پاسخ : دانستنی های قرآن نزول قرآن از آيات و روايات استفاده ميشود كه قرآن دو نزول داشته است: 1. نزول دفعي. 2. نزول تدريجي كه آيات در طول 23 سال نازل شدهاند. درباره نزول دفعي كه كجا و چگونه نازل شده است اختلاف نظر بين علماء وجود دارد . نظريه اول: قرآن به صورت يكپارچه در شب قدر به آسمان دنيا نازل شده و سپس به تدريج در مدت 23 سال نازل گشته است. نظريه دوم: قرآن در شب بيستم يا بيست سوم و يا بيست و پنجم از هر ماه رمضان به آسمان دنيا نازل شده است بهطوري كه در هر شب قدر خداوند مقدار آياتي را كه نزول آنرا در طول سال مقدر فرموده بوده نازل ميكرده است و بعد همين آيات به تدريج در طول سال نازل ميشده است. نظريه سوم: مراد از نزول قرآن در ماه رمضان، ابتداي نزول آن بوده كه به تدريج پس از آن به صورت متفرق آيات فوق نازل شده است. آية «كِتابٌ أُحْكِمَتْ آياتُهُ ثُمَّ فُصِّلَتْ مِنْ لَدُنْ حَكِيمٍ خَبِيرٍ»[1] «كتابي است كه آيات آن استحكام يافته سپس از جانب حكيمي آگاه به روشني بيان شده است» دلالت بر نزول دفعي قرآن دارد. نزول تدريجي: از نظر تاريخي، بديهي و قطعي است كه آيات قرآن در زمينهها و مناسبتهاي مختلف نازل شده است. «وَ قُرْآناً فَرَقْناهُ لِنَقْرَأَهُ عَلَي النَّاسِ عَلي مُكْثٍ وَ نَزَّلْناهُ تَنْزِيلاً»[2] «قرآني بخش بخش نازل كرديم تا آن را به آرامي بر مردم بخواني و آن را به تدريج نازل كرديم.» پس بنابراين در نزول تدريجي به اقتضاي مسائل روزمره اقتصادي و اجتماعي و يا حوادثي كه رخ داده است حكم هرحادثهاي در نزول تدريجي قرآن بيان ميگرديد. سر نزول دفعي: هدف از نزول دفعي قرآن آن بوده است كه معارف الهي و اسرار قرآن بر پيامبر ـ صلي الله عليه و اله و سلم ـ نازل شود تا اين كه روح پيامبر سرشار از نور معرفت قرآني شود و به اين وسيله پيامبر مجهز ميشود براي رسالتي كه خداوند او را براي حمل آن آماده ساخته است. سرّ نزول تدريجي: براي اين هدف حكمتهاي متعدد است از جمله: 1. دلگرمي پيامبر: نزول آيات به صورت تدريجي در مواقع مختلف بحراني، جنگها، تنگناها و غير آن بوده است. نزول قرآن در آن مواقع باعث دلگرمي و پشتوانهاي براي پيامبر بوده است و قلب پيامبر را قوت ميبخشد. لذا در اعتراض كافران كه ميگفتند: «لولا نزل عليه القرآن جملة واحده» خدا فرمود: «كَذلِكَ لِنُثَبِّتَ بِهِ فُؤادَكَ»[3] اينگونه (ما آن را به تدريج نازل كرديم) تا قلب را استوار گردانيم. التبه اين نوع نزول با اين هدف براي مسلمانان به طريق اولي وجود داشته است و باعث آرام بخشي مسلمانان بوده است. 2. شيوهاي مناسب براي تعليم و تعلم: چون قوانين قرآن براي عمل است اگر بصورت تدريج به مردم آموخته شود داراي ثبات و دوام بيشترخواهد بود. خداوند هم ميفرمايد: «وَ قُرْآناً فَرَقْناهُ لِنَقْرَأَهُ عَلَي النَّاسِ عَلي مكْثٍ»[4] «و قرآن را بخش بخش نازل كرديم تا آن را بر آرامي به مردم بخواني.» 3. تحريف ناپذيري: نزول تدريجي باعث شد كه اصحاب رسول الله ـ صلي الله عليه و اله و سلم ـ آيات قرآن را حفظ كنند، فصاحت و بلاغت به اضافه اهتمام مسلمانان به قرآن و حفظ آن باعث صيانت و حفاظت آن شد. 4. ارتباط آيات با حوادث: چون در مدت زمان 23 سال حوادث مختلفي روي داده است لذا به مناسبت آن اتفاقات آيات مناسب با آن اتفاق نازل شده است. [1] . سورةهود،آية 1. [2] . سورة اسراء، آية 106. [3] . سورة فرقان، آية 32. [4] . سورة اسراء، آية 106
پاسخ : دانستنی های قرآن تكرار كلمه شمس و قمر كلمه شمس و قمر در قرآن اين دو كلمه با هم (با «ال » و بدون «ال ») 18 بار در قرآن به كار رفته است . 1 . انعام ، 96 2 . اعراف ، 54 3 . يونس ، 5 4 . يوسف ، 4 5 . رعد ، 2 6 . ابراهيم ، 33 7 . نحل ، 12 8 . انبياء ، 33 9 . حج ، 18 10 . عنكبوت ، 61 11 . لقمان ، 29 12 . فاطر ، 13 13 . يس ، 40 14 . فصلت 37 15 . زمر 5 16 . الرحمن ، 15 17 . نوح ، 16 18 . قيامت ،
