذا جمع مى‏کرد، و نیز در یک مهمانى براى حضرتش کدو آوردند، حضرت در ظرف غذا مى‏گشت و کدوها را پیدا می کرد و تناول می فرمود. ( کتاب مکارم الأخلاق / ترجمه میرباقرى ج‏1 337)
در «خصال» از امیرالمۆمنین علیه السّلام نقل شده که کدو بخورید زیرا مغز را افزاید و پیغمبر صلى اللَّه علیه و آله از آن خوشش مى‏آمد.(آسمان و جهان "ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوار"، ج‏10، ص 54)
بعد از دقت و تأمل در خلقت کدو و روایات وارده از معصومین علیهم السلام در خواص کدو متوجه شدیم که خداوند حکیم و علیم هر چه را که در قرآن نام برده دنیایی معرفت و رحمت در پشت آن نهفته است، واقعا برای یک انسان خسته و رنجور و دل شکسته، غذایی سبک و نشاط آور لازم است و خداوند متعال کدو را با آن همه خواصی که عرض کردیم برای پیامبرش برگزید، باشد که ما هم از این نعمت پر خاصیّت استفاده کرده و بهره ببریم .

فاطمه محمدی بیده ​

منابع :
1- ترجمه تفسیر مجمع البیان ، ج21
2- تفسیر نمونه ، ج 19
3- کتاب مکارم الاخلاق ، جلد 1
4- کتاب جهان و آسمان ، ج 10
5- کتاب طب النبی و طب الرضا

 

پاسخ : خوردني ها و پوشيدنيها در قرآن

در خوردن هایمان مراعات مردم را هم بکنیم

به امام صادق علیه السلام خبر می‌دهند که نان گندم در جامعه کم است. امام می‌گوید پس من هم نمی‌خورم. مصرف باید با توجه به نیازهای مردم باشد و اگرچیزی کم است نخوریم.



اهمیت و توجه غذا در قرآن

در قرآن درباره غذا می‌فرماید: «رَبِّ إِنِّی لِما أَنْزَلْتَ إِلَیَّ مِنْ خَیْرٍ فَقیرٌ»(قصص/24) حضرت موسی تحت تعقیب بود. فرعون با ارتش خود موسی را تعقیب می‌کرد. موسی در حال فرار به چاه آبی رسید که چوپان‌ها از آن به گوسفندانشان آب می‌دادند و دو دختر هم ایستاده بودند. پرسید چرا شما کنار ایستاده‌اید؟ روح مظلوم یابی در حضرت موسی بود. گفتند ما پدر پیری داریم، برای همین ما دخترها چوپانی می‌کنیم و چون کنار چاه جوان‌های شلوغی هستند، ما صبر می‌کنیم و جوان‌ها که رفتند ما به گوسفندانمان آب می‌دهیم.
حضرت موسی رفت و جوان‌ها را کنار زد و گوسفندان را آب داد. در حالی که خودش تحت تعقیب بود و بعد در حالی که گوسفندان را آب داده بود، خسته بود. پای درختی خوابید و گفت: ‌ای خدا! برای آنچه تو از آسمان برای من خیر نازل می‌کنی فقیرم. حدیث در اصول کافی است «سَأَلَ الطَّعَامَ»(کافى، ج‏6، ص‏287) یعنی حضرت موسی در آنجا غذا می‌خواست و نیاز به غذا داشت.
در اهمیت غذا همین بس که در اسلام ما حدیث داریم غذا که می‌خورید، خرده غذاهای باقی مانده احترام دارند و بردارید و بخورید و بخاطر احترامی که که به این خرده نان‌ها گذاشتی، خداوند در آنها شفا قرار می دهد.
در حدیث دیگری داریم که در کوچه هم اگر نانی را دیدید، اگر تمیز بود، بخورید وگرنه بشویید و بخورید.
آن وقت ما در شهرمان می‌بینیم که در سطل‌های زباله نیم کیلو، نیم کیلو غذا ریخته شده است. آن وقت در فرهنگ ایتالیا می‌بینیم که کلم هایش را زیر خاک می‌کند تا قیمت کلم پایین نیاید. آمریکا گندمش را در دریا می ریزد، در حالی که گرسنگی در دنیا غوغا می‌کند.

