مشغول راز و نیاز و عبادت پرودگار بود که ناگاه صدای همهمهای از بیرون خانه شنید. از شکاف در نگریست، دید جمعیتی خشمگین در بیرون خانه اجتماع کردهاند تا به اذیت و آزار او بپردازند. با خود فکر کرد: چه کند و با اینها چگونه برخورد کند. ناگاه صدای جبرئیل را شنید که تلاوت میکند : یس و القرآن الحکیم…؛ ای محمد! با خواندن این سوره از خانه بیرون آی و هیچ هراسی از آنان نداشته باش. درحالی که سوره میخواند و آیات آن را برلب داشت، در را گشود و با خود میگفت: الآن آنان از جا بر میخیزند و ناسزا میگویند؛ ولی دید که آنان هیچ گونه حرکتی ندارند. گویا او را نمیبینند. خم شد و مشتی خاک از زمین برگرفت و به آنان پاشید و از آنان دور شد و راه مسجدالحرام را پیش گرفت. در حالی که آنان خاک را از سر و روی خود پاک میکردند. فردی از راه رسید و گفت: ای قریشیان! اینجا چه میکنید؟ چرا جمع شده اید؟ ـ منتظر محمّد هستیم تا از خانه بیرون آید و کارمان را با او یکسره کنیم. ـ بی جهت اینجا ننشینید، من محمّد را در مسجدالحرام دیدم. از شنیدن این جمله همه مات و مبهوت شدند و در حالی که به یکدیگر میگفتند: محمد ما را سحر کرد، متفرق شدند. آری، بدینسان سوره «یس» نازل گشت و پیامبر با خواندن آن از جلوی آنان عبور کرد و آنان در هالهای از جهل و نادانی فرو رفتند و پیامبر را ندیدند. در تاریخ دارد: آن کسانی که پیامبر خاک بر سر آنان پاشید، تمام آنان در جنگ بدر به مرگ ذلت و به خاک نشستند. این سوره شریف از همان اول همیشه با اهمیت و از شگفتیهای قرآن کریم شناخته میشده است، به طوری که در روایات از آن به قلب قرآن و ریحانه القرآن یاد شده است و ابن عباس میگوید: من همیشه درباره این همه عظمت و فضیلت سوره «یس» با خود فکر میکردم و برای من بسیار تعجب آور بود که یک سوره از قرآن شریف دارای این همه فضایل و برکات بوده باشد. این فرمایش ابن عباس نشان میدهد که شگفتیهای سوره «یس» چیزی نیست که در زمان بعد از پیامبر و در زمان ائمه معصومین(ع) بیان شده باشد، بلکه در میان اصحاب پیامبر با اهمیت و عجیب بودن آن به طور آشکار بیان شده است. و با مروری کوتاه بر کسانی که با این سوره انس، مداومت و مراقبت داشتهاند به این نتیجه میرسیم که این سوره همواره در طول تاریخ، منشا آثار عجیب و خاصیتهای گسترده بوده است. همچنانکه در مقاله بسیار مهم و با اهمیت استاد علامه محمدرضا حکیمی در شماره نوزدهم بشارت تحت عنوان قلب قرآن مشاهده کردید. آنچه در پی میآید برخی از فضایل سوره «یس» است که با مرور آنان انسان به عمق اهمیت آن آشنا میشود و میتواند بفهمد که چگونه از این سوره همیشه به عنوان عجیبترین و مؤثرترین و ممتازترین سوره قرآن یاد شده است. امیدواریم با انس، آشنایی، مداومت و همنشینی با این سوره شریف، بتوانیم از بهرههای بیکران آن مقداری را نصیب خویش کنیم. یس از زبان خدا در روایت آمده است که چون دوستان و مؤمنان در این بوستان به سعادت روند و به نعیم بهشت رسند از جناب جبروت ندا آید که از دیگران بسیار شنیدهاید و وقت آن است که از ما بشنوید: فسمعهم سوره الفاتحه و طه و یس. (کشفالاسرار، ج۸/۲۰۴) قرائت بهشتیان پیامبر