[h=2][/h] بررسي رابط كاربري ويندوز 8 و رابطهاي كاربري لينوكسي تكامل رايانههاي روميزي ارتباط بين ويندوز8 و دسكتاپ لينوكس چيست؟ شايد ابتدا اينطور به نظر بيايد كه اين دو هيچ ارتباطي با هم ندارند، بخصوص اين كه نسخه نهايي ويندوز8 قرار است بسيار متفاوتتر از نسخههاي پيشين باشد. اما آيا نسخههاي جديد همه سيستمهاي عامل به اين شكل در خواهند آمد؟ پاسخ اين پرسش براي يك كاربر لينوكس واضح و روشن است. اگر تاكنون نگارش پيشنمايش ويندوز8 را دريافت نكردهايد و حوصله نصب آن را نداريد، با يك جستجوي ويدئويي در اينترنت ميتوانيد شماي كلي آن را دريافت كنيد (هر چند نصب مجازي آن از طريق ويرچوالباكس خيلي طول نميكشد). در اين پيشنمايش با 2 دسكتاپ درهم ادغام شده روبهرو هستيم؛ يكي دسكتاپي است كه تفاوتهايي بسيار اندك با ويندوز7 دارد و ديگري رابط كاربري متروست كه ويندوز فون را به يادمان ميآورد. دسكتاپ مترو كه بهصورت افقي اسكرول ميشود، شامل خوشههاي مختلفي از ويجتهاست كه مربعها نشاندهنده نرمافزارها و مستطيلها معرف سرويسها و ابزارهاي آنلاين هستند. با اين كه اين ويجتها ميتوانند جابهجا شوند، اما نميتوان دسكتاپ را خيلي مرتب كرد؛ چرا كه از يكسو 2 سايز مختلف آيتم در صفحه وجود دارد و همچنين نميتوان ويجتها را به تمهاي مختلف مرتبط كرد. از اينرو، دسكتاپ پر زرق و برقي در مترو انتظارمان را ميكشد. نرمافزارهاي مترو بهصورت تمام صفحه باز ميشوند و بهطور عمدي از پلاگينها پشتيباني نميكنند. براي استفاده از پلاگينها بايد سراغ دسكتاپ قديمي رفت. هنوز زود است در مورد دسكتاپ مترو قضاوت كنيم، چرا كه در حالت پيشنمايش قرار دارد و قابليتهاي خود را بهطور كامل معرفي نكرده است. مترو رابط كاربري است كه انجام كارها بدون آن كه وارد جزئيات بشويم، خيلي پيچيده نخواهد بود و بجز اجراي نرمافزار، تقريبا كار ديگري را نميتوان با آن انجام داد. در مترو، مايكروسافت سخت در تلاش بوده تا يك نگارش مدرن و صيقل يافته از ويندوز 1/3 را عرضه كند. هم مسيري مترو و رابطهاي لينوكسي اگر گاهي اوقات گنوم و يونيتي اين حس را در كاربر ايجاد ميكنند كه دم از ابزارهاي اصلي سيستم عامل دور افتاده است مترو بهطور قطع همين گونه عمل ميكند و انگار آدم به صندلياش بسته شده و مجبور است بدون هدف تايپ كند. در حال حاضر شايد اين تفاوت خيلي زياد باشد، اما در صورتي كه مترو به تكامل برسد و موفق هم عمل كند، تفاوت اين دو رابط كاربري از بين خواهد رفت. به مثالهاي زير دقت كنيد: رابط كاربري دسكتاپ آزاد همواره نيم نگاهي به رقباي تجاري خود دارد تا طراحي را از آنها الهام بگيرد. منوي Kicker در كيديئي شباهت زيادي به منوهاي لينوكسي دارد و يونيتي نيز از سيستم عامل OS X الهامات زيادي گرفته است. گاهي اوقات اين وام گرفتنها منطقي است.