در تهیه غذا خودکفا باشید

در مورد تهیه غذا روایت داریم که در هر خانه‌ای که یک گوسفند باشد، ملائکه خدا بر این خانه و صاحب آن درود می‌فرستند. البته نه خانه‌های تهران، بلکه شهرهای کوچک که باغ و مزرعه دارند. یعنی سعی کنید خودکفا باشید. ولی فرهنگ مصرف گرا می‌گوید که بره را بکشید، چون پوست آن برای پشت گردن پالتوی زنان یا درست کردن کلاه خوب است. گوسفندی که در آینده می‌تواند چند صد نفر را غذا بدهد.

در روایات ما به نان جو بسیار سفارش شده که فضیلت نان جو بر نان گندم مثل فضیلت امامان است بر باقی مردم. درباره عدس سفارش شده است. به خوردن گوشت هم سفارش شده است. اما نه همیشه، یک روز گوشت و یک روز شیر​

چه چیز بخوریم؟

قرآن می‌فرماید: «َکُلُوا مِمَّا رَزَقَکُمُ اللَّهُ حَلالاً طَیِّباً»(بقره/168) خداوند در چهار آیه(بقره/168 ـ مائده/88 ـ انفال/69 ـ نحل/114) «حَلالاً طَیِّباً» را آورده است. یعنی حلال و طیب باشد. (طیب یعنی دل پسند) در جایی دیگرمی فرماید: «یُحِلُّ لَهُمُ الطَّیِّباتِ وَ یُحَرِّمُ عَلَیْهِمُ الْخَبائِث»(اعراف/157) یعنی خداوند خواسته که شما از چیزهایی پاک و دل پسند بخورید و از خبائث نخورید.

در خوردن هایتان مراعات مردم را هم بکنید

باید مراعات جامعه را کرد. به امام صادق علیه السلام خبر می‌دهند که نان گندم در جامعه کم است. امام می‌گوید پس من هم نمی‌خورم. مصرف باید با توجه به نیازهای مردم باشد و اگر چیزی کم است نخوریم.
اگر چیزی فراوان است برای چه نخوریم؟ روزی پیغمبر عسل گیر آورد و خواست بخورد. یکی از همسرانش گفت: نخور! پیامبر هم نخورد و این در حالی بود که به حضرت علی(علیه السلام) گفتند چرا اینقدر نان خشک می‌خوری؟ فرمود پیامبر بیش از من نان خشک می‌خورد. آیه نازل شد که ای پیامبر! «یا أَیُّهَا النَّبِیُّ لِمَ تُحَرِّمُ ما أَحَلَّ اللَّهُ لَک»(تحریم/1)‌ ای پیامبر برای چه چیزی را که خداوند برای تو حلال کرد، بر خود حرام می‌کنی؟ اینطور نیست که هر کس در خانه‌اش صندلی باشد، طاغوتی است. مگر کسی در خانه‌اش میز داشت، طاغوتی است؟ ممکن است میز گران دلیل اسراف باشد، ولی دلیل طاغوتی بودن نیست.


بهترین خوراکی ها از نگاه قرآن و اسلام

در روایات ما به نان جو بسیار سفارش شده که فضیلت نان جو بر نان گندم مثل فضیلت امامان است بر باقی مردم. درباره عدس سفارش شده است. به خوردن گوشت هم سفارش شده است. اما نه همیشه، یک روز گوشت و یک روز شیر.
حدیث داریم بهترین غذا، غذایی است که پخته شود. در مقابل کسانی که معتقد به خام خواری هستند. بعضی چیزها را می‌گویند سعی کنید با هم بخورید. مثلا تخم مرغ را باید با پیاز خورد.
این را دکترهای غذا شناسی باید مطرح کنند که تخم مرغ چه کمبودی دارد که پیاز آن را جبران می‌نماید. مثلا پنیر را خالی نخورید و با گردو بخورید.
می‌گویند زن حامله خرما بخورد که خرما بهترین غذا بعد از زایمان است. اینها علومی از وحی است. حضرت مریم وقتی درد زایمان می‌گیرد خداوند می‌فرماید: «فهرنی علی النحل ساقط علیک طبا خبیا» یعنی به او خرما می‌دهد.
حدیث داریم که انار را خالی نخورید و امروز ثابت شده آب انار خالی برای جدار معده ضرر دارد .