پاسخ : دانستنی های قرآن همه حروف الفبا در يك آيه آيا مي دانيد در قرآن دو آيه داريم كه همه حروف الفبا در آن ها جمع شده است: همه حروف الفبا در اين دو آيه از قرآن آمده است : الف ) آيه 29 سوره فتح . در اين آيه ، خداوند مى فرمايد : «محمّد رسول الله و الذين معه أشّداءُ على الكُفّار رحماءُ بينهم ترئهم رُكّعاً سُجّداً يبتغون فضلا من الله و رضوناً سيماهم فى وجوههم من أثَرِ السُّجود ذلك مَثَلهم فى التورئة و مثلهم فى الإنجيل كزرع أَخرج شطئَه فَئازره فاستغلَظَ فاستوى على سوقه يُعجبُ الزُّرّاعَ لِيَغيظَ بهِمُ الكُفّارَ وَعَدَالله الذين ءامنوا و عملوا الصلحت منهم مغفرةً و أجراً عظيماً ; محمّد ، رسول الله ، و همراهانش بر كافران ، سختگير و با هم مهربانند . آنان را ركوع كننده و سجده گزار مى بينى كه فزون بخشى و خشنودى خدا را مى جويند نشانه ايشان ، بر رخسارشان از اثر سجده است . وصفشان در تورات و انجيل ، چنين است : همانند كاشته اى كه جوانه اش را بيرون آورده ، پس آن را توان داده تا بر ساقه اش راست ايستاده و نشانه ايشان ، كشاورزان را به شگفت انداخته است . ]خداوند ، پيامبرش را نگاهبانى كرد و اصحاب اش را افزود[ تا به سبب آنان ، كافران را به خشم آورد . خداوند ، كسانى از ايشان را كه ايمان آورده اند و كارهاى نيك كرده اند ، آمرزش و مزد بزرگى وعده داده است . ب ) آيه 154 سوره آل عمران ; ابتداى اين آيه ، چنين است : «ثُمَّ أنزل عليكم من بعد الغَمِّ أمنةً.. .»
پاسخ : دانستنی های قرآن تعداد حروف قرآن مبناهايى كه در شمارش تعداد حروف قرآن وجود دارد ، مختلف است . مثلا بعضى پژوهشگران ، «الف ، ء ، ئ ، ؤ ، ا ، أ ، إ ، آ» را در قالب «الف » شمرده و جمع كل را ارائه داده اند ; امّا بعضى ديگر همه را به صورت تفكيك شده ارائه داده اند . و نيز بعضى «واو» در وسط كلمات را با «واو» مستقل جمع كرده و بعضى به صورت تفكيك و بعضى نيز اصلا «واو» وسط كلمات را به حساب نياورده اند ، و يا اين كه برخى حرفى كه داراى تشديد مى باشد را يك حرف و برخى دو تا به حساب مى آورند . از اين قبيل موارد در تمام حروف مشاهده مى شود و به همين خاطر در برنامه هاى رايانه اى نيز در بيشتر حروف اختلاف ديده مى شود . ذيلا توجه شما را به يكي از اين برنامه ها كه اقدام به شمارش كرده جلب مي كنم برنامه زاروسافت (zarosoft) :تعداد كل حروف در قرآن كريم : 330733 حروف تعداد ء1562 ئ1171 ؤ713 ى 2594 ا43551 أ9150 إ5068 آ1506 ب 11491 ت 10471 ث 1414 ج 3316 حروف تعداد ح 4141 خ 2497 د5991 ذ4932 ر12403 ز1599 س 6013 ش 2124 ص 2071 ض 1686 ط 1273 ظ 853 حروف تعداد ع 9405 غ 1221 ف 8747 ق 7034 ك 10497 ل 38189 م 26747 ن 27265 هـ14850 و24796 ي21999 ة2393
پاسخ : دانستنی های قرآن واژه الله واژه الله در سوره مجادله در تمامي آياتش تكرار شده است تكرار كلمه الله در قرآن كلمه «اللّه » 2699 بار ، در قرآن آمده كه از اين تعداد 592 بار به شكل «اللّهَ» (به فتح ) ، 980 بار به شكل «اللّهُ» (به ضمّ) و 1127 بار به شكل «اللّهِ» (به كسر) مى باشد . رجوع:المعجم الاحصايى لألفاظ القرآن الكريم ، دكتر محمود روحانى ، ج 1 ، ص 262 - بزرگترين كلمه قرآن بزرگترين و بلندترين كلمه قرآن «فأسقينكموه » است كه در آيه 22 از سوره حجر آمده و يازده حرف دارد . كوتاه ترين وبلند ترين آيه بلندترين آيه قرآن ، آيه 282 سوره بقره است . اين آيه درباره مسايلى از قبيل قرض دادن ، قرض گرفتن ، نوشتن (تاريخ ، مبلغ يا مقدار) قرضى كه مؤمنان به يكديگر مى دهند ، وظايف كسى كه سند قرض را مى نويسد ، شاهد گرفتن در هنگام قرض دادن و مسايل ديگرى كه خود شما با خواندن آيه و ترجمه اش مى توانيد برداشت كنى ، گفتگو مى كند . كوتاه ترين آيه قرآن ، ـ غير از حروف مقطعه ـ از جهت تعداد كلمات آيه «مدهامّتان » (الرحمن ، 64) است . ولى از جهت تعداد حروف كوتاه ترين آيه «و حور عين » و امثال آن است . كلمه مدها متان اسم است و تثنيه از مدهامة مؤنث مدهام (اسم فاعل و يا اسم مفعول از مادّه «دهم »• و به معناى سبز تيره است چنانكه از شدت تيرگى سياه مى نمايد.
