[h=3]پس از یک هفته هما روستا سكوتش را شكست![/h] هما روستا كه چهارشنبه ـ 28 تیر ماه ـ در مراسم بزرگداشت حمید سمندریان در مركز تئاتر مولوی صحبت میكرد، ادامه داد.... هما روستا ـ همسر حمید سمندریان كه نزدیك به 40 سال با او زندگی كرده بود ـ گفت: به عشقِ سمندریان به تئاتر، حسودی میكنم. به گزارش خبرنگار تئاتر خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، هما روستا كه چهارشنبه ـ 28 تیر ماه ـ در مراسم بزرگداشت حمید سمندریان در مركز تئاتر مولوی صحبت میكرد، ادامه داد: فكر نمیكنم هیچكس مثل او بتواند این گونه خود را وقف تئاتر و شاگردانش كند؛ سمندریان عاشق همه آدمها بود. روستا كه یك هفته بعد از درگذشت استاد سمندریان برای اولین بار در جمعی عمومی صحبت میكرد، با اشاره به علاقهی بیش از حد حمید سمندریان به تئاتر، یادآور شد: همیشه حمید مرا میكشاند تا تمام تئاترها را ببینیم چه ضعیف و چه قوی. او نگران تئاتر بود، از ابتذال بیزار بود و عصبی میشد ولی حتی تئاترهای ضعیف را تشویق میكرد. این هنرمند تئاتر متذكر شد: حمید میگفت تئاتر نباید در جامعه متوقف شود بلكه باید پیش برود و این جوانان هستند كه تئاتر آینده را رقم میزنند. با دیدن یك تئاتر خوب ذوق میكرد و چند بار به تماشای آن میرفت. حتی زمان بیماری در شرایطی كه بسیار ناخوش بود، با یكدیگر به تماشای نمایش «مكبث» رفتیم. پشت صحنه رفت و به مدت طولانی با بچهها حرف زد و تشویقشان كرد. هما روستا از حاضران در این برنامه و كسانی كه در این مدت در برنامههای بزرگداشت حمید سمندریان حضور داشتهاند سپاسگزاری كرد و گفت: ممنونم از تك تك آنها كه به تئاتر عشق میورزند و تئاتر یعنی خود حمید سمندریان. *** چرمشیر: سلام سمندریان به تجربههای تئاتری به گزارش ایسنا، در این برنامه كه به همت دپارتمان هنرهای نمایشی و موسیقی دانشكده هنرهای زیبا برپا شد، محمد چرمشیر ـ نمایشنامهنویس ـ هم یادداشتی را به یاد حمید سمندریان خواند. چرمشیر پیش از خواندن یادداشتش گفت: فكر میكنم در روزها و سالهای آینده بیشتر از حمید سمندریان خواهیم شنید. روزهایی كه این غمها فروكش میكند و در صحبت با نسل بعدی درباره تئاترمان، قاعدتا دربارهی سمندریان بیش از همه سخن میگوییم. این نمایشنامهنویس اضافه كرد: اگر در آینده بودم به دو ویژگی مهم حمید سمندریان اشاره خواهم كرد؛ اول اینكه حمید سمندریان همیشه كنار جوانان است برخلاف بسیاری از هم دورههایش هرگز جوانان را ترك نكرد و شاید تنوع تمام شاگردانش دال بر همین موضوع باشد. روز به روز كنار جوانان ایستاد و با همه آنها پیر شد. چرمشیر متذكر شد: او هرگز سلیقهاش را به دانشجویانش تحمیل نكرد. تئاتر مورد علاقهی خود را داشت اما هرگز آن را تحمیل نكرد. همیشه به تجربههای تئاتری سلام میكرد به هر نمایشی كه دعوت میشد میرفت. ایرادات و خوبیها را میگفت اما هرگز به خاطر تجربههای جدیدمان ما را نكوهش نكرد. به گفته چرمشیر، حمید سمندریان شرف ما بود؛ غروری كه برای همه عمر مبتلا به آن خواهیم بود. *** حسین كیانی: سمندریان اصلا نمیخواست در آموزشگاه بسته شود در این برنامه حسین كیانی دیگر هنرمند تئاتر هم یادداشتی را ارائه كرد. كیانی كه حدود دو سال است در آموزشگاه حمید سمندریان تدریس میكند، گفت: روز دوشنبه و امروز (چهارشنبه) كلاس را در آموزشگاه برگزار كردیم چون آقای سمندریان اصلا نمیخواست در آموزشگاه بسته شود. وی اضافه كرد: آقای سمندریان دو ویژگی بسیار بزرگ داشت با چشمان نگرانش همیشه جریان تئاتر را در ایران رصد كرد. در این پنج دهه تئاتری نبوده است كه آن را ندیده باشد و این نشان از دلهره ایشان نسبت به جریان و حیات تئاتر در مملكت بود. این نمایشنامه نویس و كارگردان تئاتر یادآور شد: اگر شما هنرجو یا دانشجوی قابل اشتعالی بودید، حمید سمندریان بهترین كسی بود