گذر و نظری کوتاه بر کارایی چیپ ست های Intel G45 و AMD 785G

​

مدت‌هاست که مادربردهای مبتنی بر چیپ‌ست Intel G۴۵ در بازار داخلی توزیع شده و به همین زودی‌هاست که مادربردهای مبتنی بر AMD ۷۸۵G نیز به‌ طور گسترده در بازار داخلی توزیع شوند. از این‌رو وقت را مغتنم شمردیم تا مقایسه‌ای اجمالی میان این چیپ‌ست‌ها انجام دهیم. باید در نظر داشت که چیپ‌ست‌های ذکر شده بهترین نوع چیپ‌ست‌های IGP کنونی بازار جهانی قلمداد می‌شوند. پیش‌تر چیپ‌ست‌هایی ر ا که مشتمل بر موتور پردازش گرافیکی باشند را IGP خطاب می‌کردند، اما از سال عنوان IGP به پردازنده‌هایی که شامل موتور پردازش گرفیکی نیز هستند اطلاق خواهد شد.


به این دلیل که موتورهای گرافیکی در پردازنده‌های نسل بعدی Nehalem از درون چیپ‌ست اصلی مادربردها خارج شده‌اند و در بطن پردازنده‌ها قرار خواهند گرفت. دیگر اینکه، افزایش قابل ملاحظه کارایی موتورهای گرافیکی تعبیه شده در بطن چیپ‌ست‌هایی که Intel در یکی دو سال اخیر وارد بازار کرده، از ثمرات پروژه Larrabee است، اما مکشوف به‌ عمل آمده که تیم طراحی موتور گرافیکی GMA از تیم Larrabee به‌ طور کامل مستقل است. راستش این شائبه از آنجا پدید آمده بود که کارایی گرافیکی چیپ‌ست Intel G۳۵ فراتر از انتظارات ظاهر شد. البته بودند کاربلدهایی که کارایی چیپ‌ست G۳۵ را در امور گرافیکی اتفاقی می‌دانستند، اما افزایش دوباره کیفیت چیپ‌ست G۴۳ در امور گرافیکی بسیاری را در جبهه موافق قرار داد. شرکت Intel در چیپ‌ست G۴۵ نشان داد که باز هم قادر به افزایش کارایی است و خداوکیلی این‌بار را راست می‌گفت!
چیپ‌ست Intel G۳۵ از موتور گرافیکی GMA X۳۵۰۰ و چیپ‌ست Intel G۴۳ از موتور گرافیکی GMA X۴۵۰۰ استفاده می‌کردند. اندکی بعد در چیپ‌ست Intel G۴۵ از موتور گرافیکی فاخر GM X۴۵۰۰ HD استفاده شد که در این نوشتار مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
یک تغییر بزرگ در دنیای چیپ‌ست‌های IGP رخ داده است، به این شکل که در سال‌های پیش چیپ‌ست‌های IGP شرکت AMD/ATI با فاصله‌ای قابل تامل در صدر قرار داشتند و چیپ‌ست‌های IGP شرکت nVIDIA را در عقب خود نظاره می‌کردند. چیپ‌ست‌های IGP شرکت Intel به‌صورتی تحقیرآمیز خود را هم‌شأن چیپ‌ست‌های VIA و SiS می‌دیدند و تلاش‌ها برای ارتقا موقعیت چیپ‌ست‌ها به صورت جدی توسط Intel دنبال شد. هم‌اکنون کارایی محصولات اخیر این شرکت اگر بیشتر از چیپ‌ست‌های nForce شرکت نباشد، کمتر نیست. ادعا می‌شود که چیپ‌ست‌های IGP شرکت AMD همچنان بهترین هستند و قصد داریم تا مدعا را در این نوشتار محک بزنیم.
● معرفی Intel G۴۵ و AMD ۷۸۵G
چیپ‌ست‌های IGP که در درون خود یک فقره موتور گرافیکی فرد اعلاء دارند توسط هر دو شرکت Intel و AMD با حرف G از دیگر چیپ‌ست‌ها متمایز می‌شوند، هرچند Intel از حرف Q نیز برای گونه‌های ضعیف‌تر استفاده می‌کند.
