پاسخ : همه چیز در مورد شیطان دشمن شناسي در قرآن مبحث دشمن شناسي و آيات به آن از گستردگي زيادي برخوردار است. در زير به بعضي از موارد آن اشاره مي كنيم. 1. در قرآن در برخي از آيات شخص دشمن را معرفي كرده و در برخي ديگر به معرفي شخصيت دشمن و ويژگي هاي او مي پردازد. 2. در آيه 82 سوره مائده دشمن ترين افراد را اين چنين معرفي مي شوند : ((بطور مسلم، دشمن ترين مردم نسبت به مؤمنان را، يهود و مشركان خواهي يافت و ...)) 3. دشمنان از ديدگاه قرآن به چند دسته تقسيم مي شوند و براي هريك نمونه اي ذكر مي كند . الف : دشمنان خارجي : همانطور كه در بالا ذكر شد 2 نمونه از اين دشمنان يهوديان و مشركان هستند كه در بالا ذكر شد . ب : دشمنان داخلي : قرآن اين دشمنان را همان منافقان معرفي مي كند . در آيه 4 سوره منافقون چنين آمده است . ((هنگامي كه آنها را مي بيني ، جسم و قيافه ي آنها تو را در شگفتي فرو مي برد ، و اگر سخن بگويند، به سخنانشان گوش فرا مي دهي ، اما گويي چوبهاي خشكي هستند كه به ديوار تكيه داده شده اند هر فريادي از هرجا بلند مي شود بر ضد خود مي پندارند، آنها دشمنان واقعي تو هستند، پس از آنها بر حذر باش ... )) ج : دشمنان خانوادگي : در آيه 14 سوره تغابن ، بعضي از همسران و فرزندان را به عنوان دشمنان شخص معرفي مي كند. ((اي كسانيكه ايمان آورده ايد بعضي از همسران و فرزندانتان دشمنان شما هستند، از آنها بر حذر باشيد ، و اگر عفو كنيد و چشم بپوشيد و ببخشيد ، خدا شما را مي بخشد ، چرا كه خداوند بخشنده و مهربان است . )) د : دشمن در وجود انسان : همان شيطان هست كه در درون انسان وسوسه مي كند . 4. نمونه اي از اهداف دشمن در آيات 117 تا 119 سوره طه چنين ذكر مي شود : بدبختي ، رنج ، مشقت و ... ((پس گفتيم : اي آدم اين ابليس دشمن تو و دشمن همسر توست مبادا شما را از بهشت بيرون كند. كه به زحمت و رنج خواهي افتاد (117) اما تو در بهشت راحت هستي و مزيتش براي تو اين است كه در آن گرسنه و برهنه نخواهي شد (118). و در آن تشنه نمي شوي و حرارت آفتاب آزارت نمي دهد (119).)). 5. با توجه به آيه اول سوره ممتحنه كه در ابتدا آمده است مي توان فهميد كه دشمنان خدا و مومنان يك گروه هستند. 6. بايد دانست كه نشانه هاي يك دشمن در چهره او نيست بلكه بايد او را از رفتار و گفتارش شناخت. در آيه 30 سوره محمد چنين آمده است . ((و اگر ما بخواهيم آنها را به تو نشان مي دهيم تا آنان را با قيافه هايشان بشناسي ، هر چند مي تواني آنها را از طرز سخنانشان بشناسي ، و خداوند اعمال شما را مي داند . ))