كه میتوانست با آتش زدن یك كبریت شما را شعلهور كند. هیچ كس مثل او شوق تئاتر را در جوانان برنمیانگیخت. *** قهرمانی: سمندریان مثل حاتم طائی بخشنده بود در این برنامه محمدباقر قهرمانی ـ رییس دپارتمان تئاتر و موسیقی دانشكده هنرهای زیبا ـ نیز سخنان كوتاهی را دربارهی سمندریان ارائه كرد. او گفت: سمندریان خودِ تئاتر بود؛ شاد و جذاب و در عین حال اندیشمند. در كنار او ساعتها را میگذراندیم بدون احساس خستگی. او خود خستگی ناپذیر بود. پیر و جوان نمیشناخت؛ در برخورد با افراد طوری رفتار میكرد كه همه برایش مهم هستند. سبكهای متنوع تئاتر را میپذیرفت ، مهربان بود، تئاتر را از هیچ كس دریغ نمیكرد. نه تنها در دانشگاه در موسسات دیگر هم تدریس میكرد. مانند حاتم طائی بخشنده بود. قهرمانی افزود: بیدلیل نیست شاگردانش او را در وجود خود نگه داشته و تكثیر كردهاند. جامعه هنری قدرشناس است این را در زمان حیات و هم در زمان درگذشتش نشان دادهاند. *** مدیر تالار مولوی: مرگ سمندریان تراژدی نیست، بلكه حماسی است همچنین سعید اسدی ـ مدیر مركز تئاتر مولوی و استاد دانشگاه ـ نیز یادداشتی ارائه كرد. اسدی گفت: حتما در نبودن حمید سمندریان، حضورش جاری است مرگ او تراژدی نیست بلكه حماسی است. این روزها خیلی خود را منتسب به او میدانند كه انتساب به او شأنیتی دارد. هر كس در وجود خود دنبال تكهای از او میگردد و اگر آن را پیدا نكند، آن را میسازد. *** تئاتر امروز ما دارد از معنی تهی میشود در بخش دیگری از این برنامه محمدرضا خاكی ـ كارگردان تئاتر و استاد دانشگاه ـ خاطراتی از حمید سمندریان ارائه كرد. او كه سالها پیش دانشجوی سمندریان بوده است، با طرح این پرسش كه نمایشهای امروز ایران چه نسبتی با فضای جامعه دارد، اضافه كرد: متاسفانه تئاتر امروز ما دارد از معنی تهی میشود و میكوشد چیزی شبیه سیرك بسازد. باید ببینیم آنچه روی صحنه است با زحماتی كه استادانی مانند سمندریان برای تئاتر ما كشیدهاند چقدر نسبت دارد. *** آقاخانی: بلد نیستیم جای خالی عزیزان را پر كنیم ایوب آقاخانی ـ نمایشنامه نویس، بازیگر و كارگردان تئاتر ـ نیز در حالی كه به خاطر پخش تصاویری از حمید سمندریان كه تاسف حاضران را به همراه داشت، متاثر شده بود، گفت: متاسفم بعد از یك هفته هنوز حرف زدن درباره او سخت است. وی با اشاره به ویژگیهای حمید سمندریان به عنوان یك معلم، ادامه داد: بسیاری از ما فخر معلمی داریم اما شباهتی به استاد نبردیم؛ آقای سمندریان كاریزمای بسیار بالایی داشت كدام یك از ما چنین كاریزمایی داریم. این نمایشنامهنویس اضافه كرد: به جای تلاش كردن برای ساختن خاطره با سمندریان ببینیم او چرا استاد بود و چرا كلمه استاد هرگز از نامش جدا نمیشود. به گفته آقاخانی، یكی از دلایل كاریزمای حمید سمندریان این بود كه او علاوه بر اینكه وسعت جدی درباره دانشش داشت به شدت با نارسیسم رایج در شرق ، هنر شرقی و هنرمند شرقی مبارزه میكرد. علاوه بر این او هرگز سركلاس همكاران خود را كم حرمت نكرد. این كارگردان تئاتر متذكر شد: هجو ،هزل ،طنز و مطایبه آمیزهی همیشه كلاسهای او بود یكی از دلایل توفیقش این بود كه هرگز چیزی را بدون شوخی نمیگفت. فضای صمیمی و بسیار مفرحی ایجاد میكرد اما در عین حال بركلاس كنترل جدی داشت. آقاخانی با اشاره به دیگر ویژگیهای اخلاقی سمندریان ادامه داد: استقلال بسیار او در سیستم دانشگاهی و تئاتری فراموش نشدنی است. هیچ كس به یاد ندارد او كوتاه آمده باشد ما امروز صنف داریم او خیلی اوقات بدون صنف كوتاه نیامد، ما گاهی صنفمان كوتاه میآید. این هنرمند تئاتر با اظهار تاسف از درگذشت چهرههایی همچون حمید سمندریان، سیمین دانشور، اكبر رادی و ... ادامه داد: دردناكترین اتفاق این روزها یادآوری جاهای خالی است كه به زودی پر نمیشود؛ ما بلد نیستیم جای خالی این عزیزان