پس از عرضه تلویزیونهای سهبعدی، بازار تصاوير سهبعدی رونق بيشتري پيدا کرد که اين موضوع باعث شد، بسیاری از شرکتهای تولیدکننده بازی و فیلم مشغول ساخت تولیداتی بر مبنای اين فناوري جدید شوند. از طرفی، حرکت شرکتهای توليدکننده فيلم و محصولات چندرسانهای باعث شد، صفحهنمايشهای مخصوص کامپيوتر و کارتهای گرافيک با قابليت پشتيبانی از اين فناوری وارد بازار شوند. در این میان شرکت NVIDIA با ارائه مبدلهای 3D Vision kit حضور پررنگی در اين بازار داشت و توانست زودتر از رقيب سرخپوش خود توجه علاقمندان به بازیهای سهبعدی را جلب کند. با آنکه دو سال از ارائه اين مبدل به بازار میگذرد، اما تا کنون در رسانههای فارسی شاهد بررسی عملی و کاملی درباره آن نبودهایم. همین موضوع بهانهای شد تا نگاه عمیقتری به این فناوری و تجهیزات داشته باشیم. با ما باشيد تا از نزديک به بررسی اجمالی صفحهنمايش Alienware optx aw2310 و مبدل سهبعدی انویدیا بپردازیم. Alienware optx aw2310 یکی از ملزومات تماشای تصاوير سهبعدی، استفاده از صفحهنمايش مخصوص است، ویژگی مهم صفحهنمايشهای سهبعدی که آنها را از ديگر محصولات متمایز میکند، این است که دارای فرکانس بهروزرساني حداقل 120 هرتز در ثانيه باشند. خرید چنین صفحهنمايشهایی چندان در بازار ايران مرسوم نيست و به جزء تعدادی مدل معدود هنوز واردات این صفحهنمايشها به صورت گسترده انجام نشدهاست. در نگاه اول، صفحهنمايش 23 اینچی ما تفاوت زیادی با صفحهنمايشهایLCD معمولی ندارد، فریم ساده به رنگ مشکی مات در قسمت جلو، زوایای عادی در قسمت پشت و پایه زیبا به رنگ مشکی براق، ظاهری ساده اما مدرن را به این صفحهنمايش داده اما در اين ميان وزن به نسبت زیاد و ضخامت بالا، آن را کمی متمایز ساخته است. تنها نکته منفی که در این صفحهنمايش وجود دارد، تعبیه نامناسب محل پورتهای USB است که برای استفاده از آن باید کلی انرژی مصرف کرد! این صفحهنمايش به پنل 23 اینچی TN ده بيتي با حداکثر دقت تصوير 1080×1920 پیکسل مجهز است و براساس اطلاعات سايت رسمي شرکت DELL (مدتی است Alienware توسط Dell خريداري شدهاست) دارای نسبت کنتراست 80000:1، زمان پاسخگویی سه ميليثانيه و قابليت نمايش 16/7ميليون رنگ است. optx aw2310 به چهار پورت USB، پورتهای تصويری DVI و HDMI و جک 3/5 ميليمتری ورودی و خروجی صدا مجهز است (تصویر 1). تصویر 1 Nvidia 3D Vision kit NVIDIA با عرضه این محصول، معنای تازهای به فناوری 3D در دنياي کامپيوتر بخشيد. این دستگاه داراي دو نسخه است، یک نسخه همراه با IR Emitter و دیگری بدون IR Emitter).IR Emitter یک فرستنده مادون قرمز برای برقراری ارتباط بین کامپیوتر و عینک سهبعدی است که در تصویر 2 مشاهده میکنید). قیمت مجموعه کامل آن که شامل عینک سهبعدی، فرستنده مادون قرمز و کابلهای موردنیاز است به دويست دلار ميرسد (نمونهای که در اختیار ما قرار گرفت، کاملترین نسخه آن بود) (تصوير 3). تصویر 2 تصویر 3 باتری تعبيهشده در عینک سهبعدی NVIDIA میتواند با دو ساعت شارژ از طریق پورت Micro USB، چهل ساعت توان موردنياز اين عينک را برای انجام بازيهای سهبعدی تأمين کند. تنها نکته منفی که ممکن است در ابتدا کمی آزاردهنده باشد، نحوه قرارگیری آن روی صورت است که پس از گذشت زمان به آن عادت خواهيدکرد (کمي هم سختگيري بد نيست). نصب و راهاندازی برای استفاده از اين مبدل سهبعدی بايد از سيستمی مجهز به سيستمعامل ویندوز ویستا یا هفت با حداقل يک گیگابایت حافظه جانبی استفاده کنيد. البته این حداقل مشخصات، ضعیفتر از آن است که شما را بدون مشکل وارد دنیای سهبعدی کند. به همين دليل توصیه میشود، برای مشاهده روانتر و بدون افت فریم، بهتر است از سيستمی با مشخصات سختافزاری قویتر استفاده کنيد. نخست فکر میکردیم، راهاندازی مجموعه سهبعدی، به اطلاعات فنی زيادی نياز دارد اما زماني که دفترچه همراه مبدل را مطالعه کرديم، به اين نتيجه رسيديم که با کمترين مشکلی ميتوانيم اين مبدل را نصب کنيم. نخست فرستنده مادون قرمز عینک (IR Emitter) را به پورت USB وصل کردیم. از آنجا که نسخه درایور کارتگرافیک سیستم مورد تست بهروز بود (اگر نسخه کارتگرافیک انویدیا شما نسخه پايينتر از 180 باشد، آن را بهروزرسانی کنيد)، به دریافت آخرین نسخه درایور نیازی نداشتیم. در ادامه، درایور 3D vision را از سایت انویدیا دانلود و نصب کردیم، سپس وارد صفحه تنظیمات درايور NVIDIA شدیم و از گزینه تنظیمات پیشرفته، گزینهStereoscopic 3D را انتخاب کرده و براساس راهنمايی که در اين بخش وجود داشت، مراحل را انجام داديم. اشاره: فاصله بین فرستنده مادون قرمز و عینک نباید بیشتر از چهل سانتیمتر باشد چون در برقراري ارتباط با مشکل روبهرو خواهيدشد. درباره نصب صفحهنمايش هم مشکل خاصی وجود نداشت و تنها نکته، استفاده از پورت DVI بهجای HDMI بود. در پايان مراحل نصب نيز شرکت NVIDIA با پخش چند فیلم کوتاه، آمادگی سیستم را برای پخش تصاوير سهبعدی اعلام میکند.