پاسخ : دانستنی های قرآن اولین و آخرین سوره درباره اولين آيه يا سوره نازل شده سه نظر وجود دارد : 1. گروهي معتقدند كــــه اولين آيــات ســه يــا پنج آيــه از اول ســوره عـلق بوده است كه مقارن بعثت پيامبر نـازل شـده است , هنگامي كه ملك (فرشته) فرود آمد و پـيـامبر را با عنوان «نبوت» ندا داد و به او گـفـت : بـخـوان , گفت : چـه بخوانم ؟ پس او را در پوشش خود گرفت و گفت : «اقرا باسم ربك الـذي خـلـق , خـلـق الا نـسـان من علق , اقرا و ربك الا كرم الذي علم بالقلم , علم الا نسان ما لم يـعـلـم» [1] از امـام صادق (ع) روايت شده است كه فرمود : «اول ما نزل علي رسول اللّه (ص) بسم اللّه الرحمان الرحيم اقرا باسم ربك و آخر مانزل عليه : اذاجا نصراللّه » [2] 2. گـروهـي نـخستين سوره نازل شده را سوره مــدثـر مي دانند ؛ از ابن سلمه روايت شده است كه از جـابـربن عبداللّه انصاري سؤال كردم : كدامين سوره يا آيه قرآن براي نخستين بار نازل شده است ؟ گـفـت : «يـا ايهـا الـمدثر» گفتم : پس «اقرا باسم ربك» چه ؟ گـفـت : گفتاري كــه از پيامبر اكرم (ص) شنيده ام اكنون بــراي شـمـا بازگــو مي كنم شنيدم كه فرمود : «مدتي را در مجاورت كوه حـرا گـذرانيدم در پايان كه از كوه پايين آمــدم و بــه ميانه دشت رسيدم , نـــدايي شنيدم به هر طرف نـگريستم كسي را نديدم سپس سر به آسمان بلند كردم , ناگهان او (جبرئيل) را ديدم لرزشي مرا فـرا گـرفـت , بـه خـانـه نـزد خـديـجـه آمدم , خواستم تــا مـــرا بپوشاند آن گـاه «يا ايها المدثر , قم فـانـذر» [3] نـازل شد. [4] گروهي از اين حديث استفاده كرده اند كه اولين سوره نازل شـده در ابـتـداي وحــي بــر پـيـامبر اكرم (ص) ايـــن ســوره اسـت. [5] ولــي در مـتـن حديث هيچ گــونــه اشـاره اي به اين امر كه نخستين سوره نازل شده اين سوره باشد نشده است , و صرفا استنباط جابر از ايـن حـديـث چـنـيـن بوده است. شايـد ايــن پيش آمـد پس از مدتي كــه از بعثت گذشته بود (فترت) صـورت گـرفـتـه باشد , زيرا پس از آغاز بعثت براي مدتي وحي منقطع گرديد و دوباره آغاز شد شاهد بر اين مدعي حديث زير است : از جابربن عبداللّه روايت ديگري شده است كــه پـيـامـبـر (ص) دربـاره فترت وحـــي سخن مي گفت و مـي فـرمود : «هنگامي كه به راه خود ادامه مي دادم , ناگاه ندايي ازآسمان شنيدم سربلند كردم , فـرشته اي را ديدم كــه در كوه حــرا نـيـز آمده بود از ديداراو به وحشت افتادم و بر روي زانو هاي خود قـرار گـرفتم سپس از راه خود برگشتم و به خانه آمدم و گفتم : زملوني , زملوني (مـــرا بپوشانيد) آن گــاه مــرا پـوشاندند در ايـن موقع آيات : «يا ايها المدثر , قم فانذر , و ربك فكبر , و ثيابك فطهر و الرجز فاهجر» [6] نازل شد پس از آن, وحي پي در پي و بدون انقطاع فرود آمد.» [7] 3. گـروهي اولين سوره نازل شده را سوره فاتحه مي دانند ، زمخشري مي گــويد : «بـيـش تــر مفسرين بـر اين عقيده اند كه سوره فاتحه اولين سوره نازل شده قرآن است.» عـلامه طبرسي از استاد احــمـد زاهـد در كـتاب ايضاح به نقل ازسعيدبن المسيب از مـولي اميرالمؤمنين (ع) آورده است كـه فرمود : «از پيامبر (ص) از ثواب قرائت قرآن سؤال نمودم , سپس آن حضرت ثواب هر سوره را بيان فرمود , بــه ترتيب نزول سوره ها پس اولين سوره اي را كـه در مكه نازل شده است , سوره «فاتحه »بر شمرد , سـپـس «اقـرا باسم ربك» و آن گاه سوره (ن و القلم) [8] احدي نيشابوري در اسباب الـنـزول دربـاره ابـتداي بعثت چنين آورده است : «گــاه كــه پيامبر بــا خود خلوتي داشت , ندايي از آسمان مي شنيد كــه مــوجـب هـراس وي مي شد و درآخرين بار فرشته او را ندا داد : يا محمد ! گفت : لـبـيـك گـفـت : بـگـو «بـسم اللّه الرحمان الرحيم الحمد للّه رب العالمين» [9] البته