[h=2]شمارش معکوووس Ten[/h] Ten [FONT=Tahoma, Arial, Helvetica, sans-serif]عنوان فارسی: ده[/FONT] [FONT=Tahoma, Arial, Helvetica, sans-serif]نویسنده و کارگردان: عباس کیارستمی[/FONT] [FONT=Tahoma, Arial, Helvetica, sans-serif]با هنرمندی: مانیا اکبری (در نقش مانیا) , امین ماهر (در نقش امین) [/FONT] مدت فیلم: 94 دقیقه در این فیلم عباس کیارستمی خواسته است به این عقیده خود که سینما می تواند به سمتی حرکت کند که کارگردان در آن تاثیری نداشته باشد و یا به اندازه بقیه اعضای فیلم تاثیر داشته باشد جامه عمل بپوشاند. می بنیم که پس از پایان فیلم و زمان نمایش فهرست دست اندر کاران تهیه فیلم هیچ کدام را جدا از هم نمی کند و حتی خودش را نیز جزئی از بازیگران می داند و در اول تیتر بازیگران فیلم نام خودش نوشته می شود. کیارستمی خواسته است که به بیننده نشان دهد که این فیلم چیزی نیست جز تلاش های دو بازیگر توانا برای اثبات هویت خود و عقاید خود به همدیگر و در این میان افراد دیگری نیز وارد داستان می شوند. کیارستمی در این فیلم دوربینی را به کار گرفته است و تقریبا جابجایی و حرکتی از دوربین نمی بینیم و کیارستمی خواسته است به این هدف که ساخته شدن فیلم بدون کارگردان است نزدیک تر شود. اين فيلم از ۱۰ اپيزود تشكيل شده كه هر كدام موضوعيمستقل دارد ولي در كل همه اپيزود ها به هم وابسته هستند و به هم ربط دارند . اينارتباط در طول فيلم به چشم مي خورد و در عين حال هر كدام پيام خاص خودشان رادارند. در اين فيلم باز هم كيارستمي از لوكيشن محبوب خودش يعني يك ماشين استفادهمي كند موضوعي كه در چند فيلم قبلي و بعدي كيارستمي نيز ديده مي شود . مي تواناين فيلم را اولين فيلم كيارستمي با موضوعيت زنان و حقوق زنان در نظر گرفت و شايدشروعي براي راهي جديد در فيلمسازي كيارستمي. حال به تك تك اپيزود ها به تفصيل ميپردازم. در اين فيلم اپيزود ها از شماره ۱۰ شروع شده و به ۱ ختم مي شوند . اپيزود ۱۰شروع فيلم با سوار شدن پسر كوچكي (امين تقريبا۱۲؛ ۱۳ ساله )در ماشين مادرش (مانيا) همراه است و بعد متوجه مي شويم كه زن ازشوهرش جدا شده و ازدواج مجدد داشته است . پدر امين هم تنها زندگي مي كند و پسر بااين موضوع نمي تواند كنار بيايد. اين اپيزود تماما مربوط به گفتگوي بين مادر و پسراست ؛ مادر سعي در فهماندن موضوع و خواست خود به پسر است و پسر هم سعي در انكار سخنمادر و تاييد حرف خود دارد. اين اپيزود با نماي ثابتي كه بر روي صندلي پسر استادامه مي يابد به گونه اي كه ما تا پايان اين قسمت چهره مادر را نمي بينيم ؛اينيكي از تكنيك هاي كيارستمي است كه بيننده را به فكر وا مي دارد ؛ ما اين تكنيك رابارها در طول فيلم مي بينيم و حتي در فيلم هاي قبلي و بعدي كيارستمي هم شاهد اينهستيم . در اينجا ما با اپيزود ۱۵ دقيقه اي روبرو هستيم و منتظر هستيم كه چهرهمادر را ببينيم ولي اين موضوع بعد از ۱۵ دقيقه تحقق پيدا مي كند و اين فن بيننده رابه فكر وا مي دارد ؛هر كس با توجه به تن صداي مادر ؛ طرز فكر او و چگونگي صحبت اوچهره اي از او در ذهن خود بوجود مي آورد و بدين ترتيب بيننده با كارگردان همراه