چقدر بخوریم؟

درباره پرخوری گفته‌اند که پرخوری فساد بهداشتی اخروی و اجتماعی و جهانی دارد. مردم سه دسته هستند:
1- عده‌ای مبتلا به کم خوری هستند.
2- عده‌ای مبتلا بد خوری هستند.
3- عده‌ای هم مبتلا به پرخوری هستند.
روایاتی در وسائل شیعه جلد 17 و مستدرک الوسائل جلد 3 می‌باشد : قال النبی(صلی الله علیه وآله) «إن من السرف أن تأکل کلما اشتهیت»(مجموعةورام، ج‏2، ص‏229) طبق این حدیث انسانی که هر چه می خواهد می خورد ، اسراف کار است .

با نام خدا غذا بخورید. «لَا تَأْکُلْ وَ أَنْتَ مَاشٍ إِلَّا أَنْ تَضْطَرَّ إِلَى ذَلِکَ» در حال راه رفتن غذا نخورید. «فَلْیَنْظُرِ الْإِنْسانُ إِلى‏ طَعامِهِ» انسان به غذایش توجه کند که چگونه به عمل آمده و دسترنج کدام روستایی و کشاورز است​

روایت داریم که: «مَنْ کَثُرَ طَعَامُهُ سَقُمَ بَدَنُهُ وَ قَسَا قَلْبُهُ»(الدعوات‏راوندى، ص‏77) کسی که زیاد بخورد بی رحم می‌شود. امام باقر علیه السلام فرمود: «مَا مِنْ شَیْ‏ءٍ أَبْغَضَ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ مِنْ بَطْنٍ مَمْلُوءٍ»(کافى، ج‏6، ص‏270) بدترین چیزها نزد خدا شکم پر است.
«لَا تُمِیتُوا الْقُلُوبَ بِکَثْرَةِ الطَّعَامِ وَ الشَّرَابِ»(مجموعةورام، ج‏1، ص‏46) روح خود را با پرخوری می‌میرانید.
امام علی(علیه السلام) به کمیل بن زیاد فرمود: «صِحَّةُ الْجَسَدِ مِنْ قِلَّةِ الطَّعَامِ»(مستدرک‏الوسائ ل، ج‏16، ص‏219) سالم بودن مرهون کم خوری است. اینها مفاسد اخلاقی پرخوری است.
حدیث داریم که: «مَا آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْیَوْمِ الْآخِرِ مَنْ بَاتَ شَبْعَانَ وَ جَارُهُ جَائِعٌ»(کشف‏الریبة، ص‏89) هر که در سیری بخوابد و همسایه‌اش گرسنه باشد مومن نیست.
«إِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ فِی الدُّنْیَا شِبَعاً أَکْثَرُهُمْ جُوعاً یَوْمَ الْقِیَامَةِ»(عیون‏أخبارا لرضا، ج‏2، ص‏38) هر که در دنیا بیشتر سیر باشد در آخرت بیشتر گرسنگی خواهند کشید.
حدیث داریم: «إِذَا أَکَلْتُمْ فَاخْلَعُوا نِعَالَکُمْ فَإِنَّهُ أَرْوَحُ لِأَقْدَامِکُمْ»(أمالى طوسى، ص‏311) وقتی می‌خواهید غذا بخورید، کفشهایتان را از پا در بیاورید و بنشینید.
ایستاده غذا نخورید. امروز از انسان ایستاده و نشسته عکسبرداری کرده‌اند و دیده‌اند وقتی انسان ایستاده است مجاری گوارشی راحت و باز نیست.
با نام خدا غذا بخورید. «لَا تَأْکُلْ وَ أَنْتَ مَاشٍ إِلَّا أَنْ تَضْطَرَّ إِلَى ذَلِکَ»(المحاسن، ج‏2، ص‏459) در حال راه رفتن غذا نخورید. «فَلْیَنْظُرِ الْإِنْسانُ إِلى‏ طَعامِهِ»(عبس/24) انسان به غذایش توجه کند که چگونه به عمل آمده و دسترنج کدام روستایی و کشاورز است.

