[h=2]ايرج راد: استاد سمندريان با تمام وجود عاشق تئاتر بود[/h] ايرج راد درگذشت حميد سمندريان را ضايعه‌اي بسيار دشوار براي جامعه‌ي هنري دانست.اين كارگردان و بازيگر تئاتر در گفت‌وگو با خبرگزاري دانشجويان ايران، گفت: از دست دادن استاد سمندريان براي جامعه‌ي هنري و به‌ويژه تئاتر مملكت بسيار دشوار است. ايشان همواره با انرژي و روحيه‌اي كه داشت به همه‌ي ما انرژي مي‌داد و هرگز تصور نمي‌شد چنين فردي با اين روحيه و انرژي از دنيا برود. اما سرانجام به خاطر بيماري مهلكي كه داشت، دست مرگ ايشان را از ما گرفت. ايرج راد كه با بازي در نمايش «مرده‌هاي بي‌كفن و دفن» با حميد سمندريان همكاري داشته است يادآور شد: تاثير آثار استاد سمندريان بر روند تئاتر كشور بر هيچ‌كس پوشيده نيست. ايشان علاوه‌بر كارگرداني‌هاي درخشان، هنرمندان بسيار بزرگي را پرورش داد. به گونه‌اي كه بسياري از هنرمندان و فارغ‌التحصيلان تئاتر كشور از شاگردان ايشان بودند و من هم جزو دانشجويان ايشان بودم. وي ادامه داد: علاوه‌بر كارگرداني و تدريس، ترجمه‌هاي ايشان از آثار بزرگ نمايشي از ديگر نقاط قوت كارنامه هنري‌شان است. راد با اشاره به ويژگي‌هاي اخلاقي حميد سمندريان به ايسنا گفت: علاوه‌بر كار هنري، رفتار، كردار و برخورد استاد با تمام هنرمندان همواره زبانزد همگان بوده است. عشق و علاقه و الفتي كه به تئاتر داشت از دلش برمي‌خاست و با تمام وجود تئاتر را دوست مي‌داشت. او با اشاره به آشنايي‌اش با حميد سمندريان يادآور شد: از حدود سال‌هاي 40 بود كه با استاد از طريق كارهايي كه به صحنه مي‌برد آشنا شدم. همان زمان هم در جامعه هنري داراي اشتهار بود و تئاتري‌ها برايشان ارزش و احترام بسياري قائل بودند.
پاسخ : صحبت های هنرمندان درباره استاد سمندریان امین تارخ:این‌بارگریه نمی‌کنیم فریاد می‌زنیم امین تارخ که از سال ۱۳۵۱ تا ۱۳۵۵ خورشیدی در دانشکده هنرهای زیبا شاگرد حمید سمندریان بوده است، او را استادی در همه ابعاد معرفی می‌کند. به گزارش افکارنیوز به نقل از خبرآنلاین، امین تارخ با بیان اینکه استاد سمندریان در عرصه تئاتر و به ویژه امر آموزش بازیگری، یک پدیده به شمار می‌آمد، می‌گوید: «او از نیرویی فوق العاه قوی و سازنده برخوردار بود و برای همین بیش از نیم قرن در تئاتر ایران به طور سرزنده و خلاق فعالیت داشت.» این بازیگر تئاتر و سینما در گفتگو با خبرآنلاین می‌افزاید: «سال ۱۳۵۱ که برای تحصیل وارد دانشکده هنرهای زیبا شدم، شاهد اجرای دو نمایش «ملاقات بانوی سالخورده» نوشته فریدریش دورنمات و «کرگدن» از آثار اوژن یونسکو با کارگردانی استاد سمندریان شدم که بسیار نو و تاثیر گذار بودند.» او ادامه می‌دهد: «به مدت چهار سال در دانشکده هنرهای زیبا شاگرد ایشان بودم و علاوه بر اینکه چندین واحد درسی را زیر نظر استاد سمندریان گذراندم، از هر کار و صحبت او چیزهای بسیار زیادی آموختم.» وقتی امین تارخ بر دستان استاد سمندریان بوسه زد (هشتم اسفند ۸۸ - تماشاخانه ایرانشهر) تارخ به نقش تاثیر گذار سمندریان در پیشرفت تئاتر ایران در دهه ۴۰ اشاره می‌کند و توضیح می‌دهد: «زمانی که او از آلمان به کشور بازگشت، با ترجمه متون خارجی به ویژه کارهای نمایشنامه نویسان اروپایی و اجراهای متفاوت و جدید، پایه گذار تئاتر نو و مدرن در ایران شد. جریانی که او ایجاد کرد، پیش از او سابقه نداشت.» بازیگر سریال «سربداران» با تاکید بر اینکه همه تئاتری‌های ایران به نوعی شاگرد سمندریان بوده‌اند، می‌افزاید: «علاوه بر ترجمه و کارگردانی، سابقه این استاد