شدهو خود را در مسير روايت فيلم همراه مي بيند . در اين اپيزود و هم چنين اپيزود هايبعدي ما شلوغي خيابان و سر و صدا و هرج و مرج و بي قانوني را بارها با صداهايي كهمي شنويم متوجه مي شويم واين به نوعي گوياي شلوغي و آلودگي صوتي و پريشاني اعصابمردم است. ما در اين اپيزود نظر مانيا را به عنوان نماينده اي از زنان در باره حقوقزن مي شنويم و مي فهميم كه او و به نوعي همه زنان از اين نوع حقوق نسبت به خودناراضي اند . او مي گويد كه براي اينكه از زني از شوهرش بتواند جدا شود بايد به اينحربه متوسل شود كه يا شوهرش او را زده است و يا از اعتياد رنج مي برد . مانيا تمامحقوق حاكم را به نفع مردان مي داند و اين خود به نوعي گوياي فيلمي درباره زنان بامحوريت قرار دادن خواستهاي زن است. همچنين در ادامه ما نظر پسر را درباره مادر ووضع موجود مي شنويم كه آن هم در نوع خود بسيار جالب و شنيدني است و بيشتر زيبايياين اپيزود مربوط به گفتگو ي مادر و پسري با حدود ۱۵؛ ۱۶ سال اختلاف سني است كه هيچيك نيز توانايي قانع كردن ديگري را ندارد . اپيزود ۹در ايناپيزود ما شاهد روبرو شدن دو خواهر ( مانيا و ماندانا ) مي شويم با دو دنيايمتفاوت يكي معلم و ظاهرا راضي و ديگري با طرز فكري جالب و مدرن و خواهان آزادي برايخودش و ... روبرو شدن اين دو شخصيت به ظاهر متضاد و حرف ها و گفتگو هاي انها بسيارزيبا است.در اين قسمت ما باز با صداي كر كننده بوق ماشين ها ؛ سرو و صدا و عدمرعايت قانون رو به رو و اين موضوع ما را به ياد اپيزود اول و زماني كه صداي بوق وآژير را مي شنويم مي اندازد و آن صحنه را تداعي مي كند و دوباره شلوغي و هرج و مرجرا با پيش كشيدن سر و صدا به ما نشان مي دهد اين قسمت فيلم با صحبت كردن دربارهخصوصيت هاي خوب و بد پسر به اپيزود اول پيوند مي خورد. نكته جالب و به نوعي تكنيكجالب در اين اپيزود اين است كه همراه با انتظار شخصي كه در ماشين نشسته ( همانماندانا خواهر مانيا) تا برگشتن مانيا از شيريني فروشي بيننده نيز چنين انتظاري رامي كشد و به نوعي دوباره در روند فيلم دخالت مي كند و با شخصيت ها درگير مي شود وبه نوعي خود را در فيلم و براي خود كاركتري در فيلم مي بيند كه در حال نظاره كردناست. در اين اپيزود به اطلاعات فرعي نيز راجب مانيا و همسر مجددش مي رسيم و اين استكه همسر او ۳۹ سال و خودش حدود ۲۵ سال دارد يعني تقريبا ۱۴ سال اختلاف سن با همسرمجدد خود و اين نيز ما را به فكر فرو مي برد و به خصوص اينكه در اپيزود قبل ماشنيده ايم كه مانيا همسر جديدش را به عنوان يك دوست و همدم بيشتر از يك همسر برايخود معرفي مي كند و گرچه ما تا پايان فيلم همسر جديد او را نمي بينيم ولي مي توانيمبراي او در ذهن خود شخصيتي ايجاد كنيم اين بار هم بيننده به دخالت در فيلمفراخوانده مي شود . اپيزود ۸ : اپيزود هشتم اپيزودي است كه ميتواند به نوعي تفكر مذهبي و اعتقادي انسان را بر انگيزد . در اينجا مانيا به زنيمسن بر مي خورد كه در راه رفتن به امام زاده و زيارت است ؛ مانيا او را سوار مي كندتا به انجا برساند و در اينجا گفتگوي ان دو را مي شنويم. پيرزني كه از دنيا هيچندارد جز تسبيح و