نوکیا در بحران - گمانه زنی ها در مورد آینده غول فناوری فنلاند

کمپانی نوکیا که زمانی با ارزش کلی سهام (.Market Cap) بیش از 150 میلیارد دلار نه تنها بزرگترین کمپانی فنلاند محسوب می شد بلکه لقب بزرگترین کمپانی اروپا را نیز یدک می کشید اینک با بحران بسیار سختی روبرو شده است. ارزش هر سهم این کمپانی در روز 14 ژوئن 2012 (25 خرداد 1391) پس از اعلام خبر تغییرات و تعدیل نیروی کار در نوکیا و پیش بینی این کمپانی در مورد افزایش زیان سه ماهه دوم سال 2012 نزدیک به 16 درصد سقوط نمود که بیشترین میزان سقوط سهام نوکیا در طی بیش از 10 سال گذشته است.

فردای این سقوط یعنی در روز 15 ژوئن نیز هرچند قیمت هر سهم نوکیا نزدیک به 5.5 درصد افزایش یافت اما در نهایت این کمپانی هفته گذشته را با ارزش هر سهم معادل 2.48 دلار به پایان برد.

​

بدین ترتیب ارزش کل سهام نوکیا که شامل 3.745 میلیارد سهم است به رقم 9.29 میلیارد دلار رسید. این رقم بدان معناست که ارزش اپل (با ارزش کل سهام 536.85 میلیارد دلار) بیش از 57 برابر نوکیا است!

​

اما آیا ارزش واقعی نوکیا تنها 9.29 میلیارد دلار است؟ ارزش خالص دارایی های نقدی نوکیا در حدود 6.2 میلیارد دلار است. با این حساب ارزش کل سهام نوکیا در حال حاضر تنها نزدیک به 3 میلیارد دلار بیش از دارایی های نقدی این کمپانی است.
اگر کمی به گذشته بازگردیم به یاد می آوریم که این کمپانی در سال 2008 کمپانی Navtech را برای بدست آوردن سرویس های مبتنی بر مکان و نقشه به مبلغ 8.1 میلیارد دلار (معادل 5.7 میلیارد یورو در زمان معامله) خریداری کرد. آیا فناوری Navtech نیز ارزش خود را از دست داده است؟ 50.1 درصد از شبکه Nokia Siemens نیز که بر اساس آمار سال 2011 چهارمین شرکت سازنده تجهیزات مخابراتی جهان است متعلق به نوکیاست.
باز هم به یاد آوریم که نوکیا بزرگترین مجموعه حق اختراعات دنیای مخابرات و ارتباطات را در اختیار دارد که مشتمل بر بیش از 30,000 حق اختراع ثبت شده است که کارشناسان ارزشی بیش از 2.5 میلیارد دلار را برای آن تخمین می زنند. درآمد این کمپانی نیز از لایسنس دریافتی حق اختراعات خود در حدود 600 میلیون دلار در سال است. نوکیا برای به دست آوردن چنین گنجینه ای از حق اختراعات و تجهیز خود به فناوری های پیشرفته طی دو دهه گذشته بیش از 62 میلیارد دلار را صرف تحقیق و توسعه کرده است و ارزش کنونی این کمپانی در بازار بورس تنها یک هفتم این هزینه است.

​

با توجه به این آمار و ارقام اشکال کار کجاست؟ بورس وال استریت پاسخ چنین سؤالاتی را در سود عملیاتی کمپانی ها می داند. نوکیا پس از عرضه آیفون توسط اپل در سال 2007 نتوانست خود را به سرعت با پارادایم جدید گوشی های هوشمند یعنی عرضه گوشی های مجهز به فناوری لمسی پیشرفته تطبیق دهد و این امر باعث از دست رفتن سهم عمده ای از بازار نوکیا شد. سقوط سهم بازار نوکیا تا آنجا پیش رفت که این کمپانی در سه ماهه نخست سال 2012 نه تنها سودی را عاید سرمایه گذاران خود نکرد بلکه زیانی 1.2 میلیارد دلاری را نیز گزارش داد و اینک نوکیا زیانی سنگین را برای سه ماهه دوم سال 2012 خود پیش بینی می کند.

این گونه است که Tim Long تحلیلگر BMO Capital Markets چنین اظهار نظر می کند:

«ما برای تجارت دستگاه های نوکیا و شبکه نوکیا زیمنس ارزشی برابر صفر در نظر می گیریم.» و می افزاید: «حتی با یک استراتژی بهبود یافته نیز امید چندانی به بازگشت [وضعیت نوکیا] از نقطه کنونی نیست.»
​

قاعدتاً دلیل این اظهار نظر اینست که نداشتن تجارتی که زیان می دهد بهتر از داشتن آن است.
در این روزها برخی از تحلیلگران دیگر نیز اظهار نظرهای نا امید کننده و مشابهی را انجام داده اند و حتی برخی عرضه آیفون 5 در آینده نزدیک را تیر خلاصی بر پیکر زخمی نوکیا دانسته اند. گمانه زنی هایی نیز در مورد بلعیده شدن نوکیا توسط یکی از غول های فناوری -- نظیر مایکروسافت -- یا یکی از شرکت های بزرگ سرمایه گذاری مطرح شده -- سرنوشتی که با توجه به افت شدید ارزش سهام نوکیا دور از انتظار نیست. حتی خرید حق اختراعات نوکیا توسط اپل برای استفاده در نزاع های قانونی علیه اندروید نیز یکی از گزینه های محتمل به شمار می رود.
اما امیدهایی نیز برای نجات وجود دارد. ویندوز فون 8 در راه است و برخی تحلیلگران بر این اعتقادند که عرضه اسمارت فون های مبتنی بر ویندوز فون 8 توسط نوکیا می تواند نقطه آغازین صعود دوباره نوکیا باشد. خبر تعدیل 10,000 نفر نیروی کار نوکیا تا پایان سال 2013 و قصد نوکیا برای تمرکز بیشتر نیز برخی کارشناسان را به این باور رسانده که نوکیا می تواند تا پایان سال آینده نزدیک به 2 میلیارد دلار از هزینه های خود بکاهد و از بحران رهایی یابد. شاید مردم فنلاند بار دیگر بتوانند شاهد درخشش جواهر فناوری خود در اروپا باشند.