براي نمونه چيدمان تنظيمات سيستم به شاخههاي مختلف براي كاربران مناسبتر است. اين كه ويندوز اولين بار آن را انجام داد مهم نيست. به عنوان مثال محل قرار گرفتن منوها در كيديئي گوشه پايين سمت چپ است و معمولا آن را اينگونه توجيه ميكنند كه كاربران ويندوزي عادت دارند آنجا بهدنبال گزينه منو بگردند. توسعه دهندگان منبعباز نتوانستهاند اين ديدگاه منسوخ فعلي كه بايد و فقط از نرمافزارهاي تجاري الهام گرفت را كنار بگذارند و بههمين دليل است كه دسكتاپ لينوكس همواره پشت سر ويندوز و OS X در حركت بوده است. مثالهايي چون KDE4 و گنوم 3 از همين دست است. اين احتمال كه حالا مترو بهدنبال دسكتاپهاي آزاد، روند خود را ادامه ميدهد نشاندهنده اين است كه توسعهدهندگان منبعباز جلوتر از مفاهيمي كه در مترو لحاظ شده است، در حركتند. توسعه گنوم 3 و يونيتي نيز به سمت سادگي است. البته بخشهايي كه ميتواند براي كاربران تازهكار مفيد باشد، بايد طوري طراحي و ارائه شوند كه براي كاربران متوسط و پيشرفته هم مفيد باشد. يكي از نكات مهم اين است كه بيشتر توسعهدهندگان دسكتاپ آزاد مصمم هستند دستگاههاي موبايل بايد مدلي براي تمام سيستمهاي دسكتاپ باشد. اين تصميم باعث ميشود از چند بار كدنويسي جلوگيري شود و همچنين اين نكته را در نظر داشت كه كاربران معمولا با موبايلها سريعتر خو ميگيرند و با آنها آشنا هستند. درست همانند ويندوز8، اصول طراحي بيشتر دسكتاپهاي آزاد، همانهايي هستند كه در دستگاههاي موبايل نيز استفاده ميشوند؛ در اين خصوص تنها كيديئي است كه در برابر اين تغيير مقاومت ميكند. با پختهتر شدن ويندوز8 و رابط كاربري آن، ممكن است دو حالت پيش بيايد: اين كه كاربران لينوكسي به بيرغبتيشان نسبت به اين تغيير رابط كاربري ادامه دهند و توسعهدهندگان را با نبود قابليت سفارشيسازي مواجه سازند و در نتيجه آنها را كاملا از ادامه راه منصرف كنند؛ يا ويندوز 8 موفق ميشود و در اين صورت بسياري از مشكلات از بين ميرود و توسعهدهندگان به مسير خلاقانه فعلي خود ادامه ميدهند. آيندهاي دوگانهدر آينده شايد هيچكدام از مواردي كه توصيف كرديم اتفاق نيفتد. مترو ميتواند توجه همه را به خود جلب كند يا با مخالفت كاربران ويندوز روبهرو شود. توسعهدهندگان رابط كاربري دسكتاپ آزاد ميتوانند مسير خود را در سال آينده تغيير دهند يا شكست ويندوز 8 باعث شود عميقا به فكر چارهانديشي بيفتند. البته اين به قدرت مايكروسافت بر ميگردد كه براي تجربيات كاربران خود چه راهكاري در نظر بگيرد. در اين بين شايد مترو كاملا شكست بخورد يا به استانداردي جديد براي رابط كاربري دسكتاپها تبديل شود، آن هم نه به خاطر اين كه رابط مفيدي است، بلكه به خاطر اين كه كاربران به ديدن چنين رابط كاربري عادت كردهاند. مايكروسافت روي مترو سرمايهگذاري خوبي كرده است و اين كه دسكتاپ قديمي و استاندارد ويندوز در نگارش نهايي باقي بماند يا بعد از چندبار بهروزرساني كوچك حذف شود، هنوز مشخص نيست. اين كه چه بلايي بر سر ويندوز ميآيد، شايد براي هواداران دو آتشه دنياي منبعباز چندان مهم نباشد؛ اما رابط كاربري مترو كاملا يك استثناست و ميتواند مسير فعلي توسعهدهندگان لينوكس را ثابت نگه داشته يا تغيير دهد.