سجاده . چند فرزند خود را از دست داده و زندگي خود را وقف در دعاكرده است . پير زني كه چشم از جهان مادي بريده و از زاويه ديگري به زندگي نگاه ميكند و به زندگي خود و وضعيت پيش امده راضي و قانع است و همه چيز را از جانب خدا ميداند و نصيحت هاي او به مانيا به اين اپيزود زيبايي خاصي مي بخشد به خصوص اينكه درادامه فيلم شاهد تاثير گذاري حرف هاي او بر مانيا هستيم. اپيزود ۷ :اپيزود هفتم يكي از زيباترين اپيزود هاي اين فيلم است. اين قسمت كه درشب است با سوار شدن يك روسپي در خيابان شروع مي شود. در اينجا مانيا با توجه به حسكنجكاوي اين دختر را از خيابان سوار مي كند و درباره انگيزه او براي اين عملكنجكاوي مي كند و پس از صحبت هايي در نهايت وقتي از انگيزه او سوال مي كند ابتدا زنچند لحظه سكوت كرده و سپس آهي مي كشد و گفتگو درباره پرسش مانيا را آغاز مي كند ؛او به ظاهر از كار خودش راضي است و مقايسه خودش با ساير زنان و بيان شباهت زندگيهمه نوع زنان از نظر آن روسپي بسيار جالب است. چيزي كه اين اپيزود را بسيار زيباكرده ؛ اين است كه با توجه به لحن صحبت و حرف هاي آن روسپي بيننده بسيار مشتاق استكه چهره او را ببيند ولي اين انتظار بر اورده نمي شود و پس از اپيزودي ۱۵ دقيقه ايموقع خارج شدن او از ماشين تنها او را از فاصله دور از پشت مي بينيم كه اين بار همكيارستمي با زيركي بيننده را در درون و عمق فيلم دخالت مي دهد و او را وادار بهكاركتر سازي و برداشت شخصيت از نوع حرف زدن مي كند و اين بيننده را بسيار مشتاقشنيدن حرف هاي روسپي مي كند . و در پايان اپيزود وقتي روسپي از ماشين به طرف خيابانمي رود شاهد اين هستيم كه در كمتر از نيم دقيقه دو ماشين براي او نگه مي دارند و اوسوار دومين ماشين مي شود و ادامه مي دهد و در پايان سوال پيش مي آيد كه آيا همه ايننوع زنان چنين طرز فكري دارند ؟ آيا رضايت ظاهري اين زن روسپي از زندگي از عمق دلاو است ؟ و ... و بدين ترتيب بيننده دوباره به فكر مي افتد و به علاوه كيارستمي دراين جا به نوعي گوشه اي از فحشا را در جامعه نشان را مي دهد . در اين بخش نيز بارديگر هرج و مرج ؛ پريشاني روان مردم و ... را همچون بخشهاي قبلي شاهد هستيم . اپيزود ۶اپيزود شش ؛ ازدواج و طلاق را موضوع اصلي خود قرار ميدهد . دختري كه خواهان ازدواج با پسري است كه در اين ازدواج ترديد دارد و زني (مانيا) كه از شوهرش جدا شده است. ما در ديالوگ ها نوعي درد مشترك بين اين دو نفر رامتوجه مي شويم گويي هر دو از يك موضوع رنج مي برند و اين موجبات نزديكي آنها رافراهم آورده است . بر خلاف اپيزود قبلي اين اپيزود در روز اتفاق مي افتد و درما اين حس را به وجود مي آورد كه اين زندگي روز مره همه مردم است ؛ هر روز مثل روزقبل است و روزها همواره تكرار مي شوند. در اين قسمت مانيا را مي بينم كه دختريرا از جلوي امام زاده سوار مي كند تا به محلي برساند. در بين ديالوگ ها مي فهميم كهمانيا روز قبل هم به امام زاده آمده و اين دومين روز است كه به آن جا مي رود و تاحدي تاثير پذيري او را از پير زني مي بينيم كه در چند اپيزود قبلي با او آشنا شدهبود و او را به امام زاده رسانده