را پر كنیم. *** سمندریان متر تئاتر ناب بود در ادامه این برنامه، اردشیر صالح پور، دیگر استاد دانشگاه هم با ارایه مطالبی درباره سمندریان، گفت: روزگار شگفتی است تنها مرگ ما را گردهم میآورد. سمندریان به تئاتر ایران رفعت بخشید او متر و معیار تئاتر ناب بود. همه بازیگران و كارگردانهای معاصر با او جدیت ،ادب ،اخلاق حرفهای و صحنهای را آموختند. برای ما سمندریان همیشه در اوج است. وی اضافه كرد: كارهایش به منزله كارهای فاخر و با شكوه بود پس از عبدالحسین نوشین میتوان سمندریان را پدر تئاتر مدرن و جدی ایران به شمار آورد. صالح پور به تشریح روند تاثیر سمندریان بر تئاتر دانشگاهی و حرفهیی پرداخت و به قدرت بازیگری و طنز او اشاره كرد. *** یادی از خسرو شكیبایی در مراسم یادبود سمندریان مسعود دلخواه نیز كه 35 سال پیش شاگرد حمید سمندریان بوده با گرامیداشت یاد خسرو شكیبایی كه این مراسم همزمان با سالروز درگذشت او بود، اضافه كرد: بخشی از انرژی حمید سمندریان میان همه ما است. دلخواه با تایید حرف ایوب آقاخانی در كاریزماتیك بودن شخصیت سمندریان ادامه داد: كاریزما چیزی آموختنی نیست. همه ما میدانیم سمندریان شخصیتی بسیار جذاب و كاریزماتیك بود منبع این انرژی عشق و ایمانی بود كه به كارش داشت در این عشق شكی نداشت و این انرژی در چشمانش احساس میشد. انرژی و نگرانی برای تئاتر در نگاهش بود. این استاد دانشگاه خاطرنشان كرد: یاد گرفتم اگر بخواهم كمی شاگرد او باشم باید این عشق را حفظ كنم تا اعتماد به نفس پیدا كنم و او این اعتماد به نفس را داشت. بخل و حسدی نسبت به هم نسلان و دیگران نداشت. دلخواه ادامه داد: فقط صحبت كردن درباره سمندریان كافی نیست خوب است در عمل آنچه را از او آموختهایم، پیاده كنیم. امروز كار ما به عنوان مدرس و دانشجو سخت شده است چون مدام خود را با سمندریان مقایسه میكنیم . این كارگردان و بازیگر تئاتر با اشاره به حضور پررنگ هنرمندان تئاتر در مراسمهای بزرگداشت سمندریان اضافه كرد: خوش به حال انسانی كه رفتنش این همه آمدن در پی داشته باشد. دور شدنش این همه نزدیكی به بار آورد و ای كاش این نزدیك شدن موقت نباشد. *** به گزارش ایسنا، در این برنامه نغمه ثمینی نمایشنامهنویس و استاد دانشگاه كه دانشجوی سمندریان نبوده است، یادداشتی برای دردل خواند. سعید ذهنی آهنگساز و دیگر شاگرد استاد سمندریان صحبت كوتاهی ارائه كرد و قطعهای موسیقی از بابك بیات كه جزو قطعات مورد علاقهی سمندریان بود نواخت. *** حاشیه مراسم ـ در این برنامه سهند مهدیزاده شاگرد زنده یاد ذوالفنون قطعهای موسیقی نواخت. ـ كوروش سلیمانی اجرای برنامه را برعهده داشت و در فاصله میان سخنرانیها بخشهایی از كتاب گفت وگو با حمید سمندریان با نام «این صحنه خانه من است» ارائه میكرد. ـ پخش تصاویری از حمید سمندریان و پخش صدای او كه از علاقهاش به تئاتر سخن میگفت از دیگر بخشهای این برنامه بود. ـ در بخش پایانی این برنامه پیام دهكردی، بازیگر تئاتر و یكی از شاگردان حمید سمندریان كه سال 86 در نمایش «ملاقات بانوی سالخورده» نقش آلفرد ایل را بازی كرده بود، آخرین صحنه این نمایش را بازسازی كرد. ـ دهكردی در حالی كه چمدان آن نمایش را در دست داشت، صحنهی طولانی سیگار كشیدن را كه آخرین سیگار زندگی كاراكتر نمایش بود، اجرا كرد. او پس از اجرای این صحنه به فضای پشت صحنه و جایی كه نور میتابید رفت. اجرای این صحنه تأثر بسیاری از حاضران را به همراه داشت به گونهای كه در سكوت تاریك تالار مولوی صدای هق هقهای آرام حاضران شنیده میشد. ـ در این برنامه موسیقی «درباره الی» كه قطعه مورد علاقه سمندریان بود پخش شد. ـ پخش كلیپی ساخته فرشاد فرشته حكمت و خواندن قطعهای از «گالیله» كه به روان سمندریان پیشكش شد، از دیگر بخشهای این برنامه بود. گردآوری: گروه فرهنگ و هنر سیمرغ