اغلب مشخصات فنی چیپ‌ست‌های ذکر شده یکسان است، با این تفاوت که مرکز کنترل حافظه (IMC) در چیپ‌ست‌های جدید AMD به داخل پردازنده منتقل شده، اما این مرکز همچنان در بطن چیپ‌ست‌های Intel قرار دارد. ناگفته نماند که Intel در طراحی چیپ‌ست‌های نسل آتی خود مانند خاندان Intel P۵۵ که به زودی وارد بازار خواهد شد، مرکز کنترل حافظه را به سیاق AMD به درون پردازنده‌های Core i۷، Core i۵ و Core i۳ منتقل کرده است.
چیپ‌ست Intel G۴۵ همچون Intel P۴۵ از تبار Eaglelake است و به ‌صورت رسمی Intel ۶۲G۴۵ خطاب می‌شود. این چیپ‌ست با چیپ‌ست‌های جنوبی ICH۱۰ و ICH۱۰R رفاقت نزدیک دارد و یک‌سال و اندی است که معرفی و با تکنولوژی ۶۵ نانومتری تولید شده و سازگار با پردازنده‌های دوهسته‌ای Core ۲ Duo و چهارهسته‌ای Core Quad است. چیپ‌ست مذکور از سوکت LGA-۷۷۵ پشتیبانی و حافظه‌های ۸۰۰ تا ۱۰۶۶ مگاهرتزی DDR۳ و ۶۷۷ تا ۸۰۰ مگاهرتزی DDR۲ را تا ۱۶ گیگابایت شناسایی می‌کند و دارای یک شکاف گرافیکی PCIe x۱۶ و موتور گرافیکی GMA X۴۵۰۰ HD است.
چیپ‌ست AMD ۷۸۵G حدود سه ماه پیش معرفی شد و در ظاهر از نسل هفتم چیپ‌ست‌های AMD است، اما در باطن به نسل هشتم تعلق دارد. این چیپ‌ست با تکنولوژی ۵۵ نانومتری تولید شده و با چیپ‌ست‌های جنوبی SB۷۱۰، SB۷۵۰، SB۸۱۰ و SB۸۵۰ رفاقت دارد و از تمامی پردازنده‌های خانواده‌های Sempron، Athlon و Phenom پشتیبانی می‌کند و شامل موتور گرافیکی فاخر Radeon HD ۴۲۰۰ است. این چیپ‌ست دو امکان فوق‌العاده ارایه می‌کند که فراتر از توانایی چیپ‌ست G۴۵ است. اول اینکه، با مدد تکنولوژی SidePort می‌تواند از چیپ مستقل حافظه به عنوان حافظه بافر استفاده کند و چندان وام‌دار حافظه اصلی سیستم (RAM) نباشد. دوم اینکه، از تکنولوژی ATI Hybrid بهره می‌برد که به دارنده مادربرد امکان نصب کارت‌گرافیک مستقل و استفاده ترکیبی همراه با موتور گرافیکی داخلی چیپ‌ست را می‌دهد. البته نباید به چیپ‌ست Intel G۴۵ چندان خرده گرفته شود، زیرا ادعای برابری با محصول AMD را ندارد و کماکان دوران گذر از موتورهای نحیف قبلی به موتورهای گرافیکی فاخر را تازه طی کرده است. و اما مقایسه!
● کارایی عمومی
چنانچه به نتایج حاصل از نرم‌افزار SYSMark ۲۰۰۷ اعتماد کنیم، گفته شده است که چیپ‌ست ۷۸۵G امتیاز کلی ۱۴۹ و G۴۵ امتیاز کلی ۱۳۷ را کسب کرده‌اند. اگر در موارد اعلام شده دقیق‌تر شویم شرایط به سود ۷۸۵G است. هرچند امتیاز G۴۵ در تست عمومی گرافیک سه‌بعدی (۳D) برابر است.