بود. البته مي گويد كه امروز به خاطر اين كه چادرنداشته او را به داخل راه نداده اند در صورتي كه ديروز همين طور وارد شده و باز همتضاد بين رفتار ها و برخورد هاي مردم را متوجه مي شويم. هدف از رفتن هر دو بهامام زاده بدست اوردن آرامش است آرامشي كه در بيرون وجود ندارد همان طور كه صدايبوق و شلوغي خيابان ها و حتي در گيري لفظي اين نبودن ارامش را تاكيد ميكند. دختر حرف جالبي مي زند و مي گويد كه گاهي به من گفته مي شود اين قسمت وتقدير است كه باعث شده است اين اتفاق افتاده بيفتد و من در اين زمانها به امام زادهنمي آيم. در اينجا ما متوجه مي شويم كه او به دنبال رسيدن به چيزي به امام زاده ميآيد و به عبارتي فقط در مواقع نياز داشتن استكه گمان مي كند مي شود آينده را تغييرداد و بدين وسيله به چيزي رسيد كه عملا رسيدن به آن ممكن نيست. اين اپيزود پر استاز ديالوگ هاي زيبا و شنيدني و شايد هم مقداري بازگو كننده عقايد و باورهاي مذهبي . در انتها مانيا از اتومبيل خارج شده و دختر در داخل اتومبيل منتظر برگشتن او ميماند و باز هم بيننده به درون فيلم كشيده مي شود و همراه آن دختر منتظر برگشتنمانيا مي شود و اين گونه خود را در فيلم مي بيند و به علاوه فرصتي هم براي فكر كردنبدست مي آورد. اپيزود ۵در اين بخش شروع يك سري گفتگو بينمادر ( مانيا ) و پسر (امين) را شاهد هستيم. امين از ماشين پدرش پياده شده و سوارماشين مادرش در محلي كه احتمالا قبلا قرار گذاشته بودند مي شود. در چند صحنه پدر رااز دور مي بينيم و صداي او را مي شنويم ولي چهره اش را نمي بينيم و به اين ترتيبكيارستمي با زيركي خواسته است كه در ذهن بيننده چهره اي از پدر ( چه خوب و چه بد)ساخته شود. در شروع امين از مادرش مي خواهد كه او را به خانه مادر بزرگ ببرد بهاين ترتيب متوجه نوع رابطه امين با مادرش مي شويم . در اين قسمت ديالوگ هايي را ميشنويم كه تا حدي باعث شكل گرفتن گفتگو بين امين و مادرش مي شود و بدين وسيله كمي ازسردي گفتگوي اين دو و سردي علاقه امين به مادرش كاسته مي شود. اپيزود۴در اين اپيزود ما باز هم شاهد گفتگوي مانيا با زني ديگر ( اين بار باتوجه به نوع ديالوگ ها و طرز بيان متوجه مي شويم كه آن زن رابطه نزديكي با مانيادارد : دوست و يا فاميل ) هستيم و باز هم مسائل مربوط به ازدواج مطرحاست. زن پس از هفت سال تنها شده و شوهرش يا شايد دوستش او را رها كرده و رفته وزن دائما گريه مي كند و تمام ديالوگ ها را با صداي گريه بيان مي كند. در ايناپيزود ما مي توانيم شخصيتي را از مانيا بدست اوريم . او زني فمينيست و طرفدار حقوقو آزادي زنان و افزايش قدرت تصميم گيري آن ها است و او دليل بدبختي و ضعيف شدن زنها را خود آن ها مي داند و مي گويد كه ما ياد گرفته ايم كه خودمان را براي مرد هابسازيم و حتي به همديگر هم ياد مي دهيم ( در ديالوگ راجب كلاس ورزش به اين موضوعاشاره مي شود). او اعتقاد دارد كه ما در زندگي دائما چيز هايي را بدست مي آوريم وسپس انها را از دست مي دهيم و زندگي تنها همين است و بايد بتوانيم با اين موضوعيعني از دست دادن چيز هايي كه حتي ممكن است آن ها را خيلي دوست بداريم كنار بياييم. اين