ابر و باد و مه خورشید وفلک در کارند *** تا تو نانی به کف آری و به غفلت نخوری​

فرآوری : زهرا اجلال​

منبع :
بیانات حجت الاسلام قرائتی

 

پاسخ : خوردني ها و پوشيدنيها در قرآن

انگور و انجیر دو میوه بهشتی؛ فراموششان نکنید!


انگور و انجیر دو میوه بسار مغذی هستند که در قرآن و روایات به آنها توجه ویژه ای شده است.



همه چیز درباره انگور در کتب و روایات

خداوند در قرآن یازده بار از این میوه یاد کرده است:
سوره بقره آین 266: آیا از میان شما کسی هست که دوست داشته باشد که او را بوستانی از خرما و انگور بوده باشد، و جوی ها در پای درختانش جاری باشد، و هر گونه میوه ای دهد. و خود پیر شده و فرزندانی ناتوان داشته باشد، بناگاه گردبادی آتشناک در آن بوستان افتد و بسوزد؟ خدا آیات خود را برای شما این چنین بیان می کند، باشد که بیندیشید.
سوره رعد آیه 4: و در زمین قطعاتى است کنار هم و باغهایى از انگور و کشتزارها و درختان خرما چه از یک ریشه و چه از غیر یک ریشه که با یک آب سیراب مى‏گردند و [با این همه] برخى از آنها را در میوه [از حیث مزه و نوع و کیفیت] بر برخى دیگر برترى مى‏دهیم بى گمان در این [امر نیز] براى مردمى که تعقل مى‏کنند دلایل [روشنى] است.
سوره نحل آیه 11: به وسیله آن کشت و زیتون و درختان خرما و انگور و از هر گونه محصولات [دیگر] براى شما مى‏رویاند قطعا در اینها براى مردمى که اندیشه مى‏کنند نشانه‏اى است.
سوره نحل آیه 67: و از میوه درختان خرما و انگور باده مستى‏بخش و خوراکى نیکو براى خود مى گیرید قطعا در این[ها] براى مردمى که تعقل مى‏کنند نشانه‏اى است .
سوره مومنون آیه 19: پس براى شما به وسیله آن باغهایى از درختان خرما و انگور پدیدار کردیم که در آنها براى شما میوه‏هاى فراوان است و از آنها مى‏خورید.
سوره کهف آیه 32: و براى آنان آن دو مرد را مثل بزن که به یکى از آنها دو باغ انگور دادیم و پیرامون آن دو [باغ] را با درختان خرما پوشاندیم و میان آن دو را کشتزارى قرار دادیم.
سوره انعام آیه 99: و اوست کسى که از آسمان آبى فرود آورد پس به وسیله آن از هر گونه گیاه برآوردیم و از آن [گیاه] جوانه سبزى خارج ساختیم که از آن دانه‏هاى متراکمى برمى‏آوریم و از شکوفه درخت‏خرما خوشه‏هایى است نزدیک به هم و [نیز] باغ هایى از انگور و زیتون و انار همانند و غیر همانند خارج نمودیم به میوه آن چون ثمر دهد و به [طرز] رسیدنش بنگرید قطعا در اینها براى مردمى که ایمان مى‏آورند نشانه‏هاست.

دکتر جزایری می گوید : انجیر کبد را تقویت نموده ، ورم طحال را سرد می نشاند و خوردن آن با گردو مقاومت بدن را در برابر سموم بالا می برد ، بوی بد دهان را از بین می برد​

سوره اسرا آیه 91: [باید] براى تو باغى از درختان خرما و انگور باشد و آشکارا از میان آنها جویبارها روان سازى.
سوره عبس آیه 28:و انگور و سبزى
سوره یس آیه 34: و در آن [زمین] باغهایى از درختان خرما و تاک قرار دادیم و چشمه‏ها در آن روان کردیم.
سوره نبا آیه 31 و 32: مسلما پرهیزگاران را رستگارى است؛ باغچه‏ها و تاکستانها.