پيامبر اكـرم (ص) از هـمان ابتداي بعثت با گروه كوچك خود (علي و جعفر و زيد و خديجه) نماز را طبق سـنت اسلامي انجام مـي داد و نـمـاز بدون فاتحة الكتاب برپا نمي شود و در حـديث آمــده است : «اولين چـيـزي كـــه جبرئيل بـــه پـيـامبر (ص) تعليم داد , نماز و وضو بود» كه لازمه آن مقرون بودن بعثت با نزول سوره حمد است جلال الدين سيوطي مي گويد : «هرگز نبوده است كه نماز در اسلام بدون فاتحه الكتاب باشد.» [10] مـيان اين سه نظر مي توان بــه گــونه اي جـمـع كـرد , زيرا نزول سه يا پنج آيه از اول سوره علق به طور قـطـع بـا آغـاز بعثت مقارن بوده است , و اين مساله مورد اتفاق نظر است سپس چند آيـه از ابتداي سـوره مـدثر نازل شده است , ولــي اولين سـوره كامل كه بر پيامبر نازل گرديده سوره حمد است و چـنـد آيه از سوره علق يا سوره مدثر درآغاز , عنوان سوره نداشته و با نــزول بقيه آيـــه هــاي سوره اين عـنـوان را يـافـتـه اسـت لـذا اشکـالي نـدارد كـه بگوييم اولين سوره , ســوره حـمـد است و بــه نام فـاتـحـة الـكـتـاب خـوانـده مـي شـود وجـوب خـوانـده شـدن ايــن سـوره در نماز اهميت آن را مـي رسـانـد , بـه طـوري كـه آن را سـزاوار عـــدل و هـمـتـاي قــرآن شـدن , مي كند «و لقد آتيناك سبعا مـن الـمـثـانـي و القرآن العظيم [11] , و به راستي ما به تو سوره حمد و قرآن عظيم را داديم» سـوره اي كـــه بــه نــام «سبعا من المثاني» خـوانده مي شود بنابر نقلي سوره حمد است كه مشتمل بر هـفـت آيــه است از اين جهت «مثاني» گفته مي شود كه به سبب كوتاهي قابل تكرار است به ويژه سوره حمد كه روزانه در نماز تكرار مي شود پس اگــــر ترتيب نزول سوره ها را از نظر ابتداي سوره ها در نـظـر بـگيريم , اولين سوره , علق و پنجمين سوره , حمد است چنان كه در ترتيب نزول سوره ها آورده ايم و اگــر سـوره كامل را ملاك بدانيم , اولين سوره كامل سوره حمد است. آخرين آيه و سوره : در روايـات منقول از اهل بيت (ع) آمــده است كــه آخـرين سوره , سـوره نصر است در ايـن سـوره بـه ظاهر بشارت به پيروزي مطلق شريعت داده شده كــه پايه هاي آن استوار و مستحكم گشته است و گروه گـروه مـردم آن را پـذيـرفـته اند : «بسم اللّه الرحمان الرحيم , اذا جا نصراللّه و الفتح , و رايت الــنـاس يـدخلون في دين اللّه افواجا , فسبح بحمد ربك واستغفره انه كان توابا» [12] بـــا نــزول ايـن سوره , صـحابه خرسند شدند زيـــرا پيروزي مطلق اسلام بــر كــفـر و تثبيت و استحكام پايه هاي دين را بشارت مي داد ولي عباس عــمــوي پيامبر از نــزول اين سوره سخت غمناك گرديد و گريان شد پيامبر (ص) به او فرمود : «اي عـم چرا گرياني ؟» گفت : «به گمانم از پايان كار تو خبر مي دهد.» پيامبر(ص) فـرمـود : «هـمـان گـونـه اسـت كـه گـمـان برده اي» پيامبر پس از آن دو ســال بيش تـر زيست نكرد. [13] امام صادق (ع) فرمود : «آخرين سوره , اذا جا نصراللّه و الفتح است.» [14] ازابن عباس نيز روايت شـده كـه آخرين سوره , سوره نصر است. [15] و نيز روايت شده است : آخرين سوره , سوره برائت اسـت كـه نـخستين آيات آن سال نهم هجرت نازل شد و پيامبر (ص) علي (ع) را فرستاد تــا آن را بر جمع مشركين بخواند. [16] در بـسـيـاري از روايات آمــده است : آخرين آيه كه بر پيامبر اكرم (ص) نازل شد اين آيه بود : «و اتقوا يوما ترجعون فيه الي اللّه ثم توفي كـل نفس ما كسبت و هم لايظلمون» [17] جبرئيل آن را نــازل كرد و گفت : آن را در ميانه آيه ربا و آيه دين (پس از آيه شماره 280) از سوره بقره قرار دهد و پس از آن پيامبر بـيش از 21 روز و بنابر قولي 7 روز ادامه حيات نداد. [18] احـمـدبـن ابـي يعقوب مشهور به ابن واضح يعقوبي (مـتـوفـاي سال هاي پس از 292) در تاريخ خود چـنـيـن آورده