● گرافیک سه‌بعدی
نرم‌افزار SYSMark ۲۰۰۷ برای ارزیابی کلی استفاده می‌شود و در زمینه‌های تخصصی از موارد دیگر کمک می‌گیرد. برای ارزیابی توانایی این حضرات در خلق تصاویر سه‌بعدی از ۳Dmark۰۶ و ۳DMark vantage استفاده می‌شود. نتایج حاصل از ۳DMark۰۶ حکایت از برتری بی‌چون و چرای ۷۸۵G دارد. البته نتیجه ۳DMark vantage برتری را به شکلی محسوس به G۴۵ داده، اما اگر آزمون را ذیل سیستم‌عامل Windows ۷ تکرار کنیم، برتری در دو نرم‌افزار با ۷۸۵G است. این برتری را دلیل بر ضعف بنیادین G۴۵ فرض نکنید، زیرا یک سالی از عرضه این چیپ‌ست می‌گذرد و فرصت سازگاری با سیستم‌عامل جدید مهیا نبوده است. به‌ همین دلیل است که ۷۸۵G در بازی‌های Crysis، Far Cry، World in Conflict و Tom Clancy’s H.A.W.X برتری مقتدرانه‌ای بر G۴۵ دارد. این را نیز بگویم که ۷۸۵G از DirectX ۱۰.۱ و G۴۵ از DirectX ۱۰ پشتیبانی می‌کنند و ۷۸۵G حدود ۴۰ پردازنده موازی گرافیکی دارد، در حالی‌که G۴۵ به ۱۰ عدد آن قناعت کرده است.
● تبدیل و پخش ویدئو
هر دو چیپ‌ست دارای موتورهای مستقلی برای تبدیل و پخش فرمت‌های ویدیویی خوش‌کیفیت (HD) هستند. ذیل سیستم‌عامل Vista عملکرد ۷۸۵G فوق‌العاده و عملکرد G۴۵ در قیاس با رقیب ناامیدکننده است، زیرا ۷۸۵G حداکثر ۱۵ درصد از حجم پردازش پردازنده را به خود اختصاص می‌دهد. این ‌در حالی است ‌که G۴۵ بیش از ۳۵ درصد از کارایی پردازنده را در اختیار می‌گیرد. ذیل سیستم‌عامل Windows ۷ ماجرا دگرگون می‌شود، زیرا این سیستم‌عامل به‌صورت پیش‌فرض الگوریتم‌هایی در خود دارد و چندان به امکانات سخت‌افزاری متکی نیست. از این‌رو نتایج G۴۵ در سیستم‌عامل Windows ۷ با قدری اغماض بهتر از ۷۸۵G خواهد شد.
● مصرف انرژی
تفاوت چندانی میان چیپ‌ست‌ها در مصرف انرژی وجود ندارد، اما از آنجا که پردازنده‌های Intel با تکنولوژی ۴۵ نانومتری تولید می‌شوند، مصرف انرژی کل سیستمی که از مادربردی مبتنی بر Intel G۴۵ استفاده می‌کند به‌شکل محسوسی کمتر از سیستمی است که از مادربرد مبتنی بر چیپ‌ست AMD ۷۸۵G بهره می‌برد. هر چند میزان مصرف مادربرد تفاوت چندانی ندارد.
● نتیجه‌گیری
مادربردهای مبتنی بر Intel G۴۵ برای ارایه کارایی فوق‌العاده در امور گرافیکی به ‌طور قطع باید توسط پردازنده‌ای فاخر از نسل Core ۲ Duo همراهی شوند، به‌ همین دلیل هزینه کل سیستم افزایش پیدا خواهد کرد، اما مادربردی که بر پایه چیپ‌ست AMD ۷۸۵G طراحی شده است با همراهی پردازنده متوسطی مانند Athlon II X۲ نیز می‌تواند عملکردی عالی داشته باشد.
تا اطلاع بعدی و به‌ طور قاطع می‌توان گفت که مادربرد مبتنی بر چیپ‌ست Intel G۴۵ برای افرادی که به پردازنده‌های Core ۲ Duo و Core ۲ Quad دل‌بسته‌اند بهترین گزینه است. همچنین توصیه می‌کنم که علاقه‌مندان AMD از مادربردهای مبتنی بر چیپ‌ست AMD ۷۸۵G استفاده کنند. البته این نکته را نیز باید مدنظر قرار داد که مادربردهای مبتنی بر این چیپ‌ست تازه‌وارد هستند و قیمت کاذب دارند. بنابراین یا باید صبر پیشه کرد یا از مادربردهای مبتنی بر AMD ۷۸۰G استفاده کرد.