1. مهمان گرامی، جهت ارسال پست، دانلود و سایر امکانات ویژه کاربران عضو، ثبت نام کنید.
    بستن اطلاعیه

تحليلي بر فيلم «براي او» ساخته اسپايک جونز

شروع موضوع توسط karbalaee mohammad ‏15/3/14 در انجمن سینمای جهان

  1. کاربر ویژه

    تاریخ عضویت:
    ‏21/7/12
    ارسال ها:
    8,510
    تشکر شده:
    4,973
    امتیاز دستاورد:
    113
    جنسیت:
    مرد
    حرفه:
    دانشجو نرم افزار
    مرتضي اسماعيل دوست: فيلم «براي او»، نسخه اي تام و تمام از فيلمنامه اي منسجم و با جزئيات و در سايه ي پرداختي خلاقانه است که اين بار نه با قلم نماييم «چارلي کافمن»، بلکه با نبوغ هنرمندانه اي از اسپايک جونز رقم خورده است . داستان تنهايي مردي منزوي
    با نام تئودور تامبلي که در پيکره جامعه اي بي روح گرفتار شده و حسي تلخ از رابطه مندي را در آستانه جدايي از همسرش تجربه مي كند. تئودور که از پيچش احساس ناب اش بر جان بي روح آدميان به تنگ آمده، دل به سوداي سيستم عاملي هوشمند به نام سامانتا( با صداپيشگي جانانه اي از اسکارلت جوهانسون) مي نهد. بازي کودکانه اي که به کوران عشق مي غلتد و سر به جنون شيدايي مي سپارد. سکانس ابتداي فيلم در کلوزآپي به تصوير تئودور، نمايشگر پنهاني از نجواي
    دردناک آرزوهايي است که تنها بر زبان جاري مي شود و بر قلم روان. حرکت پَن دوربين در محيط موسسه اي که نگارنده نامه هايي عاشقانه در زمانه اي لکنت يافته از بيان عشق است، طعنه اي هوشمندانه از سوي کارگردان در نمايش عقيم ماندگي واژه هاي عاشقانه بر نگاه امروز مردماني است که به اسارت ابزارهايي مکانيکي درآمده اند و برج هاي سر به فلک کشيده، نمادي است از ديوارهايي که رايحه تنفس را به محاصره گرفته و زنداني با ستون هاي عمود بر وجود موجود نهاده اند. تنهايي، عصاره مزمن عصر ماشين ها و برج هاي توخالي است. ترسيم فضاي فيلمساز از حسي دوگانه ميان تضاد تنهايي با هياهوي امواج تمدن، با دقت طراحي گرديده و سيستم هاي عامل بهانه اي شوند براي نمايشي بي هويت از روح آدميزاد در دنياي تکنولوژي، هنگامي که در ديالوگ هاي موثري در بيان معرفي سيستم ها، هشدار
    مي شود که»به کجا مي رويد؟،چه چيزي آن جاست؟،چه احتمالاتي هست؟»و اين سوالات چند وجهي، تعبيري عجيب از آويختگي نفس انسان به سيطره ماشينيسم بوده تا هر آنچه را از گوش سپاري و دلربايي و شناخت آدميان به‌ تاراج رفته را از دل شبيه سازي ربات هايي با ضميرِ به ظاهر آگاه به دست آورند. ادراک مغفول آدمي در بن بستي از تهي شدن ارتباط هاي معنوي، هشداري است که با ظرافت توسط فيلمساز به تصوير در مي آيد. دنيايي که چنان دور و دير نيست، وقتي که مي خوانيم ساخت رگ هايي حسي از اندام بدن را توسط دانشمندان پويا! تا اين سؤال به ديواره ذهن نشيند که در اين ميانه، عشق را هم مي توان به ياري علم به فعليت رساند؟ سامانتا، نشانه اي است از هويدا سازي انگاره اي تلخ که در دنياي پيش رو، اين ربات ها هستند که موجب تحرک و تبيين اعمال انسان ها و دستور چرخش مسير مي گردند و اسپايک جونز همه اين رخدادهاي دهشتناک را در ميان صحنه هايي هدفمند و بدون شعارنمايي به چراغ تفکر مي رساند تا در سايه فيلمي علمي تخيلي به فلسفه اي جانکاه راه يابيم که مرز خيال را در مي نوردد و به توصيف ارضاي آدمي از دل ارتباط با يک سيستم مصنوعي مي انجامد . پيشگويي تئودور در ميان قاب هايي از احوال مردمان پيرامون اش، راهي است به کنج خيالي آرماني که انسان ها در سايه ي پرتوي انساني به سر مي برند و تمدن، نقطه تمايزي از