اسـت : «گفته اند كه آخرين آيه نـــازل شـــده بــر پـيـامبر اكــرم (ص) اين آيه بود : «اليوم اكملت لكم دينكم و اتممت عليكم نعمتي و رضيت لكم الا سلام دينا» [19] , سپس در ادامــــه مـي گـويـد : و هــمـيـن گـفـتـار نـزد مـا صحيح و استوار است و نــــزول آن در روز نصب مولي اميرالمؤمنين علي بن ابي طالب در غديرخم بوده است.» [20] آري سوره نصر پيش از سوره برائت نازل شده است , زيــرا سوره نصر در سال فتح مكه (عام الفتح) كه سـال هشتم هجرت بود, نــازل گـرديده و سوره برائت پس از فتح , سال نهم هجرت نازل شده است راه جـمـع مـيان اين روايات بدين گونه است كه بگوييم : آخرين سوره كامل سوره نصر است و آخرين سـوره بــه اعـتـبـار آيـات نـخـسـتـين آن , سوره برائت است امــا آيـه «واتقوا يوما ترجعون فيه الي اللّه» [21] طـبـق روايـت مـاوردي در مـني بـــه ســال حـجــة الوداع نازل گرديد. [22] بنابراين نـمـي تواند آخرين آيــه بــاشـد , زيــرا آيه «اكمال» پس از بازگشت پيامبر (ص) از حجة الوداع در غدير خـم بـيـن راه نــازل شـده اسـت پــــس گـفـتـه ابن واضح يعقوبي , صحيح تـر بـــه نـظـر مي رسد , زيرا سـوره بـرائت , پـس از فـتـح مـكـه , در سال نهم هجرت و سوره مائده در سال دهم هجرت (سال حـجـة الـوداع) نـازل شده است عــلاوه بــر آن , سـوره مـائده مشتمل بر يك سري احكام است كه پايان جـنـگ و اسـتقرار اسلام را مـي رسـاند بـــه ويـــژه آيـه «اكمال» كه از پايان كار رسالت خبر مي دهد و با آخرين آيه در آخــريــن سـوره تـنـاسـب دارد پـس آخــريــن سـوره كـامل , سوره نصر است كـــه در عـــام الفتح نـازل شد و آخرين آيه كه پايان كار رسالت را خبر مي دهد , آيه «اكمال» است گرچه ممكن است بـه اعـتـبـار آيـات الاحـكـام , آخــرين آيــه : «واتقوا يـومـا تـرجـعـون فيه الي اللّه» [23] باشد كه در سوره بقره ضبط و ثبت شده است.
پاسخ : دانستنی های قرآن ايا مي دانيد قران چند اسم دارد؟ بعضي از دانشمندان بيش از 90 نام براي قران ذکر کرده اند .سيوطي به نقل از کتاب « البرهان » زرکشي مي نويسد: قاضي شيذله پنجاه و پنج نام براي قران ياد کرده است که عبارتند از : کتاب ، مبين ، قران ، کريم ، نور ، هدي ، رحمه ، فرقان ، شفا ، موعظه ، ذکر ، مبارک ، ... ايا مي دانيد که اولين و اخرين سوره قران چيست ؟ سوره « العلق » اولين سوره اي است که در غار حرا ( شش کيلومتري شمال شرقي مکه ) بر پيامبر ( ص ) نازل شده است . و سوره « نصر » اخرين سوره اي است که در سال يازدهم هجري در شست و سومين سال ميلاد پيامبر اکرم ( ص ) در حجه الوداع نازل شده است . ايا مي دانيد اولين و اخرين ايه قران چيست؟ اولين ايه نازل شده ايه اول سوره علق مي باشد. اخرين ايه نازل شده ايه 281 سوره بقره است . ايا مي دانيد که اولين کلمه قران که نازل شده است چيست ؟ اولين کلمه اي که از قران نازل شده است ، « اقراء » به معني بخوان ميباشد . ايا مي دانيد اولين و اخرين حرف قران چيست ؟ « ب » اولين حرف قران است ( بسم الله ... ) و « سين » اهرين حرف قران در کلمه « الناس » قرار دارد . کلمه وسط قران : « وليتلطف » کلمه وسط قران است و حرف « تاء » در ان حرف وسط قران به حساب مي ايد .اين کلمه در سوره کهف يعني سوره هجدهم قران قرار دارد و از جهت شمارش ، قران را نصف مي کند . يعني حرف « تاء » که بعد از « ياء » واقع شده نصفح قران است طولاني ترين و کوتاه ترين سوره قران : سوره بقره با 286 ايه و 1621 کلمه و 25500 حرف ، طولاني ترين سوره قران مي باشد ، و سوره کوثر با سه ايه و 10 کلمه و 43 حرف ، کوتاه ترين سوره قران است . طولاني ترين و کوتاه ترين ايات قران : کوتاه ترين ايه قران « مدها متان » است که يک کلمه مي باشد و در سوره الرحمن قرار دارد . البته بعضي « يس » را که کوتاه ترين آيه قرآن دانسته اند .