اپيزود را بايد يكي از فمينيستي ترين اپيزود هاي اين فيلم دانست كه در انمشكلات و ضعف زن ها به خودشان نسبت داده مي شود و خود آن ها مقصر دانسته ميشوند. اپيزود ۳باز هم گفتگوي امين با مادرش . در اينجا مادر مي خواهدامين را به خودش نزديك تر كند. و به همين خاطر از ديالوگهاي كه كمي طنز نيز در آنهست استفاده مي كند . زن خوب ؛ از ديد مادر و امين معرفي مي شود. مادر به طنز و بهحالت پرسش مي گويد (البته به نحوي به باور گروهي از مردم اشاره مي كند كه كم همنيستند)زن خوب آن كسي است كه نماز بخواند لباس گشاد بپوشد و دامن كوتاه نپوشد هميشهدر خانه باشد و خانه را تميز نگه دارد غذا هاي خوب درست كند و هميشه اطاعت شوهرش رابكند و مي گويد كه من اين طور نيستم چون من كار مي كنم و خيلي كار هاي واجب تر ازغذا پختن و ظرف شستن دارد . در اين جا است كه ما با شغل مادر آشنا مي شويم ؛ او ميگويد من نقاشي و عكاسي مي كنم و به سفر مي روم و به همين دليل يك سري از كار ها رانمي توانم انجام بدهم. امين هم خصوصيت مادر خوب را اين گونه بيان مي كند كه غذايروز قبل را به جاي نا هار نمي دهد و براي همه كارها كارگر ندارد و ظرف ها را خودشمي شويد. در اينجا ما متوجه مي شويم كه هر دو نفر ديدگاه درستي دارند و نظر هركدام را مي توان نماينده اي از نظر گروه زيادي از مردم دانست اما نه مادر مي تواندامين را درك كند و نه امين مي تواند حرف مادر را قبول كند و به همين دليل هم ازيكديگر بسيار دور شده اند. امين نياز هاي خودش را بدون توجه به كارهاي مادر در نظرمي گيرد و مادر هم كار ها و نياز هاي خودش را بدون توجه به خواسته هاي پسرش بيان ميكند و هيچ يك قادر به قانع كردن ديگري نيستند. اپيزود ۲دراپيزود دوم ما مي بينيم كه مانيا آن دختري را كه در چند اپيزود قبل جلوي امام زادهسوار كرده بود را بار ديگر سوارمي كند ولي اين بار نوع گفتگو ها بيان كننده رابطهنزديك تري بين آن دو نفر است. دختر كمي آرام تر شده و مانيا نيز هم چنين . دختر كميبه پسر حق مي دهد كه از ازدواج با او سر باز زند و اين گونه احساس آرامش بيشتريدارد. ريتم اين اپيزود با توجه به نوع ديالوگ ها و لحن بيان آن ها كمي كند تر ازباقي اپيزود ها است. در نهايت ما شاهد اين هستيم كه دختر سرش را تراشيده است و خودشمعتقد است كه اين گونه آرامش بيشتري به دست آورده و خودش مي گويد كه تا آن لحظه حتيگريه هم نكرده است . دوباره از مانيا مي شنويم كه از دست دادن خيلي سخت است گوييخود او هم به اين نتيجه رسيده است كه كنار آمدن با اين از دست دادن بي اندازه دشواراست و اين باز ما را به ياد چند اپيزود قبل مي اندازد ؛ آنجايي كه مانيا مي گويد مامدام بدست مي آوريم و سپس از دست مي دهيم و بايد بتوانيم با اين موضوع كنار بياييم . اپيزود ۱اپيزود پاياني كه نسبتا كوتاه هم هست با تكرارصحنه اي آشنا شروع مي شود ؛ يك بار ديگر شاهد آن هستيم كه امين از ماشين پدرش پيادهشده و سوار ماشين مادر مي شود و ما مي بينيم كه نه امين تغيير كرده و نه دگرگونيخاصي در مادر به وجود آمده است و باز هم اولين حرفي كه امين به زبان مي اورد ايناست : مرا به خانه مادر بزرگ ببر.