اکرم(ص): در قیامت از اهل بهشت قرآن برداشته میشود و نمیخوانند مگر سوره «طه» و «یس» را. (تفسیر البصائر، ج۳۳/۶۰۸) نام پیامبر امام صادق(ع) فرمودند: «یس» اسم پیامبر خداست؛ زیرا خداوند بعد از آیه «یس» میفرماید: «اِنَّکَ لِمَنِ المُرسَلین» و نیز میفرمایند: برای پیامبر دوازده اسم است که پنجتای آن در قرآن آمده است و آنها عبارتند از: محمّد، احمد، عبداللّه، «یس» و نون. (مجمع البیان، ج۴/۴۱۳) سال یس نام گذاری سالها در کشورهای مختلف امری است مرسوم و متداول. ارزشمندترین سال در روی زمین به نام «یس» نامگذاری شده؛ چنانچه حضرت صادق(ع) میفرماید: دوازدهمین حجت خداوند کسی است که عیسی بن مریم پشت سر او نماز میخواند؛ در سالی که به نام «یس و القرآن الحکیم» نامیده شده است. (تفسیر البصائر، ج۳۳/۶۰۶) گل گلستان امام صادق(ع): به فرزندانتان سوره «یس» بیاموزید؛ زیرا سوره «یس» ریحان قرآن کریم است. (بحارالانوار، ج۹۲/۲۹۱) آرزوی پیامبر پیامبر(ص) فرمودند: «لوددت انها فی قلب کل انسان من امتی» دوست دارم و ای کاش، سورە یس در قلب تمام افراد امت من بود. (بحارالانوار، ج۹۲/۲۹۱) یس قبل از خلقت انسان حق پیش از آفرینش آدم به دوهزار سال «طه و یس» برخواند، ملائکه ملکوت چون آن بشنیدند، گفتند: خنک بر امتی که این کلام پاک به ایشان فرو آید و خنک زبانی که این را خواند و خنک سینههایی که صدف این جوهر مکنون باشد. (کشف الاسرار، ج۸/۲۰۴) فضیلت بیکران حضرت صادق(ع) فرمود: و هرکس در شب قبل از خواب آن را تلاوت کند خداوند بر وی هزار فرشته بگمارد تا او را از شر و بدی هر شیطان و هر آسیب حفظ کنند و هرگاه در همان روز بمیرد، خداوند او را وارد بهشت گرداند و سیهزار فرشنه هنگام غسلشگرد آیند و برای اوطلب آمرزش کنند و با درخواست استغفار او را مشایعت و بدرقه نمایند تا قبر و چون او را به گور گذارند آن فرشتگان جمله در گور با وی در آیند و خدا را عبادت کنند و ثواب آنرا به او هدیه کنند و قبرش تا هرکجا که چشمش ببیند فراخ گردد، از فشار قبر ایمن باشد و همیشه از گورش تا عنان آسمان نوری تابان باشد تا اینکه خداوند او را از قبر بیرون آرد، چون او را برانگیخت فرشتگان خدا با او هستند و بدرقهاش کنند، با وی به گفتوگو پردازند و به رویش لبخند زنند، به هر خیر و نیکی مژدهاش دهند تا او را از صراط و میزان بگذرانند و در پایگاه قربی او را بدارند که هیچ مخلوقی را جز کروبیان و فرستادگان حق آن مقام و منزلت و قرب نباشد ، و وی با پیامبران در آن درگاه نزد خدایتعالی بایستد و (در آن هنگام که مردان را غم و اندوه و ترس فراگیرد، وی) با غمخواران غم نخورد و با اندوهگینان اندوه نکشد و با زاری کنندگان زاری نکند، آنگاه پروردگار تبارک و تعالی گوید: ای بنده من! شفاعت کن هر چه را که خواهی، تورا بدهم، پس وی حاجت خود را از خداوند بخواهد و برآورده شود، شفاعت کند و پذیرفته گردد، و از او چون دیگران حساب نکشند و در آنجا چون دیگران بازداشت نشود، چون زبونان و خوار شدهگان زبون و خوار نگردد و به نکبت گناه و عمل زشتی که از او سرزده گرفتار نشود، برات آزادی او را سر گشاده به او دهند تا این که از در گاه الهی پایین