مسلم هنرهای نمایشی در امر آموزش بازیگری، در نیم قرن گذشته از نظر عمق و گستردگی مثال زدنی و کم نظیر بوده است. در واقع هرکس در عرصه بازیگری ایران صاحب موقعیتی شده است، یک جوری پرش به پر سمندریان خورده و از هنر و دانش او تغذیه کرده است.» امین تارخ با بیان اینکه در تئاتر از سمندریان نمی‌توان عاشق‌تر پیدا کرد، می‌گوید: «عشق او به تئاتر مثال زدنی بود، همان طور که عشقش به بازیگری مثال زدنی بود. این استاد بی‌همتا، تمام زندگی‌اش را پای عشق خود ریخت.» این مدرس بازیگری ادامه می‌دهد: «سمندریان در همه ابعاد از جمله اخلاقیات استاد بود. او در جوانی ابتدا با اصرار پدر در آلمان مهندسی تاسیسات خواند و بعد به تحصیل تئاتر پرداخت. این به همه ما درس می‌دهد تا به والدین خود احترام بگذاریم و شنوای نظرشان باشیم. در واقع او ابتدا به عشق پدر پاسخ گفت و بعد به طرف عشق شخصی‌اش رفت.» او با تاکید بر اینکه از دست دادن استاد سمندریان ضایعه اسف باری است، می‌افزاید: «با این وجود تاسف بار‌تر آن است که این هنرمند بزرگ نتوانست آخرین کاری را که می‌خواست، انجام دهد. واقعاً چرا برای کسی که تئاتر ایران مدیون اوست، اجرای نمایش «گالیله» برتولت برشت با مانع تراشی روبرو شد. چه کسی پاسخ گوی این سیاست غلط خواهد شد؟» این بازیگر تئاتر و سینما تاکید می‌کند: «سمندریان همیشه می‌گفت که این کار است که هنرمند را زنده نگاه می‌دارد، اما دیدیم که متاسفانه امکان کارگردانی و اجرای مستمر نمایش را به او ندادند.» امین تارخ در همین ارتباط می‌گوید: «وقتی یک هنرمند نمونه و استثنایی را از دست می‌دهیم، بی‌اختیار اشک بر گونه‌هایمان جاری می‌شود. اما وقتی کسی از میان ما می‌رود که شرایط کار برایش به خوبی فراهم نشده است و سال‌ها از هنرش محروم مانده‌ایم، دیگر گریه نمی‌کنیم، بلکه فریاد می‌زنیم.» استاد حمید سمندریان، کارگردان و استاد پیشکسوت تئاتر ایران به دلیل بیماری سرطان کبد، صبح روز پنجشنبه دارفانی را وداع گفت.
پاسخ : صحبت های هنرمندان درباره استاد سمندریان [h=2]عزت‌الله انتظامي: سمندريان نگين قيمتي تئاتر ايران بود[/h]عزت‌الله انتظامي با اظهار تاسف فراوان از درگذشت حميد سمندريان گفت: تئاتر ايران نگين درشت قيمتي خود را از دست داد. آقاي بازيگر در گفت‌وگو با خبرگزاري دانشجويان ايران، گفت: تئاتر ايران جواهر بزرگ و قيمتي خود را از دست داده است. بايد به همه‌ي هنرمندان و به‌ويژه هما روستا تسليت بگوييم. او با اشاره به اينكه هميشه حميد سمندريان آرزو داشت نمايش «گاليله» را كار كند، اظهار تاسف كرد: اما نشد كه اين نمايش را كار كند؛ دير شد و امروز صبح خبر دادند كه درگذشته است. او حسرت به دل درگذشت. وي افزود: دلم خوش نيست. كسي را از دست داديم كه براي همه‌ي ما بزرگ بود. چون تحصيل در دانشگاه را خيلي دير آغاز كردم، دانشجوي ايشان بودم. هرچه دارم از اوست. آثاري فوق‌العاده و زيبا اجرا كرد. انتظامي كه تجربه‌ي چندين پروژه‌ي تلويزيوني و تئاتر صحنه‌اي را با حميد سمندريان داشته است يادآور شد: يكي از كارهاي درخشان ايشان نمايش «كرگدن» بود كه در دانشگاه تهران اجرا كرديم. با آنكه آن زمان در دانشگاه‌ها را مي‌بستند كه كسي وارد نشود، حتي روي زمين هم تماشاگر نشسته بود. اين هنرمند با سابقه‌ي تئاتر، سينما و تلويزيون به ايسنا گفت: تئاتر ايران، كارگردان فوق‌العاده‌ي خود را از دست داد. كارگرداني كه شاگرداني بزرگ پرورش داد كه همه از بزرگان و استادان تئاتر ما شدند. زود او را از دست داديم. جايش هميشه خالي مي‌ماند.