روایات درباره انگور

رسول خدا (صلی الله علیه وآله) : بهترین غذای شما نان است و بهترین میوه انگور .
رسول خدا (صلی الله علیه وآله) : خرما ، انگور و انار از زیادی طینت و اصل آدم آفریده شده است .
رسول خدا (صلی الله علیه وآله) : بهار امت من هندوانه و انگور است . ( محاسن . ج 2. ص 458 )
حضرت علی (علیه السلام) : در انگور خورشت ، میوه ، غذا و حلواست . ( مكارم الاخلاق . ص 198 )
منصور بن یونس می گوید : موسی بن جعفر (علیه السلام) فرمودند : سه چیز ضرر نمی رساند : انگور رازقی ، نیشکر و سیب لبنانی . ( خصال . ص 144 )
امام رضا (علیه السلام) از پدرانش از رسول خدا (صلی الله علیه وآله) که فرمودند : انگور را دانه دانه بخورید که گوارا و هضم کننده می شود .( عیون الاخبار . ج 2 . ص 35 )
پیغمبر(صلی الله علیه وآله) فرمود : نوح (علیه السلام) به خدا شکایت کرد از غم و غصه ، خدا بر وی وحی نمود که انگور بخور زیرا انگور غصه را از بین می برد.( بحارالانوار . ج 62، ص298 )


انجیر در کتب و روایات

" والتین و... لَقَد خلقنا الإنسانَ فی أحسَنِ تَقویم " سوره تین آیه (3-1)
سوگند به انجیر ، ما انسان را به بهترین قوام آفریدیم .
و قرآن به دنبال قسم به انجیر و زیتون و سینا و شهر امن مکه می فرماید:
" وَ لَقَد خَلَقنا الإنسان فی أحسَنِ تقویم "
این مسأله نشانگر رابطه ای است بین انجیر و زیتون و امنیت و قوام بدن و سلامتی انسان .
امام رضا (علیه السلام) می فرمایند : انجیر استخوان ها را که ( قوام بدن است) استحکام می بخشد و موی را می رویاند و درد را از بین می برد ، تا جایی که با وجود آن به دارو نیاز نیست .
انجیر تازه حاوی 90درصد و انجیر خشک حاوی 24 درصد آب می باشد .

روایات درباره مصرف انجیر

امام رضا(علیه السلام) : "یشّد الغم و العظم" انجیر ، دهان و استخوان را محکم می کند .
امام رضا(علیه السلام) : " هویجد للقولنج " انجیر برای قولنج خوب است.

امام رضا (علیه السلام) می فرمایند : انجیر استخوان ها را که ( قوام بدن است) استحکام می بخشد و موی را می رویاند و درد را از بین می برد ، تا جایی که با وجود آن به دارو نیاز نیست ​

امام باقر(علیه السلام) از امام علی(علیه السلام) که فرمودند نقل می کنند : انجیر را بخورید که برای قولنج نافع است. ولی گوشت کاهی را کم بخورید که بدن را از بین می برد و بلغم را زیاد می نماید و نفس روح را غلیظ می کند.
امام(علیه السلام) : " اکل الّتین یلین السدود و هو نافع لریاح القولنج "
خوردن انجیر سده های بدن را نرم می کند . برای بادهای قولنج مفید است . بعد فرمود : شبها از آن کم بخورید .
دانشمندان طب می گویند : انجیر مزاج را ملین می دهد دمل های چرکین را درمان می کند. شیرابه آن را اگر به ریشه دندان بمالند درد را ساکن می کند .

 

پاسخ : خوردني ها و پوشيدنيها در قرآن


خواص زیتون در کتب و روایات

« و شَجَرةَ ... للآکلین »
و برایتان درخت زیتون که از کوه طور سینا بیرون می آید رویاندیم و از آن روغن به دست می آید و به مصرف طعام می رسد .
همه محققین معتقدند روغن زیتون بهترین روغن دنیا است . زیتون سبز 70 درصد و زیتون سیاه 73 درصد آب دارد .
در آیات سورة نور 35 ، انعام 99 ، انعام 141 ، نحل 11 ، عبس 21 ، مۆمنون 20، از زیتون یاد شده است .
پیامبر (صلی الله علیه وآله) می فرمایند : « کلوا الذیت و ادهنوا به فأنه من شجرة مبارکة »
« از روغن زیتون بخورید و با آن روغن مالی کنید که از درخت مبارک است »


زیتون در روایات :