پاسخ : نگاهی به فناوری 3D vision برای استفاده و تست اين مبدل سهبعدی از سيستمی که مشخصات آن در جدول 1 درج شدهاست، استفاده کردیم: جدول 1 برای شروع تست، نخست به کنسول NVIDIA رفته، گزینه 3D vision را فعال کرده، سپس به راهنمای مندرج در دفترچه رجوع کردیم. نکته قابل ملاحظهای که در آن نوشته شدهبود، یادآوری میکرد که اگر تا به حال از امکانات سهبعدی استفاده نکردهاید، بهتر است برای سازگاری چشم با تصاویر، عمق تصویر را کم قرار داده و سپس آن را به مرور افزایش دهید. برای شروع عینک را زدیم و به سراغ بازی Blur رفتیم که سازگاری کامل با فناوری پخش سهبعدی دارد. به محض آغاز بازی، عینک کدر (فعال) و بازی اجرا شد. در ابتدا اتفاق خاصی نیفتاد اما با ورود به تنظیمات بازی، آیکونها به شکل زیبایی حرکت میکردند و در محیط بازی کاملاً حس سهبعدی به ما القا میشد. اما این حس آنقدر تأثيرگذار نبود که ما را براي پرداخت يک میلیون و دويست هزار تومان راضي کند! با خروج از بازی، بار دیگر به سراغ تنظیمات 3D vision رفتیم و عمق تصویر را روی شصت در صد گذاشته و بار دیگر وارد بازی شدیم. در این مرحله، حس حرکت در بازی کاملاً رضایتبخش بود و آنقدر گرم بازی شدیم که گذر زمان را فراموش کردیم. پس از خروج از بازی، عینک به صورت اتوماتیک خاموش میشود. نکته جالبی که در تنطیمات3D vision به چشم میخورد، ارزشدهی به بازیها براساس سازگاری آنها با پخش سهبعدی است (تصوير 4). برای مثال، جلوی بازیResident Evil5 عبارت «آماده برای پخش سهبعدی»، برای Age of Empire عبارت «عالی» و برای Wolfentein، «توصیه نمیشود» درج شدهبود. تصویر 4 تست برای تست سیستم از برنامه Heaven Benchmark نسخه 2/1 استفاده کردیم. نخست تنظیمات برنامه را به جز تنظیمات بخش Stereo 3D که به صورت پیشفرض غیرفعال بود، روی 3D vision قرار دادیم و مابقی تنظیمات همان گزینههای از پیش تعیینشده برنامه بود، که نتیجه آن کسب امتیاز 662 و میانگین 26/3 فریم در ثانیه بود. جدول 2 پس از تست، تنظیمات را در بالاترین سطح قرار داده و دوباره تست را انجام دادیم. در این حالت، ميانگين 11/7 فريم در ثانيه و امتیاز 295 به دست آمد. جدول 3 پس از اين مرحله، تصمیم داشتیم همین تست را با اورکلاک سیستم نيز انجام داده و نتایج به دست آمده را تحلیل کنیم که با وجود خنککننده مایع Thermaltake 745 bigwater بعد از چندین بار تست بازهم سیستم پایداری نداشت و پس از بررسي مشخص شد، مشکل از گرمای بيش از حد در پمپ مایع خنککننده است. به همين دليل نتوانستیم تست را در حالت اورکلاک انجام دهیم! نتیجهگیری استفاده از صفحهنمايش Alienware optx aw2310 و مجموعه سهبعدی 3D vision kit NVIDIA شما را وارد دوران جدیدی در نمایش تصاویر میکنند، اما اگر بخواهید این مجموعه را داشتهباشید، باید قلک خودتان را بشکنيد و مقداری هم قرص زير زبانی بخوريد. البته اگر کمي صبر کنيد شايد تا مدتی ديگر بتوانيد با پرداخت هزينه کمتری وارد دنیای سهبعدی شويد. در پایان جا دارد از آقای علیرضا نصیبی براي همکاری و در اختيار گذاشتن اين سيستم کمال تشکر را داشتهباشم.