و بلند ترين ايه قرآن ايه 282از سوره بقره است که بيش از 30 جمله دارد و اينگونه آغاز مي شود : « يا ايها الذين امنو اذا تداينتم ... » . نظر علامه طباطبايي در مورد اعجاز قران ايشان مي فرمايد : « در قران کريم براي اهل ادب ، بلاغت در کلام و براي فيلسوف در فلسفه و الهيات و براي دانشمند در علم مربوطه اش و براي جامعه شناس در علم اجتماع و براي قانون گذار در وضع قوامينو براي سياستمدار در فن سياست و براي حکومتها در مورد جهانداري و بالاخره براي جهانيان در همه شئون زندگي ، اعجاز بزرگ و بهت اوري است » . حروف مقطعه قران حروف مقطعه يعني جدا جدا ، چهارده حرف از الفباي زبان عرب در ابتداي 29 سوره قران مجيد مي باشد ، که انها را حروف مقطعه مي نامند و ان حروف عبارتند از : 1-الف، 2-ح، 3-ر،4-س،5-ص،6-ط،7-ع،8-ق،9-ک،10-ل،11-م،12-ن،13-ه،14ي
پاسخ : دانستنی های قرآن تفسير حروف مقطعه با مغزهاي الکترونيکي چندي قبل مجله معروف مصري «اخر ساعه» که بزرگترين مجله مصور خاورميانه محسوب مي گردد، گزارشي درباره تحقيقات شگفت انگيز يک دانشمند مسلمان مصري در مورد تفسير پاره اي از ايات قران مجيد به کمک مغزهاي الکترونيکي منتشر ساخت که اعجاب همگان را در نقاط مختلف جهان برانگيخت . اين تحقيقات که محصول سه سال کوشش پيگير و کار مداوم «دکتر راشد خليفه » دانشمند شيميدان مصري بود بار ديگر اين حقيقت را به ثبوت رسانيد که اين کتاب بزرگ اسماني محصول مغز بشر نيست و انسانها قادر نخواهند بود مثل ان را بياورند .دکتر راشد اين تحقيقات را در امريکا در شهر « سانت لويس » در ايالت « ميسوري » انجام داد . تمام کوشش استاد مزيور براي کشف معاني حروف مقطعه قران يعني حروفي مانند ( ق، الم، يس و ... ) صورت گرفته است ، او به کمک محاسبات پيچيده اي ثابت کرده است که رابطه نزديکي ميان حروف مزبور ، با حروف سوره اي که در اغاز ان قرار گرفته اند ، وجود دارد ( دقت کنيد ) . بنابرين از مغر الکترونيکي تنها براي انجام محاسبه تعداد حروف سوره ها و بدست اوردن نسبت ( وبه اصطلاح ) « درصد » هر يک از حروف کمک گرفته است نه اينکه تفسير ايات قران را از ماشين خواسته باشد . ولي مسلما اگر اين ماشينها نبودند هيچ بشري قادر نبود به وسيله قلم و کاغذ اين محاسبات را طي ساليان دراز انجام دهد ! اکنون به سراغ کشف دانشمند مزبور برويم : دکتر راشد مي گويد : مي دانيم قران مجيد 114 سوره دارد که از ميان انها 86 سوره در مکه نازل گرديده و 28 سوره در مدينه ، و از ميان مجموع سوره هاي قران 29 سوره است که در اغاز انها « حروف مقطعه » امده است . جالب اينکه اين حروف مجموعا درست نصف حروف 28 گانه الفباي عربي راتشکيل مي دهد وانها عبارتند از : ( ا، ح، ر، س، ص، ط، ق، ک، ل، م، ن، ه، ي ) که گاهي انها را «حروف نوراني » نيز مي نامند . او مي گويد سالها بود که من مي خواستم بدانم معني اين «حروف به ظاهر از هم بريده شده » در اغاز سوره هاي قران چيست ؟ و هر قدر به تفاسير مفسران بزرگ و اراء مختلفي که در اين ضمينه داده بودند مراجعه کردم پاسخ قانع کننده اي نيافتم از خداوند ياري جستم و به مطالعه دست زدم . ناگهان به اين فکر افتادم که شايد ميان اين حروف ، و حروف هر سوره اي که انها در اغازش قرار گرفته اند رابطه اي وجود داشته باشد .اما بررسي تمام حروف 14 گانه نوراني در 114 سوره قران و تعيين نسبت هر يک از انها و محاسبات فراوان ديگري که مي بايست در اين زمينه بشود چيزي نبود که بدون استخدام مغزهاي الکترونيکي امکان پذير باشد . لذا قبلا تمام حروف مزبور را در 114 سوره قران به طور جداگانه و همچنين مجموع حروف هر سوره را دقيقا تعيين کرده ، با شماره هر سوره ، به مغزهاي الکترونيکي ( براي انجام محاسبات پيچيده بعدي ) سپردم اين کار و مقدمات ديگر در مدت دو سال عملي شد . سپس مغز الکترونيکي را يک سال تمام براي انجام محاسباتي که به ان اشاره شد به کار گرفتم . نتيجه اين محاسبات بسيار درخشان بود و براي نخستين بار در تاريخ اسلام پرده از حقايق شگفت انگيزي برداشته شد که اعجاز قران را ( علاوه بر جنبه هاي ديگر ) از نظر رياضي و نسبت حروف قران کاملا روشن مي ساخت .