مهر به عقیده اسلام تدبیر ماهرانه ای است که در متن خلقت و آفرینش برای تعدیل در روابط زن و مرد و پیوند آنها به یکدیگر به کار رفته است. مهر از آنجا پیدا شد که در متن خلقت نقش هر یک از زن و مرد در مسئله عشق مغایر نقش دیگری است عرفا این قانون را سراسر هستی سرایت می دهنده میگویند قانون عشق و جذب بر سراسر موجودات و مخلوقات حکومت میکند. مهر یا حیا و عفاف زن یک ریشه دارد، زن با الهام فطری دریافته است که عزم و احترام او باین است که خود را رایگان در اختیار مرد قرار ندهد و به اصطلاح بشر شیرین نفروشد. قرآن کریم مهر را ابداع نکرده. کاری که کرده این است که مهر را به حالت فطری آن برگردانده است قرآن با نظافت بی نظیر میگوید:« وَآتُواْ النَّسَاء صَدُقَاتِهِنَّ نِحْلَةً » «کابین زنان به خود آنها متعلق است و عطیه و پیشکشی است از جانب شما به آنها پس به خودشان بدهید.» قرآن در این آیه به 3 مورد مهم اشاره کرده است: اول اینکه مهر باید از روی صداقت و راستین بودن علاقه مرد به زن باشد یعنی یک حقی است واقعی که مرد باید به وی بپردازد یعنی نشانه صدق ایمان مرد است. دوم اینکه مهریه مالی است که به خود زن متعلق است نه مثل قبایل قبل از اسلام که به پدر دختر داده میشد و نهایتا اینکه این آیه کاملا تصریح میکند که مهر هیچ عنوانی جز عنوان تقدیم و پیشکش و عطیه و هدیه ندارد. در نتیجه مهر در خلقت از آنجا پیدا شده که در روابط دو جنس به عهده هر کدام از آنها نقش جداگانه ای است. مهر از احساسات رقیق و عطوفت آمیز مرد ناشی شده است. آنچه از ناحیه زن در این امر دخالت داشته حس خودداری است که مخصوص او بوده است. مهر قانونی است برای بالا بردن ارزشش زن و قرار دادن او در سطح عالیتر. مهر به زن شخصیت میدهد. ارزش معنوی مهر برای زن بیشتر از ارزش مادی آن است. قرآن از مهر دفاع میکند و هر چیزی که موجب ضایع شدن این حق برای زن شود را منسوخ کرده است و به مردان دستور میدهد که در هر حال حق ندارند حق مهر زن را نپردازند و اگر هم میخواهند طلاق دهند حق ندارند که زن را مجبور کنند که از حق خود بگذرد. در سوره بقره آیه 241 تذکرات لازم را به مردان جهت حفظ این حق که مخصوص زن است داده شده است. در اسلام به مردان امر شده که مرد حقی به مال زن و کار زن ندارد نه میتواند به او فرمان دهد و نه میتواند در ثروت و مال وی تصرف کند. این سیستم خاص اسلام یعنی به زن حق داده شده است که مالک باشد قرآن به زن استقلال اقتصادی میدهد: «لِّلرِّجَالِ نَصِیبٌ مِّمَّا اكْتَسَبُواْ وَلِلنِّسَاء نَصِیبٌ مِّمَّا اكْتَسَبْنَ » «مردان را از آنچه کسب میکنند و بدست میآورند بهره ای است و زنان را از آنچه کسب میکنند و بدست میآورند بهره ای ایست.» مهر یک حق عاطفی و اقتصادی زن است که از ناحیه مرد باید پرداخت شود و بر مردان دادن مهر لازم و واجب است.