امام رضا (علیه السلام) از پیروانش ، از حضرت علی(علیه السلام) نقل کرده که رسول خدا (صلی الله علیه وآله) فرمود:
زیتون را بخور و آن را بر بدنت بمال؛ زیرا هر کس آن را بخورد و با آن روغن مالی کند، شیطان چهل روز به آن نزدیک نمی شود . (عیون الخبار ج2. ص42 )
توضیح : شیطان به معنی همان میکروب است .
امام رضا(علیه السلام) از پدرانش نقل نموده که پیغمبر (صلی الله علیه وآله) فرمود : زیتون را داشته باشید ، چون آن سره ( زهره ) را می شکافد ، بلغم را می برد ، پی ها را محکم می نماید ، اخلاق را خوب می کند ، نفس را پاک می گرداند و غم را می برد. (صحیفه الرضا، ص28 – عیون الاخبار، ج2، ص35 )

امام رضا(علیه السلام) فرمودند : زیتون بوی بد دهان را پاک می کند ، بلغم را می برد ، رننگ را صاف می نماید، پی ها را محکم می گرداند ، مرض را می برد و خشم را خاموش می کند ​

امام صادق(علیه السلام) به خوردن زیتون به ام هانی چنین فرمودند : در یک ظرفی آب و زیتون و نمک بریز و بخور . (صحیفه الرضا . ص 28 - عیون الاخبار . ج2 . ص35 )
امام علی(علیه السلام) فرمودند: خانه کسی که که سرکه و زیتون در آن باشد ، بی خورشت نیست که آنها خورشت پیامبران است . ( محاسن . ج2 . ص 405 )
خالد بن نجیح گوید: امام صادق(علیه السلام) و ابی الحسن اول(علیه السلام) ، نخستین غذایی را که می خوردند ، قلیت سرکه و زیتون بود.( محاسن . ج 2 . ص 482 )
امام صادق (علیه السلام) می فرمود : محبوب ترین غذای رنگی بر رسول خدا (صلی الله علیه وآله) سرکه و زیتون بود که غذای انبیاء است . ( محاسن . ج 2 . ص 472 و 485 )
حلبی می گوید: از امام صادق(علیه السلام) درباره غذا پرسیدم ، فرمودند : سرکه و زیتون که هضم کننده است .( محاسن . ج2. ص472 و 485 )
سلمه فلاسفی درباره غذا از امام صادق (علیه السلام) می پرسد : آن حضرت می فرماید : بر تو باد قلیت گوشت ، اگر گوشت نباشد ، پس سرکه و زیتون است . ( محاسن . ج 2. ص 472 و 485 )
الحاق بن عمر گوید: از امام صادق (علیه السلام) پرسیدم روغن زیتون بادها را در بدن تحریک می کند ؟ فرمودند : بلکه بادها را طرد و از بدن دور می سازد . ( محاسن . ج2 . ص 472 و 485 )
امام صادق(علیه السلام) می فرمایند : " الزیتون یزید فی الماء" یعنی: روغن زیتون نطفه سرد را زیاد می کند .
امام رضا(علیه السلام) فرمودند : زیتون بوی بد دهان را پاک می کند ، بلغم را می برد ، رنگ را صاف می نماید، پی ها را محکم می گرداند ، مرض را می برد و خشم را خاموش می کند.(محاسن . ج2 . ص472 - مکارم الاخلاق . ص218 )

زهرا اجلال​

منابع :
ماهنامه قرآنی
راسخون
سایت حوزه
کتب روایی چون بحار الانوار،کافی و ...

 

پاسخ : خوردني ها و پوشيدنيها در قرآن

چند خوردنی قرآنی با خواص اعجاب انگیز


در قرآن کریم از خوردنی های فراوانی سخن به میان آورده است که در این مقاله به تعدادی از آنها می پردازیم.



عسل در قرآن و روایات

یَخرَجُ مِن بُطونِها شَرابٌ مُختَلِفُ أَلوانُهُ فیهِ شِفاءُ للِناس" (سوره نحل / آیه 69)
از درون زنبور عسل ، شربتی به رنگهای گوناگون بیرون می آید که برای مردم شفابخش است .
هم چنین در آیه 15سوره محمد ( عسل مصفا ) از غذاهای بهشتی شمرده شده است .