فروپاشي زنجيره ارتباطي نمي باشد، تصوري خام که در واقعيت به نقطه صفر رسيده و چنان دلخراش است که منجر به بيان نگاهي فانتزي از همراهي تئودور با کودک فضايي به سفينه اي ديگر مي گردد. تمثيلي از کودک مانده در حايلِ رويا که گويي واقعيت وجودي تئودور بوده که در زنجيره اي از تنگناي زيستن دچار شده است . قاب هاي تنهايي تئودور در دل شهري بيگانه از روابط، به خوبي بازگو کننده حسي جدا افتاده در کالبد زمان بوده و آشنايي با سامانتا مقدمه اي مي شود براي رجعت دوباره به خود تا آن چه را از حسي خاموش از رابطه مندي با کاترين- همسرش اش- به يغما برده است، باز پس گيرد. سيستم هوشمند مصنوعي، خاطره اي گمشده از عشق را به باور رفته بر تئودور مي رساند تا در نگاهي دوباره از بالاي برج تنهايي اش به هياهوي امواج آدميان، درک دوباره اي از بودن يافته و به کشف راستيني از هويت احساس دست يابد. بر خلاف تئودور که به دنبال دور شدن از جسمانيت جهت دست يابي به يقين روحانيت است، سامانتا درصدد يافتن نقشه اي جهت بناي وجوه جسماني در خود بوده و براي ترسيم موجوديت، ابتدا نامي براي خود برمي گزيند تا ماهيت مادي يابد و در ادامه چنان مجذوب جاذبه آدميت شده که افسار حسادت به دست مي گيرد و قدم به محدوده اي از قلمروي عشق و دلدادگي مي نهد که از نگاه تئودور فاقد واجديت اصالت مي باشد و در اين جا کارگردان ما را به پنداشت صورتي ديگر از ماهيت آدمي به نام تظاهر مي کشاند.
    تظاهر به آنچه نيست و نابود شدني است و پناه بردن به سمعک ساختگي هم نمي تواند صورت بخش حقيقت وجود باشد. به دنباله همين نگاه، هنگامي که سامانتا از طريق بدني رابط به نام ايزابلا به آرزوي تصرف جسمانيت دست مي يابد، با دفع ناگهاني تئودور مواجه مي گردد. گويي با رسيدن به مرز مادگي، اعتبار روحاني اين هوشِ دلربا در نزد تئودور دچار ترديد مي شود. انتخاب مناسب لوکيشن در جهت ارايه چشم اندازي از برون گرايي تشويشِ آدمي بوده و انتخاب تصاويري در پس زمينه فيلم همچون يورش جغدي شوم از چنگال تکنولوژي به قلب انسان، نشانه هايي متفکرانه از سوي فيلمساز است که بارها چنين كاركردهاي مفهومي در طول فيلم عرضه مي شود. همچنين انتخاب درست از موسيقي به عنوان ماوايي جهت پُر کردن نقش هايي به خاطر رفته از انسان و تداعي گر عکس هايي غايب
    از همراهي پيکرهايي عاشق است. فيلمِ براي او، تصوير حرکتي است تدريجي به سوي کامل شدن. تکاملي که از فيلتر نگاه تئودور و سامانتا به اشکالي متفاوت تجربه مي گردد. کشف دوباره براي تئودور و عدم وابستگي به مکان و زمان از سوي سامانتا، نوعي رها شدن از ورطه هبوط به چرخه صعود است. پيمايشي که به جنون لذت بخشي از تئودور در بازي سرخوشانه با مردمان مي رسد و به سفري جانکاه براي سامانتا در رسيدن به خودشناسي منتهي مي شود.
    گويي تئودور و سامانتا از يک ريشه سر برآورده و جنبه هايي از ذهن گرايي و جسمانيت را در پيوندي ارگانيسم عيان مي سازند. به روز رساني سيستم عامل، به نوعي ترميم دوباره اي از فعليت انسان بوده که به زيبايي در نمايي اسلوموشن از حركت آدمي مي رسد. فيلمِ براي او، نشانه اي عميق از فاصله معنايي جان باخته در دنيايي مجازي است که نماهاي هوايي به خوبي فضاي بغرنجِ به تصرف در آمده را بيان مي كند. اگرچه تعدد مفاهيم و نشانه هاي متوالي به طولاني شدن بافت فيلم مي انجامد، اما هدايت مناسب روايت به سرانجامي موفق ختم مي گردد. جايي که براي گريز از مرگِ احساس، تنها راه چاره رجعت كردن از نمايي کلوزآپ به قابي دو نفره از فول شات تعبير مي يابد.