مغز الکتزونيکي با محاسبات خود براي ما روشن ساخت که ميزان هر يک از حروف 14 گانه در هر سوره از 114 سوره قران به نسبت مجموع حروف ان سوره ؛ چند در صد است . في المثال ، پس از محاسبه ميابيم که نسبت حرف قاف که يکي از حروف نوراني قران است در سوره « فلق » بزرگترين رقم را دارد ( 6.700 ) درصد و در درجه اول در ميان سوره هاي قران است ( البته به استثناي سوره ق )! بعد از ان سوره « قيامت » قرار دارد که تعداد قافهاي ان نسبت به حروف مزبور (3.907 ) در صد ميباشد و پس از ان سوره « والشمس » است ( 3.906 ) درصد و همانطور که ملا حظه مي کنيم تفاوت سوره « قيامت » و « الشمس » فقط يکهزارم درصد است ! و به همين ترتيب اين نسبت را در تمام 114 سوره قران بدست مي اوريم ( نه تنها اين يک حرف بلکه درباره تمام حروف 14 گانه نوراني ) و به اين ترتيب نسبت مجموع حروف هر يک از سوره ها با يکا يک اين حروف روشن مي گردد . 1 - نسبت (ق ) در سوره « ق » از تمام سوره هاي قران بدون استثنا بيشتر است يعني اياتي که در طول 23 سال ، دوران نزول قران ، در 113 سوره ديگر قران امده انچنان هست که حرف قاف درانها کمتر به کار رفته است ، و اين خود به راستي حيرت اور است که انساني بتواند در مراقب تعداد هر يک از حوف سخنان در طول 23 سال باشد ، و در عين حال ازادانه مطالب خود را بدون کمترين تکلفي بيان کند . مسلما چنين کاري از عهده يک انسان بيرون است ، حتي محاسبه ان براي بزرگترين رياضي دانان بدون کمک مغزهاي الکترونيکي ممکن نيست ...
پاسخ : دانستنی های قرآن قران و علوم روز : قران در قالب بيان نشانه هاي قدرت الهي به بعضي از قوانين علمي اشاره نموده است که بسياري از انها هنوز براي بشر ناشناخته مانده است ، از جمله زندگي در کرات ديگر ، لذا جهت آشنايي خوانندگان به نمونه هايي از ايات اشاره مي گردد . 1} . وکل شيي عنده بمقدار اين ايه اشاره است به اينکه هر چيزي هم از لحاظ کيفيت و مقدار و هم از نظر کيفيت داري اندازه و قطع است . 2} . و هو الذي خلق السموات و الارض في سته ايام با توجه به اينکه ( يوم ) در واژه تنها به معناي يک روز دوازده ساعته نيست بلکه به قسمتي از زمان گفته مي شود مي تواند اشاره به دورانهاي تکامل باشد . 3} . والسماء بنيناها بايد و انا لموسعون اين ايه اشاره به توسعه جهان دارد ، و با توجه به اينکه در سوره انبيا ايه 30 مي فرمايد : زمين و اسمان ( رتق ) بودند و ما انها را از هم جدا کرده ايم ( فتق ) ، به انفجار بزرگ اغاز جهان اشاره مي نمايد که موضوع مورد بحث علما و دانشمندان امروز جهان است . 4} . الله الذي رفع السموات بغير عمد ترونها اين ايه اشاره دارد به ( جاذبه عمومي ) اينکه کرات اسماني به وسيله ستوني غير مرئي نگه داشته شده اند . همان نيروي عظيم جاذبه است که قران هزار و چهارصد و اندي سال پيش به ان اشاره نموده است . 5} . و من کل شيي خلقنا زوجين اين ايه اشاره دارد به زوجيت تمام چيزهاي جهان از ريزو درشت ، نه تنها گياهان و حيوانات و انسان که اتمها و حتي ذرات کوچکتر از اتم از اين قانون پيروي مي نمايند . 6} . يا معشر الجن و الناس ان استطعتم ان تفذوا من اقطار السموات و الارض فانفذوا ، لا تنفذون الا بسلطان اين ايه در هزار و چهارصد و اندي پيش انسانها را مورد خطاب قرار داده که نفوذ در اسمان تنها از طريق علم و عقل و قدرت فکري ( سلطان ) ميسر است . 