خواص عسل :

" در قدیم عسل از غذاهای خدایان می دانستند . زیرا عسل خاصیت فراوان دارد و به عقیده بعضی از دانشمندان شوروی ، خورنده آن به طول عمر نائل می گردد . در عسل خاصیت ضد عفونی کردن زخم ها و روی پوست بدن عکس العمل های مخصوصی است و چون عسل بسیار مقوی است و دارای گلوکز و فسفات است ، جوانان نباید زیاد آن را بخورند ولی پیران برای افزودن انرژی خود حتماً از عسل استفاده نمایند .

خرما را می شناسید؟

ینُبِتُ لَکُم بِهِ الزَّرعَ وَ الزَّیتُونَ وَ النَّخیلَ وَ الأَعنَابَ وَ مِن کُلِّ الثَّمَراتِ إِنَّ فی ذَلِکَ لَأیَهً لِقَوٍم یَتَفَکّروُنَ، (نحل/11)
و با آن برایتان کشتزار و زیتون و نخلها و تاکستانها و هر نوع میوه برویاند، در این عبرتی است برای مردمی که می اندیشند.
وَ زَیتُونَاً وَ نَخلاً .(عبس/29)

خواص خرما در نگاه ائمه

پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله): بر شما باد برنی (نوعی خرما )، چرا که خستگی را می برد ، در برابر سوز سرما گرمی می دهد در برابر گرسنگی سیر می کند و در آن هفتاد و دو باب شفا است .
امام علی (علیه السلام): خرما بخورید ؛چرا که شفای دردها در آن است .

" انار بخورید ، زیرا هیچ دانه ای از آن بر معده نمی افتد مگر این که دل را روشن می کند و شیطان را چهل روز از بدن بیرون می نماید" ​

پیامبر خدا(صلی الله علیه وآله): خرمای برنی شیطان را به دیوانگی می افکند ؛ پشت را قوی می سازد ؛ برتوان جنسی می افزاید ؛ انسان را از شیطان دور می سازد ؛ غذا را هضم می کند ؛ درد را می برد و دهان را خوشبو می سازد .
پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله) : خرما چه خوش سحری است .

 

پاسخ : خوردني ها و پوشيدنيها در قرآن

خواص خرما برای خانمهای باردار

پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله): به زن در ماهی که فرزند به دنیا می آورد خرمای تازه بدهید ؛چرا که در این صورت کودک وی بردبار و پاک خواهد شد .


پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله) : به زنان تازه زائوی خرمای تازه بدهید و اگر خرمای تازه نبود خرمایی دیگر .نزد خداوند ،هیچ درختی عزیزتر از آن درخت که مریم در زیر آن فرود آمد نیست .
پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله) :چون زن فرزند به دنیا آورد ،باید نخستین چیزی که می خورد خرمای تازه باشد و مریم(سلام الله علیها) هنگامی که عیسی (علیه السلام) را به دنیا آورد می داد .
پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله) : به زنان خود در دوره نزدیک زایمان خرما بدهید ؛زیرا هر کس که در دوره نزدیک زایمان غذایش خرما باشد ،فرزندش بردبار زاده خواهد شد . خوراک مریم ،هنگامی که عیسی رازاد همین بود در حالی که اگر خدا غذایی بهتراز خرما برای او سراغ داشت همان را به وی می خوراند .
امام علی (علیه السلام) : زن باردار هیچ خوراکی نمی خورد و هیچ دارویی به کار نمی گیرد که برتر از خرمای تازه باشد.

ماهی در آیات و روایات

« هوَ اَلّذی سَخَّرَ البَحرَ لِتأکُلُو مِنهُ لَحماً طَریاً»
او همان کسی است که دریا را در تسخیر شما درآورد تا از گوشت تازه تناول کنید .
جالب توجه که خداوند برای تغذیه انسان ها و حیوانات ، چنین می فرمایند :
" فَأََنبَتنا فیها حَباً و عِنباً و قَصَباً و زَیتوُناً و نَخلاً و حَدائِقَ غُلباً وَ فاکِهِةً وَ اَباً مَتاعاَ لَکُم وَ لِأَنعامِکُم "(سوره عبس/ آیه 27-32)
« در زمین دانه ها رویاندیم و انگور و سبزی های خوردنی و زیتون و نخل ( خرما) و باغ های پر درخت و میوه و علف ، تا شما و چهارپایانتان بهره ببرید.»