آید، همه از روی تعجّب گویند: سبحان اللّه (منزه است خدا) این بنده را که حتی یک گناه نبوده است و از همدمان محمد(ص) خواهد شد . (بحارالانوار، ج۹۲/۲۸۹) ختم قرآن ابی بن کعب گوید: هرکس سوره «یس» را برای خدا قرائت کند، خداوند او را میآمرزد و اجر و پاداش کسی که دوازده مرتبه قرآن را ختم کرده است به او میدهد. (مجمع البیان، ج۴/۴۱۳) قبل از خواب و در طول روز امام صادق(ع): براستی برای هر چیزی قلبی است و قلب قرآن سوره «یس» است و اگر آن را قبل از خواب، یا در روز، پیش از آنکه غروب شود بخواند، در تمام طول روز محفوظ و پر روزی خواهد بود. (بحارالانوار، ج۹۲/۲۸۹) خواندن در شب و روز جمعه پیامبر اکرم(ص): کسی که سوره «یس» را در شب بخواند، خداوند او را میآمرزد. (بحارالانوار، ج۹۲/۲۹۱) رسول اکرم(ص): کسی که سوره «یس» و «صافات» را روز جمعه بخواند و سپس از خداوند حاجت بخواهد، خداوند خواسته او را میدهد و حاجت او را برآورده میسازد.(بحارالانوار، ج۹۲/۲۹۶) هم دنیا و هم آخرت پیامبر اکرم(ص): سوره «یس» در تورات به عنوان «عمومیت آفرین» نامیده شده. سؤال شد: از چه رو به این سوره «عمومیت آفرین» گفته میشود؟ فرمودند: زیرا کسی که همدم و همنشین این سوره باشد، خداوند او را مشمول تمام خیر دنیا و آخرت میکند. (مجمع البیان، ج۴/۴۱۳) برآورده شدن حاجات پیامبر(ص) فرمودند: کسی که قبل از حاجت خویش سوره یس را بخواند، حاجت او برآورده شود. (بحارالانوار، ج۹۲/۲۹۲) یافتن گمشده اصبغ بن نباته گفت: یا امیرالمؤمنین برای پیدا کردن گمشده ما را راهنمایی کن. حضرت فرمودند: سوره «یس» را در دو رکعت نماز بخوان و بعد بگو «یا هادی الضاله رُدَّ علی ضالَّتی» و اصبغ این عمل را انجام داد و خداوند گمشدهاش را به او باز گرداند. (تفسیر البصائر، ج۳۳/۶۰۶) ده برکت رسول اکرم(ص): یا علی سوره «یس» را قرائت کن که در آن ده برکت میباشد: گرسنه را سیر میکند، تشنه را سیراب میسازد، برهنه را لباس میپوشاند، مجرد را متأهل و انسان ترسیده را آرامش میبخشد، مریض را شفا میدهد و زندانی را آزاد میسازد، دفع خطر از مسافر، تخفیف عذاب مرده و گم شده را پیدا میکند. (بحارالانوار، ج۹۲/۲۹۰) آسانی در کار پیامبر(ص) فرمودند: برای هر چیزی قلبی است و قلب قرآن سوره «یس» است، هرکس آن را در شب بخواند، کارهای روز بر او آسان میشود. (تفسیر البصائر، ج۳۳/۶۰۸) گل باید از درخت خود باز کنی تا بوی آن بشرط یابی. احتضار حضرت رسول(ص): آنگاه که سوره «یس» بر فردی که در حال مرگ است خوانده شود، خداوند سختی جان کندن را بر او آسان میگرداند. (بحارالانوار، ج۹۲/۲۹۲) شفاعت در قیامت رسول اکرم(ص): در قرآن کریم سورهای است که «عزیز» نامیده میشود و نزد خداوند، همنشین آن سوره و خواننده آن، «شریف» شناخته میشود؛ آن سوره برای صاحب خود در قیامت به اندازه افراد قبیله «ربیعه» و «مضر» شفاعت میکند و سپس فرمود: و آن سوره «یس» است. (بحارالانوار، ج۹۲/۲۹۰) تخفیف عذاب پیامبر(ص): کسی که به گورستانی وارد شود و «یس» را بخواند، خدا در آن روز از عذاب ایشان(خفتگان در قبر) تخفیف دهد و برای او به عدد امواتی که در آنجاست حسنات نوشته شود. (مجمع البیان، ج۴/۴۱۳)