7} . يسبح له السموات السبع و الارض و من فيهن با توجه به اينکه لفظ ( من ) بيشتر براي موجودات با شعور استعمال ميشود ، ايه اشاره دارد به وجود موجودات با شعور در کرات ديگر اعم از فرشتگان و مانند انساها . 8} . بلي قادرين علي ان نسوي بنانه ايه مذکور اين حقيقت را بازگو مي کند که در تمام دنيا يک سر انگشت از لحاظ خطوطي که دارد با انگشت ديگر اصلا شباهت ندارد و اين يکي از بارزترين نشانه هاي عظمت خداوند و قرآن کريم است که در هزار و چهارصد و اندي پيش به اين حقيقت اشاره نموده و ادارات جنايي در قرن حاضر به اين موضوع پي برده و در کشف جرم از ان بهره مي گيرند . 9} . و ارسلنا الرياح لواقح ، فانزلنا من السماء ماء فاسقينا کموه ، و ما انتم له بخازنين در اين ايه اشاره به نقش بادها مي کند در فروريختن بارانها ، و نقش بادها در تخليه فضاي الکتريکي ميان ابرهاي حامل باران ، و نقش ان در عمل لقاح نباتات
پاسخ : دانستنی های قرآن قرآن در نگاه معصومين ( ع ) : 1} . عظمت قران قال رسول الله ( ص ) : « فضل القران علي سائر الکلام کفضل الله علي خلقه » رسول خدا ( ص ) فرمود : برتري قران بر ساير سخنان ، مانند برتري خداوند است بر بندگانش . 2} . تعليم و تعلم قران قال رسول الله ( ص ) : « خيار کم من تعلم القران و علمه » رسول خدا ( ص ) فرمود : بهترين شما کساني هستند که قران را اموخته و به ديگران تعليم مي دهند . 3} . قران خواندن جوان قال الصادق ( ع ) : « من قرا القران و هو شاب مومن ، اختلط القران بحلمه و دمه » امام صادق ( ع ) فرمود : کسي که قرائت قران کند در حالي که جوان باشد قران با گوش و خونش اميخته مي شود. 4} . فهم و درک قران قال علي ( ع ) : « من فهم القران فسر جمل االعلم » حضرت علي ( ع ) فرمود : هر کس قران را بفهمد تمام علوم را تفسير مي کند ( در قران به تمام علوم اشاره شده است ) . 5} . کساني که قران را به زحمت ياد بگيرند قال الصادق ( ع ) : « ان الذي يعالج القران و يحفظه بمشقه منه ( قله حفظ ) له اجران » امام صادق ( ع ) فرمود : کسي که کشش حافظه اش کم است و با مشقت قران را فرا مي گيرد دو اجر دارد ... قران از نگاه دانشمندان 1- « نولدکه » دانشمند و خواور شناس مشهور الماني و نويسنده کتاب ( تاريخ قران ) درباره اين کتاب اسماني مي نويسد : قران با منطق علمي و روش اطمينان بخش و قانع کننده اي که دارد ، دلهاي شنوندگان خود را به سوي خويش توجه داده و انها را طرف خطاب قرار مي دهد ، همواره بر دلهاي کساني که از دور با ان مخالفت مي ورزند تسلط يافته و انها را به خود مي پيوندد ، فظيلت قران با داشتن سادگي و بلاغت خاص خود به اوج کمال رسيده ، اين کتاب توانست از مردمي وحشي و بي تربيت ، ملتي متمدن ايجاد کند که تعليم و تربيت دنياي خويش را بر عهده گرفتند . 2- « توماس کارلاين » دانشمند معروف و مورخ مشهور اسکاتلندي مي گويد : اين نکته واضح است که هر کلام درست و حقيقي در دلها نفوذ به خصوص دارد و حق ان است که تمام کتب اعم از اسماني وغيره ان در برابر قران کوچک و حقيرند . 3- « ژول لابوم » خاور شناس پر اطلاع فرانسوي مي نويسد : تعليمات و مواعظ قران تنها براي سران قوم نبوده بلکه جهاني است ... و در مقدمه فهرست قران مي نويسد قران براي هميشه زنده است و هر کس از مردم جهان به قدر درک و استعداد خود مي توانند از ان بهره ببرند . 4- « لئون تولستوي » فيلسوف بزرگ روسي مي گويد : قران مشتمل بر تعليمات و حقايق اشکار و سهيل است و عموم افراد بشر از هر طبقه مي توانند از ان بهره مند گردند . 5- « گوستا ولبون » فيلسوف بزرگ فرانسوي مي گويد : تعاليم اخلاقي که قران اورده است چکيده اداب عاليه و خلاصه مبادي اخلاق فاظله است و بر بسياري از اداب انجيل برتري دارد .
